Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 17/NQ-CP ngày 26/1/2026 về triển khai tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng kéo dài, nhằm khơi thông nguồn lực, hạn chế lãng phí tài sản nhà nước, doanh nghiệp và người dân, đồng thời thúc đẩy phục hồi và phát triển kinh tế-xã hội bền vững.
Đây được xem là bước đi quyết liệt nhằm xử lý dứt điểm những điểm nghẽn kéo dài trong đầu tư công và đầu tư xã hội thời gian qua.
Bộ Tài chính giữ vai trò đầu mối điều phối
Theo Nghị quyết, Bộ Tài chính được giao phát huy vai trò cơ quan thường trực của Ban Chỉ đạo giải quyết các vấn đề khó khăn, vướng mắc của các dự án tồn đọng theo Quyết định số 751/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ (Ban Chỉ đạo 751).
Bộ có trách nhiệm điều phối, hướng dẫn các bộ, ngành và địa phương rà soát, tổng hợp, phân loại các dự án gặp vướng mắc tồn đọng kéo dài trên Hệ thống cơ sở dữ liệu của Ban chỉ đạo 751, báo cáo Ban chỉ đạo phương hướng xử lý cụ thể.
Bộ Tài chính đồng thời chủ trì nghiên cứu, đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù vượt thẩm quyền để trình cấp có thẩm quyền xem xét sửa đổi, bổ sung quy định pháp luật; xây dựng Nghị quyết riêng tháo gỡ vướng mắc cho các dự án đầu tư theo hình thức xây dựng-chuyển giao được triển khai trước thời điểm Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư có hiệu lực thi hành.
Cùng với đó, Bộ Tài chính báo cáo Thủ tướng Chính phủ việc tổng hợp danh mục các dự án, đất đai được Quốc hội cho phép mở rộng việc áp dụng các cơ chế, chính sách đặc thù tại Điều 3, Điều 4, Điều 5, Điều 6, Điều 7 và Điều 8 của Nghị quyết số 170/2024/QH15 ngày 30/11/2024 của Quốc hội để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đối với các dự án, đất đai trong kết luận thanh tra, kiểm tra, bản án có tình huống pháp lý tương tự và được xác định thời điểm sai phạm, vi phạm trong kết luận thanh tra, kiểm tra, bản án trước ngày Nghị quyết Kỳ họp này được ban hành trên phạm vi cả nước tại Nghị quyết số 265/2025/QH15 ngày 11/12/2025; chủ trì, tổng hợp trình Chính phủ ban hành Nghị quyết trong quý I năm 2026.
Đồng thời chủ động hướng dẫn và mở Hệ thống 751 để các bộ, cơ quan Trung ương, địa phương tiếp tục cập nhật thông tin, danh mục các dự án gặp khó khăn, vướng mắc tồn đọng lâu dài mà đến thời điểm ngày 31/12/2025 chưa được báo cáo hoặc xử lý, giải quyết.
Rà soát kết luận thanh tra, mở rộng cơ chế đặc thù
Nghị quyết yêu cầu Thanh tra Chính phủ và cơ quan thanh tra các địa phương cung cấp đầy đủ các kết luận thanh tra liên quan đến danh mục dự án tồn đọng, làm cơ sở xác định các dự án đủ điều kiện áp dụng cơ chế, chính sách đặc thù theo các nghị quyết của Quốc hội. Việc này nhằm tháo gỡ khó khăn cho các dự án, đất đai có tình huống pháp lý tương tự, bảo đảm xử lý thống nhất trên phạm vi cả nước.
Thanh tra Chính phủ cũng được giao chủ trì tổng kết, đánh giá tình hình thực hiện các kết luận của Bộ Chính trị và nghị quyết của Quốc hội liên quan đến xử lý dự án tồn đọng kéo dài, báo cáo cấp có thẩm quyền theo quy định.
Phân công rõ trách nhiệm từng bộ, ngành, địa phương
Nghị quyết số 17/NQ-CP phân công cụ thể nhiệm vụ cho các bộ quản lý chuyên ngành. Trong đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng, Bộ Công Thương được yêu cầu chủ động xử lý các dự án tồn đọng thuộc lĩnh vực đất đai, quy hoạch, đô thị, nhà ở, xây dựng và năng lượng, đặc biệt là các dự án điện năng lượng tái tạo áp dụng cơ chế giá FIT (Biểu giá điện hỗ trợ).
Đối với các địa phương như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Khánh Hòa, Tây Ninh, Chính phủ yêu cầu khẩn trương rà soát, cung cấp đầy đủ danh mục dự án, hoàn thiện hồ sơ theo yêu cầu, phấn đấu xử lý cơ bản các vướng mắc trong năm 2026.
Bảo đảm minh bạch, không phát sinh sai phạm mới
Chính phủ nhấn mạnh quá trình triển khai Nghị quyết phải tuân thủ nghiêm các nguyên tắc công khai, minh bạch, đúng thẩm quyền, không để phát sinh sai phạm mới. Các bộ, ngành, địa phương chịu trách nhiệm toàn diện trước Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ về kết quả tháo gỡ khó khăn cho các dự án thuộc phạm vi quản lý.
Nghị quyết số 17/NQ-CP có hiệu lực kể từ ngày ký ban hành, được kỳ vọng sẽ tạo chuyển biến rõ nét trong xử lý các dự án tồn đọng kéo dài, góp phần khơi thông nguồn lực đầu tư, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và củng cố niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp, nhà đầu tư trong giai đoạn tới. Nghị quyết có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành./.
Đầu tư công: Từ hạ tầng truyền thống sang tự chủ công nghệ và nguồn nhân lực
Để đạt mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số trong giai đoạn tới, các chuyên gia cho rằng đầu tư công phải chuyển dịch mạnh mẽ từ hạ tầng vật chất thuần túy sang hạ tầng số, y tế và giáo dục.
