Theo kế hoạch, từ ngày 1/6/2026, xăng sinh học E10 sẽ được sử dụng trên phạm vi toàn quốc, đánh dấu một bước chuyển quan trọng trong chính sách năng lượng sạch và giảm phát thải tại Việt Nam, phù hợp với xu thế phát triển bền vững.
Tuy nhiên, các doanh nghiệp, hãng xe và người dân quan tâm đến việc phương tiện có sử dụng phù hợp với xăng sinh học E10, khả năng tương thích của động cơ; chất lượng nhiên liệu; lộ trình triển khai, giá bán ra sao…
Ôtô, xe máy đều dùng được xăng E10
Tại buổi Tọa đàm “Chuyển đổi sang xăng E10, thị trường đã sẵn sàng?” do Báo Xây dựng tổ chức vào sáng nay (ngày 27/1), nhìn nhận xăng sinh học E10 có vị trí và vai trò quan trọng trong quá trình giảm phát thải của ngành giao thông vận tải, ông Nguyễn Hữu Tiến, Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học Công nghệ môi trường và Vật liệu xây dựng (Bộ Xây dựng) cho hay, xăng sinh học E10 có phối trộn 10% nhiên liệu sinh học thì các phương tiện chạy xăng hiện tại có thể sử dụng bình thường, không phải thay đổi, đầu tư thêm.
Cho rằng, hiện có nhiều giải pháp chuyển đổi năng lượng trong giao thông như phương tiện điện, hydro hay các công nghệ mới khác, song ông Tiến thừa nhận phần lớn các giải pháp này đòi hỏi phải thay đổi công nghệ, phương tiện và hạ tầng, kéo theo chi phí lớn. Riêng đối với xăng E10, các động cơ xăng đang sử dụng hiện nay hầu hết có thể dùng ngay mà không cần cải tạo hay thay đổi kỹ thuật, đây là một lợi thế rất lớn.
Đưa ra khuyến cáo, ông Bùi Ngọc Bảo, Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam khuyến nghị người sử dụng cần hiểu rõ xe của mình cần loại nhiên liệu nào, tiêu chuẩn ra sao, để sử dụng cho đúng. Ở chiều ngược lại, người bán hàng phải tuân thủ nghiêm các quy định, cung cấp đúng chủng loại nhiên liệu theo tiêu chuẩn công bố.
Ông Bảo cho rằng doanh nghiệp chủ động công bố thông tin, tiêu chuẩn sản phẩm trên các nền tảng phù hợp, giúp người tiêu dùng dễ tiếp cận, giảm bớt băn khoăn khi lựa chọn nhiên liệu. Với những xe đã sử dụng trên 15 năm, kể cả ôtô hay xe máy, việc đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn nhiên liệu mới sẽ gặp không ít khó khăn.
Ông Đào Công Quyết, Trưởng tiểu ban truyền thông Hiệp hội các nhà sản xuất ôtô Việt Nam (VAMA) cho biết hầu hết tất cả các ôtô đều được thiết kế để phù hợp với nhiên liệu xăng E10. VAMA cũng đã triển khai nhiều hoạt động khuyến cáo đến tất cả hệ thống nhà phân phối, các hệ thống đại lý để chia sẻ thông tin này với khách hàng, đồng thời sẵn sàng cam kết bảo hành phương tiện đối với các xe sử dụng đúng nhiên liệu theo đúng tiêu chuẩn kỹ thuật đã được khuyến cáo.
“Hiệp hội xăng dầu, hiệp hội nhiên liệu sinh học cần tăng cường phối hợp để phổ cập thông tin nhiên liệu chuẩn đến khách hàng, tăng độ phủ của nhiên liệu mức 4, mức 5 trên các hệ thống phân phối để đáp ứng nhu cầu của chủ phương tiện, qua đó đáp ứng yêu cầu bảo vệ môi trường,” ông Quyết đề xuất.
Thông tin thêm, ông Lỗ Hải Nam, Trưởng ban Kỹ thuật Hiệp hội các nhà sản xuất xe máy Việt Nam (VAMM) cho hay hiện các phương tiện xe máy của các hãng thuộc VAMM đều có thể chuyển đổi sang xăng E10, ngay cả các xe đời cũ sản xuất cách đây từ 20-25 năm.
