Các diễn giả tại buổi tọa đàm. (Nguồn: adrinstitute.org)

Ngay trước thềm Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 30, ngày 25/4, Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế Stratbase ADR (ADRI) của Philippines đã tổ chức buổi Tọa đàm về vấn đề Biển Đông với chủ đề “Biển Đông: Philippines, ASEAN và các đối tác quốc tế” tại Manila, Philippines.

Buổi tọa đàm đã đề cập đến một số diễn biến trên Biển Đông thời gian qua, trong đó có những tiến triển trong hợp tác quốc tế trong giải quyết tranh chấp Biển Đông, cơ hội và thách thức trong việc thực hiện nội dung phán quyết của Tòa trọng tài thường trực quốc tế (PCA) từ đó đưa ra một số giải pháp nhằm giải quyết một cách hòa bình, theo luật pháp quốc tế tranh chấp Biển Đông.

Buổi tọa đàm cũng đề cập đến các nội dung nóng nhất trong chính sách đối ngoại của Philippines như các vấn đề liên quan đến địa chính trị, quân sự, khoa học biển, luật pháp quốc tế và chính sách đối ngoại của Philippines với Đông Nam Á, Trung Quốc và các quốc gia khác.

[AP: Hội nghị thượng đỉnh ASEAN sẽ dịu giọng vấn đề Biển Đông]

Phát biểu tại buổi Tọa đàm, Chủ tịch của ADRI Dindo Manhit đã kêu gọi các nước ASEAN đoàn kết trong việc giải quyết vấn đề Biển Đông, kêu gọi các nước tôn trọng luật pháp quốc tế trong đó có Công ước về luật biển (UNCLOS) 1982 để giải quyết tranh chấp này.

Theo ông Dindo, cái gọi là “đường chín đoạn” của Trung Quốc là hết sức thiếu cơ sở pháp lý quốc tế và những hành động đơn phương của Trung Quốc trong việc bảo vệ tuyên bố chủ quyền theo “đường chín đoạn” này đã cản trở việc giải quyết tranh chấp trên Biển Đông một cách hòa bình.

Cũng theo ông Dindo, với vai trò Chủ tịch ASEAN 2017, Philippines cần phối hợp chặt chẽ với các nước ASEAN khác và các bên đối tác khác để thúc đẩy sớm hoàn thành Bộ quy tắc ứng xử trên Biển Đông (COC). Ông cũng kêu gọi Chính phủ Philippines khẳng định và đề cập vai trò tầm quan trọng của Phán quyết của PCA.

Cùng quan điểm với ông Dindo về vấn đề này, cựu Bộ trưởng Ngoại giao Philippines Del Rosario cũng cho rằng Chính phủ Philippines không thể đợi chờ thời điểm nào tốt hơn hiện nay để khẳng định về phán quyết của PCA.

Ông Del Rosario còn lên án việc Trung Quốc hoạt động quân sự hóa và xây dựng, cải tạo các đảo đã gây căng thẳng cho khu vực, đồng thời ông kêu gọi các nước ASEAN cần phải đoàn kết để đấu tranh với Trung Quốc trong việc giải quyết vấn đề Biển Đông. Bên cạnh đó, ông cũng kêu gọi ASEAN và cộng đồng quốc tế cần sử dụng luật pháp quốc tế, trong đó có cả các nguyên tắc trong phán quyết của PCA để thúc đẩy quan hệ ngoại giao cũng như trong việc giải quyết các tranh chấp trong khu vực trong đó có tranh chấp trên Biển Đông./.