Viện trợ mới của Mỹ dành cho Ukraine giảm mạnh kể từ khi Tổng thống Donald Trump trở lại Nhà Trắng vào tháng 1/2025, trong khi các đồng minh châu Âu cũng gặp khó khăn về nguồn lực tài chính và quân sự, đặc biệt trong bối cảnh mùa Đông đang đến gần.
Theo phóng viên TTXVN tại Washington, báo cáo của Viện Kinh tế Thế giới Kiel (Đức) cho biết viện trợ mới của Mỹ dành cho Ukraine kể từ tháng 1/2025 chỉ đạt khoảng 540 triệu USD, so với khoảng 130 tỷ USD dưới thời chính quyền Tổng thống tiền nhiệm Joe Biden kể từ năm 2022.
Kể từ khi ông Trump nhậm chức, chưa có gói viện trợ quy mô lớn mới nào dành cho Ukraine được thông qua, trong khi chính quyền tiền nhiệm đã cung cấp lượng lớn vũ khí, trang thiết bị quân sự, hỗ trợ ngân sách và cứu trợ nhân đạo.
Tính tổng thể từ khi xung đột bùng phát, Mỹ vẫn là quốc gia viện trợ riêng lẻ lớn nhất cho Ukraine, với tổng giá trị cao hơn gấp đôi mức khoảng 60 tỷ USD của Đức, nước đứng thứ hai.
Tuy nhiên, nếu chỉ xét các khoản viện trợ mới kể từ năm 2025, mức đóng góp của Mỹ đã giảm xuống tương đương Ireland và chưa bằng một nửa viện trợ của Tây Ban Nha trong cùng giai đoạn.
Kể từ năm 2022, Ukraine đã nhận khoảng 70 tỷ USD vũ khí và trang thiết bị quân sự từ Mỹ, cùng khoảng 53 tỷ USD hỗ trợ ngân sách chính phủ và 4 tỷ USD viện trợ nhân đạo.
Một phần đáng kể ngân khoản được Quốc hội Mỹ phê chuẩn theo bốn đạo luật viện trợ đã được chi tiêu ngay trong nước, nhằm thanh toán cho các nhà sản xuất và công nhân Mỹ chế tạo vũ khí chuyển giao cho Ukraine hoặc bổ sung kho dự trữ quân sự của Mỹ sau các đợt bàn giao.
Sau khi trở lại Nhà Trắng, Tổng thống Trump nhiều lần chỉ trích quy mô chi tiêu của Mỹ cho Ukraine, đồng thời yêu cầu các đồng minh châu Âu tăng cường đóng góp tài chính.
Theo số liệu được nêu, các quốc gia châu Âu lục địa, không tính Anh, đã cung cấp tổng cộng hơn 153 tỷ USD viện trợ cho Ukraine kể từ khi xung đột bắt đầu, cao hơn khoảng 16% so với tổng viện trợ của Mỹ trong cùng thời kỳ.
Tuy nhiên, khả năng hỗ trợ của châu Âu cũng gặp trở ngại. Theo phóng viên TTXVN tại Praha, Ngoại trưởng Ba Lan Radosław Sikorski ngày 19/10 cho biết nước này không còn khả năng cung cấp thêm tên lửa đánh chặn Patriot cho Ukraine, trong bối cảnh Kiev đề nghị các đồng minh viện trợ 300 quả để đối phó với các cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo khi mùa Đông đến gần.
Tình trạng thiếu hụt tên lửa đánh chặn toàn cầu ngày càng nghiêm trọng, trong khi Hà Lan cũng đã chạm giới hạn cung cấp loại vũ khí này từ kho dự trữ quốc gia.
Việc bàn giao vũ khí do Mỹ sản xuất, được các nước Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) tài trợ thông qua sáng kiến PURL, cũng đang bị trì hoãn. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio ngày 20/10 khẳng định sự chậm trễ, nếu có, không xuất phát từ động cơ chính trị.
Trong khi đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tiếp tục kêu gọi tăng cường hỗ trợ phòng không và bảo vệ cơ sở hạ tầng năng lượng.
Bất đồng về tài chính cũng gây khó khăn cho nỗ lực thống nhất viện trợ. Thủ tướng Bulgaria Rumen Radev ngày 20/10 tuyên bố nước này không tham gia gói hỗ trợ trị giá 70 tỷ euro (khoảng 76,8 tỷ USD) được đề xuất cho Ukraine. Slovakia và Hungary cũng phản đối kế hoạch viện trợ mới của EU./.
Mỹ và Ukraine phát tín hiệu hạ nhiệt căng thẳng, khôi phục đối thoại
Mỹ và Ukraine đã thảo luận về ngừng bắn, bảo đảm an ninh và tái thiết sau xung đột, trong khi đặc phái viên Steve Witkoff dự kiến chuyển các đề xuất tới Nga nhằm thúc đẩy tiến trình ngoại giao.