Tuy nhiên, ông Nam lưu ý, khi sử dụng xăng E10, chủ phương tiện cần lưu ý, nếu để xe quá lâu không sử dụng, sẽ khó khởi động xe hơn so với việc sử dụng xăng thông thường. Các nhà sản xuất cũng luôn khuyến cáo người sử dụng thường xuyên kiểm tra bảo hành, bảo dưỡng hệ thống nhiên liệu của xe, nên nếu người sử dụng tuân thủ khuyến cáo này, hoàn toàn có thể tránh khỏi tình trạng trên.
Có lộ trình, đảm bảo nguồn cung và cơ chế giá
Theo ông Đỗ Văn Tuấn, Chủ tịch Hiệp hội Nhiên liệu sinh học, các nước trên thế giới đều nhìn nhận đồng thuận rằng không có bất cứ loại năng lượng nào có thể một mình cáng đáng được tất cả nhu cầu năng lượng con người.
“Việt Nam cũng đang đi theo hướng các nước phát triển, tiến tới đa dạng hoá các loại hình năng lượng nhưng phải theo hướng chuyển đổi xanh. Trong nhiều năm nữa, Việt Nam vẫn phải trông cậy vào nhiên liệu hóa thạch và nhiên liệu sinh học và là trụ cột cho năng lượng chứ không thể thay ngay bằng điện hóa,” ông Tuấn nói.
Tiết lộ với sản lượng xăng ước tính khoảng từ 12-14 triệu m3/năm, với tỷ lệ pha trộn 10% xăng sinh học thì cần khoảng 1,2-1,4 triệu m3, ông Tuấn thông tin thêm, hiện Việt Nam có 6 nhà máy sản xuất ethanol và có 4 nhà máy đang hoạt động công suất thấp và 2 nhà máy sẽ tái hoạt động vào cuối 2026-2027. Sáu nhà máy đang hoạt động có thể đáp ứng được 35-40% xăng sinh học E10.
Thừa nhận việc chuyển đổi này không thể thực hiện trong “một sớm một chiều,” mà là một quá trình có lộ trình rõ ràng, ông Đặng Tất Thành, Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) cho biết khi nguồn xăng khoáng được bảo đảm, kết hợp với nguồn ethanol sẵn có, việc cung ứng đủ xăng E10 là hoàn toàn khả thi.
"Theo các tính toán, nếu triển khai đồng thời E5 và E10, nguồn ethanol trong nước có thể đáp ứng khoảng 40-45% nhu cầu, qua đó giảm áp lực lên thị trường. Vì vậy, kịch bản thiếu hụt ethanol phục vụ quá trình chuyển đổi là rất khó xảy ra, đồng thời phương án này cũng giúp tránh việc phải duy trì song song quá nhiều chủng loại xăng như trước đây, góp phần đơn giản hóa công tác tổ chức thị trường," ông Thành nhấn mạnh.
Liên quan đến việc bình ổn giá xăng sinh học, bà Nguyễn Thúy Hiền, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) cho rằng trong trường hợp thị trường có biến động bất thường, ảnh hưởng đến phát triển kinh tế-xã hội, Bộ Công Thương sẽ phối hợp với các bộ, ngành liên quan đánh giá tác động, xây dựng phương án bình ổn giá, trình Bộ Tài chính tổng hợp, báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định.
“Với các cơ chế hiện hành và sự phối hợp liên ngành, việc bình ổn giá và bảo đảm nguồn cung cho xăng sinh học, trong đó có xăng E10, đang được chuẩn bị và triển khai theo đúng quy định, tạo sự yên tâm cho doanh nghiệp và thị trường trong quá trình chuyển đổi,” bà Hiền quả quyết./.
Triển khai xăng E10: Thời điểm thích hợp để bứt phá chuyển đổi năng lượng sạch
Các chuyên gia cho biết việc chuyển đổi sang sử dụng xăng E10 là bước đi tất yếu, phù hợp với định hướng chuyển đổi năng lượng, bảo vệ môi trường và cam kết giảm phát thải của Việt Nam.
