Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành nhấn mạnh việc Việt Nam tổ chức Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN không chỉ thể hiện cam kết mạnh mẽ đối với ASEAN, mà còn góp phần lan tỏa sâu rộng các giá trị của phát triển bền vững về môi trường trong hệ thống giáo dục quốc gia.
Với chủ đề “Trường học không rác thải nhựa,” ông Thành khẳng định Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN Việt Nam năm 2025 đã trực tiếp góp phần giải quyết một trong những thách thức cấp bách là rác thải nhựa.
Thay đổi thói quen tiêu dùng trong nhà trường
Chia sẻ tại Lễ trao Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN Việt Nam năm 2025 (với sự tham dự của 800 khách mời trong nước và quốc tế dự trực tiếp, trên 200 điểm cầu với khoảng 5.000 người tham dự trực tuyến), diễn ra sáng 31/1, Thứ trưởng Lê Công Thành nhấn mạnh rác thải nhựa không chỉ là vấn đề môi trường, mà còn là trách nhiệm cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Vì vậy, việc lựa chọn trường học, thầy cô giáo và các em học sinh làm trung tâm của hành động thể hiện tầm nhìn dài hạn: Giáo dục và thay đổi hành vi ngay từ thế hệ trẻ chính là chìa khóa cho một tương lai xanh và bền vững.
Sau 3 tháng phát động, giải thưởng đã thu hút sự tham gia tích cực, nghiêm túc của các cơ sở giáo dục trên cả nước. Đáng chú ý, các trường đạt giải thưởng được phân bố tại nhiều tỉnh, thành phố, bao phủ đầy đủ các vùng miền của đất nước - từ miền núi, trung du, đồng bằng, ven biển, ngoài đảo xa, đến khu vực Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long.
“Kết quả trên cho thấy mô hình Trường học sinh thái - Trường học không rác thải nhựa có hiệu ứng lan tỏa cao, được sự đón nhận của đông đảo các trường trên toàn quốc; khẳng định ý nghĩa lan tỏa và giá trị sâu sắc,” ông Thành nói.
Ông Thành cũng khẳng định những kết quả đạt được là minh chứng sinh động cho sự sáng tạo, tâm huyết và nỗ lực bền bỉ của các thầy cô giáo, các em học sinh và toàn thể cán bộ, nhân viên nhà trường trong việc xây dựng môi trường học đường xanh, sạch, an toàn và thân thiện với môi trường.
Thực tế cho thấy các mô hình, sáng kiến về giảm thiểu rác thải nhựa, phân loại rác tại nguồn, tái chế - tái sử dụng, thay đổi thói quen tiêu dùng trong nhà trường đã và đang mang lại những tác động tích cực, thiết thực.
Ghi nhận, biểu dương sự đóng góp của các thầy cô giáo, các em học sinh và các địa phương trong suốt quá trình triển khai giải thưởng, Thứ trưởng Lê Công Thành nhấn mạnh Ban Tổ chức (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) đã quyết định trao 60 giải thưởng cho 60 trường học, thuộc 3 cấp học: Tiểu học, Trung học cơ sở và Trung học phổ thông, với đầy đủ các hạng mục giải.
Đặt nền móng cho sự thay đổi lâu dài
Từ phía nhà đồng hành, bà Lê Thái Hà - Giám đốc Điều hành Quỹ Vì tương lai xanh, đánh giá giải thưởng là sáng kiến giàu ý nghĩa, đặt giáo dục môi trường và thế hệ trẻ vào vị trí trung tâm của phát triển bền vững.
Theo Quỹ Vì tương lai xanh, để giải quyết vấn đề rác thải nhựa, yêu cầu đặt ra không chỉ đòi hỏi giải pháp công nghệ hay chính sách, mà còn cần bắt đầu từ thay đổi nhận thức và hành vi, trong đó trường học chính là nền tảng quan trọng nhất - nơi các giá trị xanh được hình thành một cách tự nhiên, bền bỉ và lan tỏa lâu dài.
Ông Nguyễn Ngọc Thạch - Tổng biên tập Báo Nông nghiệp và Môi trường, cho rằng sự hiện diện đông đảo, đầy năng lượng của các em học sinh đã khẳng định một thông điệp rất rõ ràng: “Học sinh chính là trung tâm, là chủ thể của hành trình xây dựng trường học sinh thái và xã hội không rác thải nhựa.”
Để tiếp tục phát huy kết quả của Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN Việt Nam năm 2025, Thứ trưởng Lê Công Thành đề nghị các bộ, ngành, địa phương, các cơ sở giáo dục và các tổ chức liên quan tiếp tục tăng cường phối hợp, nhân rộng các mô hình Trường học sinh thái ASEAN; đồng thời tiếp tục lồng ghép giáo dục môi trường, kinh tế tuần hoàn và phát triển bền vững vào hoạt động dạy và học.
“Đối với các trường học chưa đạt giải trong năm nay, tôi mong rằng các thầy cô và các em học sinh sẽ tiếp tục kiên trì, sáng tạo và bền bỉ theo đuổi mục tiêu xây dựng trường học sinh thái. Mỗi hồ sơ tham gia, mỗi sáng kiến được triển khai đều là những viên gạch quan trọng đặt nền móng cho sự thay đổi lâu dài,” ông Thành chia sẻ./.
Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN là hoạt động nằm trong khuôn khổ Tổ chức Các quan chức cấp cao về môi trường ASEAN (ASOEN). Theo cơ chế chung, Ban Thư ký ASEAN giao cho từng quốc gia thành viên tổ chức; các trường đạt giải sẽ được vinh danh tại các sự kiện bên lề Hội nghị ASOEN hoặc Hội nghị Bộ trưởng Môi trường ASEAN.
Năm 2025, có 60 trường được nhận Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN Việt Nam (bao gồm 3 giải Nhất, 9 giải Nhì, 15 giải Ba, 24 giải Khuyến khích, 9 giải Sáng tạo). Trong đó, có 3 trường được trao giải Nhất, bao gồm: Trường Tiểu học Hà An (phường Hà An, tỉnh Quảng Ninh); Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Tây Hà Nội (phường Xuân Phương, thành phố Hà Nội); Trường Tiểu học, Trung học cơ sở và Trung học phổ thông FPT Bắc Giang (phường Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh).
Trường học sinh thái ASEAN: “Mỗi mái trường là khu vườn của sự sống xanh”
Theo Vụ Hợp tác quốc tế (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), trường học không chỉ dạy chữ mà còn dạy cách sống xanh. Mỗi hành động nhỏ hôm nay sẽ góp phần vào tương lai bền vững của cả khu vực ASEAN.
