Giải thưởng Lớn của Giải Bùi Xuân Phái – Vì tình yêu Hà Nội lần thứ 13 - năm 2020 đã được trao cho nhạc sỹ Phú Quang, vì những đóng góp của ông cho thủ đô Hà Nội qua các ca khúc bất hủ, được nhiều người mến mộ.

Gia đình nhạc sỹ đã đại diện cho ông nhận giải trong buổi lễ trang trọng tổ chức chiều 7/10 tại Trung tâm Thông tấn Quốc gia (Số 5, Lý Thường Kiệt, Hà Nội). Lễ trao giải càng trở nên đặc biệt hơn khi diễn ra trong bối cảnh cả nước hướng về kỷ niệm 1010 năm Thăng Long - Hà Nội; kỷ niệm 100 năm Ngày sinh danh họa Bùi Xuân Phái (1920 - 2020).

Cũng tại buổi lễ, các vị lãnh đạo Ủy ban Nhân dân Thành phố Hà Nội, Thông tấn xã Việt Nam cùng các khách mời đã cắt băng khai mạc Triển lãm ảnh "Bùi Xuân Phái - Trăm năm một tình yêu Hà Nội" của tác giả Trần Chính Nghĩa, triển lãm tranh của danh học Bùi Xuân Phái và 2 thế hệ "vẽ Phái."

Giải Bùi Xuân Phái - Vì tình yêu Hà Nội do Báo Thể thao và Văn hóa (Thông tấn xã Việt Nam) khởi xướng. Trải qua 13 mùa giải, nhiều gương mặt mang tính biểu tượng cho Hà Nội như Nhà Hà Nội học Nguyễn Vinh Phúc, Nhà văn Tô Hoài, Giáo sư Phan Huy Lê, Nghệ sỹ nhiếp ảnh Quang Phùng, Nhà giáo Nguyễn Thừa Hỷ... đã lần lượt được vinh danh Giải thưởng Lớn - Vì tình yêu Hà Nội.

Phát biểu tại buổi lễ, bà Vũ Việt Trang, Phó Tổng Giám đốc, Chủ tịch Liên chi hội Nhà báo Thông tấn xã Việt Nam Vũ Việt Trang  nhấn mạnh: Dù năm 2020, kinh tế báo chí gặp nhiều khó khăn do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19 nhưng Báo Thể thao & Văn hóa vẫn nỗ lực duy trì, lan tỏa rộng rãi giải thưởng có giá trị mang tính nhân văn sâu sắc này. Lễ trao giải năm nay cũng thật đặc biệt khi những người yêu Hà Nội đã và đang trải qua nhiều hoạt động nhân 100 năm Ngày sinh danh họa Bùi Xuân Phái. Trong khuôn khổ lễ trao giải, chúng ta cũng được thưởng lãm những tác phẩm tạo nên một dòng tranh mang tên "phố Phái", khắc họa chân dung người nghệ sỹ tài hoa đã dành cả cuộc đời, tình yêu trọn vẹn cho Hà Nội…

Phó Tổng Giám đốc TTXVN Vũ Việt Trang đánh giá cao Ban Tổ chức giải đã nỗ lực tìm tòi, phát hiện những nhân tố mới, nhân vật tiêu biểu, việc làm thiết thực để vinh danh… Tình yêu Hà Nội cũng như những khao khát lan tỏa các giá trị văn hóa tốt đẹp của Thủ đô là một món quà ý nghĩa nhân dịp 1010 năm tuổi.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Ngô Văn Quý khẳng định: Bùi Xuân Phái - Vì tình yêu Hà Nội là giải thưởng thường niên, rất có ý nghĩa nhằm đánh giá, tôn vinh các việc làm, sáng tác văn học nghệ thuật vì tình yêu Hà Nội. Qua đó, động viên khích lệ các tác giả sáng tác, sáng tạo những tác phẩm văn học nghệ thuật, cổ động các hoạt động đẹp vì Hà Nội của nhân dân, góp phần xây dựng đời sống văn hóa của nhân dân Thủ đô. Thành phố Hà Nội luôn ủng hộ, đồng hành để giải thưởng ý nghĩa này ngày càng lan tỏa rộng rãi…

