Theo Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam trong 10 tháng đầu năm 2026 ước đạt 1.010,6 tỷ USD, tăng 32,3% so với cùng kỳ năm 2025. Riêng tháng 10, kim ngạch xuất nhập khẩu ước đạt 122,2 tỷ USD, tăng 47,6%.
Không chỉ ghi nhận dấu mốc mới về quy mô, thương mại hàng hóa còn có chuyển biến tích cực khi xuất siêu được duy trì trong hai tháng liên tiếp. Kết quả này góp phần thu hẹp nhập siêu lũy kế, tạo thêm động lực cho hoạt động xuất nhập khẩu trong những tháng cuối năm.
Xuất khẩu tăng mạnh, nhập siêu từng bước thu hẹp
Trong 10 tháng năm 2026, kim ngạch xuất khẩu ước đạt 499 tỷ USD, tăng 27,4% so với cùng kỳ. Mức tăng này tạo cơ sở tích cực để phấn đấu đạt và vượt mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu 15-16% của cả năm 2026.
Đà tăng trưởng diễn ra ở cả khu vực kinh tế trong nước và khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (FDI). Trong cơ cấu hàng xuất khẩu, nhóm công nghiệp chế biến tiếp tục giữ vai trò chủ lực, chiếm 87,4% tổng kim ngạch. Xuất khẩu sang nhiều thị trường lớn như Trung Quốc, Hoa Kỳ, Liên minh châu Âu (EU), Hàn Quốc và ASEAN cũng ghi nhận tăng trưởng tích cực.
Đáng chú ý, tháng 10/2026 ước xuất siêu 6,8 tỷ USD, nối tiếp kết quả xuất siêu của tháng 9/2026. Theo Cục Xuất nhập khẩu, mức nhập siêu lũy kế nhờ đó giảm từ 19,42 tỷ USD sau 9 tháng xuống còn khoảng 12,7 tỷ USD sau 10 tháng.
Đánh giá về diễn biến này, đại biểu Trần Hoàng Ngân, Đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố Hồ Chí Minh cho biết tình trạng nhập siêu liên tục trong 8 tháng đầu năm từng đặt ra nhiều lo ngại. Việc xuất siêu trở lại trong tháng 9/2026 và tháng 10/2026 là kết quả đáng ghi nhận từ những nỗ lực rà soát khó khăn, điều hành và đẩy mạnh các giải pháp xúc tiến thương mại.
Theo đại biểu Trần Hoàng Ngân, quá trình hội nhập đang mở ra cơ hội để Việt Nam khai thác tốt hơn tiềm năng, lợi thế từ các hiệp định thương mại tự do (FTA) đã ký kết. Uy tín và thương hiệu của Việt Nam trên trường quốc tế ngày càng được khẳng định cũng tạo thêm động lực cho sản phẩm trong nước vươn ra thị trường thế giới.
Ở góc độ quy mô thương mại, chuyên gia kinh tế, Phó giáo sư, tiến sỹ Đinh Trọng Thịnh nhận định việc lần đầu vượt mốc 1.000 tỷ USD là bước phát triển mạnh mẽ của hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa Việt Nam. Kết quả này có sự đóng góp quan trọng từ các chính sách thúc đẩy xuất khẩu của Chính phủ, Bộ Công Thương và các bộ, ngành.
Tuy nhiên, theo ông Đinh Trọng Thịnh, điều quan trọng không chỉ là vượt qua một cột mốc mà còn phải củng cố nền tảng để duy trì và tiếp tục mở rộng quy mô thương mại trong những năm tới.
“Điều quan trọng là phải làm thế nào để tiếp tục giữ vững hoạt động xuất nhập khẩu của cả nước và đưa quy mô xuất nhập khẩu tiếp tục phát triển mạnh mẽ hơn trong thời gian tới,” ông Đinh Trọng Thịnh nhấn mạnh.
Tận dụng FTA để nâng giá trị trong nước
Bên cạnh mở rộng thị trường, yêu cầu đặt ra là tăng khả năng tham gia của doanh nghiệp Việt Nam vào chuỗi cung ứng, qua đó nâng giá trị gia tăng trong nước và tạo nền tảng cải thiện cán cân thương mại.
Đại biểu Trần Hoàng Ngân đề nghị chú trọng kết nối doanh nghiệp trong nước với khu vực FDI để phát triển công nghiệp hỗ trợ. Đối với những lĩnh vực có lợi thế như nông sản, cần có cơ chế, chính sách ưu đãi phù hợp nhằm thúc đẩy tăng trưởng, nâng cao chất lượng hàng hóa xuất khẩu và góp phần giảm nhập siêu.
Từ thực tiễn ngành dệt may, ông Trương Văn Cẩm, Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Dệt may Việt Nam cho rằng các FTA đang tạo ra sự thay đổi trong cách doanh nghiệp tiếp cận hội nhập. Lợi ích không chỉ nằm ở ưu đãi thuế quan hay cơ hội mở rộng thị trường, mà còn ở khả năng tham gia và quản trị chuỗi cung ứng.
