Làn sóng đầu tư mạnh mẽ của Trung Quốc vào Maroc đang góp phần biến quốc gia Bắc Phi này thành một trung tâm sản xuất xe điện quan trọng của châu Phi, đồng thời làm gia tăng cạnh tranh với Liên minh châu Âu (EU) trong chuỗi cung ứng xe điện toàn cầu.
Theo các nguồn tin trong ngành, kể từ sau đại dịch COVID-19, các doanh nghiệp Trung Quốc đã cam kết đầu tư khoảng 6 tỷ USD vào Maroc để phát triển hệ sinh thái sản xuất xe điện, bao gồm các nhà máy sản xuất pin, linh kiện ôtô và các khu công nghiệp chuyên biệt.
Tại khu công nghiệp Tanger Tech gần thành phố Tangier, nhiều doanh nghiệp Trung Quốc đang triển khai các dự án sản xuất lốp xe, hệ thống phanh và linh kiện pin.
Một nhà máy sản xuất pin quy mô lớn trị giá 1,3 tỷ USD đang được xây dựng dọc bờ biển Đại Tây Dương. Maroc đặt mục tiêu hình thành chuỗi cung ứng hoàn chỉnh có khả năng cung cấp linh kiện cho khoảng 500.000 xe điện mỗi năm vào cuối năm nay.
Sự hiện diện ngày càng lớn của các doanh nghiệp Trung Quốc tại Maroc đang thu hút sự chú ý của EU.
Sau khi áp mức thuế bổ sung lên tới 45% đối với xe điện nhập khẩu từ Trung Quốc, các nhà hoạch định chính sách châu Âu lo ngại Maroc có thể trở thành cửa ngõ để các sản phẩm liên quan đến xe điện của Trung Quốc tiếp cận thị trường châu Âu với mức thuế ưu đãi.
Một số quan chức EU cho rằng các linh kiện được sản xuất tại Trung Quốc có thể chỉ trải qua những công đoạn gia công hạn chế tại Maroc trước khi được xuất khẩu sang châu Âu theo các hiệp định thương mại tự do hiện hành.
Tuy nhiên, phía Maroc bác bỏ các nhận định trên. Các cơ quan thương mại của nước này khẳng định mọi doanh nghiệp hoạt động tại Maroc đều phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về xuất xứ hàng hóa. Theo đó, sản phẩm chỉ được hưởng ưu đãi thuế quan khi đáp ứng đầy đủ yêu cầu về tỷ lệ giá trị gia tăng được tạo ra trong nước.
Maroc hiện sở hữu nhiều lợi thế để thu hút đầu tư nước ngoài, bao gồm chính sách miễn thuế doanh nghiệp trong 5 năm đầu, lực lượng lao động trẻ, chi phí sản xuất cạnh tranh và nguồn năng lượng tái tạo dồi dào.
Ngoài ra, nước này còn có các hiệp định thương mại tự do với cả EU và Mỹ.
Giới phân tích cho rằng EU đang đứng trước bài toán khó trong việc cân bằng giữa bảo vệ ngành công nghiệp trong liên minh và duy trì chuỗi cung ứng hiện có.
Nhiều tập đoàn ôtô châu Âu như Renault và Stellantis hiện đang vận hành các cơ sở sản xuất quy mô lớn tại Maroc và phụ thuộc đáng kể vào mạng lưới cung ứng tại quốc gia này.
Các chuyên gia nhận định Maroc đang nổi lên như một mắt xích chiến lược trong ngành công nghiệp xe điện toàn cầu, nơi có sự đan xen giữa tham vọng mở rộng sản xuất của Trung Quốc và nỗ lực bảo vệ ngành công nghiệp của EU./.
Thị trường xe điện châu Âu giảm tốc, Nissan thu hẹp đầu tư tại Anh
Theo Hiệp hội các nhà sản xuất ôtô châu Âu, thị phần doanh số của Nissan tại thị trường này đã giảm xuống 2,2% vào năm 2025, so với mức 3,9% của 10 năm trước.