Giai Bui Xuan Phai-Vi tinh yeu Ha Noi vinh danh nhac sy Phu Quang hinh anh 1Người dân xem triển lãm tranh và ảnh Bùi Xuân Phái. Ảnh: Tuấn Đức - TTXVN

Theo đánh giá của Hội đồng Giám khảo, đến nay, Nhạc sỹ Phú Quang là gương mặt trẻ nhất được vinh danh ở hạng mục Giải thưởng Lớn – Vì tình yêu Hà Nội. Nhạc sỹ đã đồng hành với giải thưởng từ khi mới thành lập với tư cách là một thành viên Hội đồng giám khảo.

Hiếm có thủ đô nào trên thế giới lại có nhiều bài hát như Hà Nội. Cách mỗi tác giả rung động để viết ra những cung bậc cảm xúc với thủ đô Hà Nội cũng hoàn toàn khác biệt. Với Phú Quang, sự rung động là sự liên tục tuôn trào nỗi nhớ thành vệt các bài hát từ "Em ơi! Hà Nội phố" (phỏng thơ Phan Vũ) mùa Đông năm 1988, rồi nỗi da diết trong Hà Nội ngày trở về, vẫn vang mãi cho đến tận hôm nay.

Cùng với Giải thưởng Lớn, Ban Tổ chức cũng trao một giải Tác phẩm – Vì tình yêu Hà Nội;  hai Giải Việc làm – Vì tình yêu Hà Nội và một Giải Ý tưởng – Vì tình yêu Hà Nội.

Năm nay, Ban tổ chức trao hai Giải Việc làm - Vì tình yêu Hà Nội. Đó là Dự án nghệ thuật công cộng Phúc Tân do UBND quận Hoàn Kiếm triển khai với sự đồng hành của Hội Kiến trúc sư Hà Nội. Các nghệ sỹ Việt Nam và nước ngoài đã biến một khu vực vốn là nơi tập kết rác của người dân địa phương thành con đường nghệ thuật, nêu lên thông điệp bảo vệ môi trường từ việc sử dụng vật liệu tái chế…

Giai Bui Xuan Phai-Vi tinh yeu Ha Noi vinh danh nhac sy Phu Quang hinh anh 2Trao Giải ý tưởng - Vì tình yêu Hà Nội cho ý tưởng thiết kế, xây dựng cột mốc Km0 tại Hồ Gươm. Ảnh: Tuấn Đức - TTXVN

Giải thưởng Việc làm - Vì tình yêu Hà Nội thứ 2 được trao cho nhóm nhân sĩ Hà Đông với việc tặng lại sắc phong cho các làng xã ở Hà Nội và nhiều tỉnh, thành trên cả nước. Nhóm gồm nhiều tác giả, họa sỹ, nghệ sỹ tên tuổi, doanh nhân trong 5 năm qua đã tìm kiếm và tặng lại khoảng 150 đạo sắc phong cho các địa phương, trong đó có trên 80 đạo sắc phong cho các đình, đền... tại Hà Nội.

Giải Ý tưởng - Vì tình yêu Hà Nội được trao cho ý tưởng thiết kế và xây dựng cột mốc Km0 tại Hồ Gươm. Cuộc thi do UBND quận Hoàn Kiếm giao Tạp chí Kiến trúc - Hội Kiến sư Việt Nam tổ chức với sự bảo trợ của Hội Mỹ thuật Việt Nam. Đã có những phương án thiết kế khả thi cho công trình cột mốc Km0, hy vọng trong tương lai không xa, Hà Nội sẽ có một điểm đến thu hút du khách…

Giải thưởng dành cho tác phẩm hay về Hà Nội đã được trao cho Marko Nikolic, một nhà văn người Serbia, mang quốc tịch Pháp và nói tiếng Việt. 