Theo ông Cẩm, quy tắc xuất xứ từ sợi trở đi trong Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) là động lực để doanh nghiệp đầu tư vào các khâu sợi, vải, từng bước phát triển nguồn cung trong nước.
Với Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam-EU (EVFTA), yêu cầu xuất xứ từ vải trở đi đặt ra bài toán đầu tư cho khâu sản xuất vải, vốn còn là điểm yếu của ngành. Đồng thời, cơ chế cộng gộp xuất xứ đối với vải Hàn Quốc mở thêm cơ hội khai thác nguồn nguyên liệu đáp ứng điều kiện hưởng ưu đãi.
Ông Cẩm cho biết ngành dệt may hiện sản xuất được hơn 4,2 triệu tấn sợi, trong đó xuất khẩu khoảng 2 triệu tấn; sản lượng vải đạt khoảng 3,2 tỷ m², trong đó xuất khẩu khoảng 1 tỷ m². Việc từng bước phát triển nguồn cung nguyên phụ liệu sẽ góp phần giúp doanh nghiệp đáp ứng quy tắc xuất xứ và tận dụng tốt hơn các FTA.
Trong khi đó, Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) tạo điều kiện để doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực, nơi có nhiều đối tác cung cấp nguyên phụ liệu lớn cho ngành.
Theo ông Cẩm, Trung Quốc và ASEAN không chỉ là nguồn cung đầu vào mà còn là những thị trường xuất khẩu đáng chú ý. Kết hợp mở rộng tiêu thụ với khai thác lợi thế chuỗi cung ứng trong khu vực là hướng đi được ngành dệt may quan tâm trong thời gian tới.
Củng cố đà xuất khẩu trong những tháng cuối năm
Hai tháng liên tiếp xuất siêu là tín hiệu tích cực, song cán cân thương mại lũy kế 10 tháng vẫn nhập siêu. Vì vậy, khả năng duy trì đà tăng xuất khẩu trong giai đoạn cuối năm tiếp tục giữ vai trò quan trọng.
Trước đó, tại họp báo thường kỳ của Bộ Công Thương ngày 7/10, bà Trịnh Thị Thu Hiền, Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) cho biết Bộ đang triển khai ba nhóm giải pháp, tập trung vào cơ chế, chính sách; thị trường; hỗ trợ và đồng hành cùng doanh nghiệp.
Theo bà Hiền, mục tiêu đưa nhập siêu về khoảng 10 tỷ USD trong những tháng cuối năm cần được nhìn nhận trong tổng thể các chỉ tiêu xuất nhập khẩu và diễn biến thương mại. Cùng với thúc đẩy xuất khẩu, diễn biến nhập khẩu cần được xem xét trong mối quan hệ với nhu cầu nguyên liệu, máy móc, linh kiện phục vụ sản xuất.
Về dài hạn, trọng tâm vẫn là nâng cao năng lực của doanh nghiệp Việt Nam và gia tăng giá trị sản phẩm được sản xuất trong nước.
Trong quý 4/2026, Bộ Công Thương xác định tiếp tục đẩy mạnh xuất khẩu, đa dạng hóa thị trường và nâng cao năng lực tuân thủ. Các nhiệm vụ trọng tâm gồm khai thác hiệu quả những FTA đã ký kết, mở rộng thị trường mới; tăng cường cảnh báo sớm về phòng vệ thương mại, rào cản thuế quan, tiêu chuẩn xanh, truy xuất nguồn gốc và quy định xuất xứ.
Song song với đó là hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu và minh bạch chuỗi cung ứng. Đối với nông sản, Bộ Công Thương chú trọng thúc đẩy xuất khẩu chính ngạch, mở rộng các thỏa thuận, nghị định thư về kiểm dịch; tăng cường đầu tư hạ tầng logistics lạnh, chuẩn hóa vùng trồng và cơ sở đóng gói theo yêu cầu của từng thị trường.
Dấu mốc 1.000 tỷ USD cho thấy quy mô thương mại hàng hóa của Việt Nam tiếp tục mở rộng mạnh mẽ. Để duy trì thành quả này, tăng trưởng xuất khẩu cần gắn với phát triển nguồn cung trong nước, nâng cao năng lực doanh nghiệp và gia tăng giá trị sản phẩm. Đây cũng là nền tảng để cải thiện cán cân thương mại bền vững hơn./.
Kim ngạch xuất nhập khẩu trong 10 tháng tăng 32,3%, vượt mốc 1.000 tỷ USD
Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam trong 10 tháng năm 2026 ước đạt 1.010,6 tỷ USD, tăng 32,3% so với cùng kỳ năm trước; xuất khẩu tiếp tục tăng trưởng mạnh tại nhiều thị trường lớn.