Giai Bui Xuan Phai-Vi tinh yeu Ha Noi vinh danh nhac sy Phu Quang hinh anh 3Tác giả Marko Nikolic chụp ảnh kỷ niệm với người hâm mộ. (Ảnh: Minh Anh/Vietnam+)

So với những cuốn sách viết bằng tiếng Việt của người nước ngoài tại Việt Nam như “Tớ là Dâu” hay “Ngược chiều vun vút” của tác giả người Canada Joe Ruelle, hay cuốn “Ở đây vui quá, xin lỗi, cười hết nổi” của Jesse Peterson, đây là một tiểu thuyết khác hẳn về mặt văn chương, theo nhận định của nhà phê bình Nguyễn Hoàng Diệu Thủy.

Marko đến với Hà Nội là một sự ngẫu hứng, nhưng không vì thế mà tác phẩm của anh trở thành một cuốn cẩm nang du lịch hay nhật ký vui chơi của người khách Tây tại một quốc gia Đông Nam Á. 

Theo nhận định của nhà thơ Bằng Việt, tác phẩm nổi bật vì ở trong đó, Hà Nội là nơi để một người nước ngoài như Marko suy nghĩ thấu đáo hơn về cuộc đời của mình. “Marko viết bằng tiểu thuyết bằng ngôn ngữ tiếng Việt trong sáng, chuẩn mực. Không chỉ vậy, anh nhận thức, khám phá lại bản thân mình qua hiện thực và con người Hà Nội, đây là một điều mới mẻ, đặc biệt đối với một tác giả nước ngoài. Hà Nội gần như là một môi trường làm cảnh tỉnh và làm anh ấy suy nghĩ về sự đời, tương lai, về cuộc sống và hạnh phúc đúng đắn hơn đúng hơn.”

Bản thân Marko ấn tượng với sự chuyển dịch vô cùng nhanh của thành phố, nó trở thành một phần quen thuộc đối với anh. “Trong tiểu thuyết của tôi, khía cạnh quan trọng nhất là con người bởi tôi thích kết nối, kết thân với người Hà Nội. Mặc dù Hà Nội cũng có những bất cập, những mâu thuẫn nhưng tôi thấy họ rất yêu Hà Nội, rất yêu thành phố và luôn mong muốn đóng góp cho sự phát triển chung của thành phố này,” anh chia sẻ.

Trong khuôn khổ lễ trao giải, công chúng được thưởng thức hai triển lãm đặc biệt. Đó là triển lãm ảnh "Bùi Xuân Phái - Trăm năm một tình yêu Hà Nội" của tác giả Trần Chính Nghĩa, giới thiệu gần 30 bức ảnh chân dung danh họa. Tiếp đó là triển lãm tranh của danh họa Bùi Xuân Phái và 2 thế hệ "vẽ Phái", trưng bày một số bức ký họa của Họa sỹ Bùi Xuân Phái do Họa sỹ Văn Dương Thành sưu tập, tuyển chọn, giới thiệu. Đây là một cuộc hội ngộ thú vị nhân dịp kỷ niệm 100 năm Ngày sinh của danh họa Bùi Xuân Phái (1920 - 2020).

Các giải thưởng Giải Bùi Xuân Phái – Vì tình yêu Hà Nội lần thứ 13 năm nay:

Hai giải thưởng Việc làm – Vì tình yêu Hà Nội: Nhóm nhân sỹ Hà Đông và công tác dâng tặng lại sắc phong và Dự án nghệ thuật cộng đồng Phúc Tân;

Giải Ý tưởng – Vì tình yêu Hà Nội: Ý tưởng thiết kế, xây dựng mốc Km0 tại Hồ Gươm;

Giải thưởng lớn – Vì tình yêu Hà Nội dành cho nhạc sỹ Phú Quang. Nhạc sỹ Phú Quang hiện đang dưỡng bệnh trong bệnh viện, gia đình ông gồm anh trai, vợ và con gái đã lên nhận giải thay.

Thanh Giang-Minh Anh (Vietnam+)