Các đội thi làm bánh dày. (Ảnh: Mạnh Minh/TTXVN)
Gần 100 nghệ nhân đến từ 12 huyện, thị xã, thành phố đã góp mặt ở Hội thi bánh chưng, bánh dày tỉnh Hải Dương lần thứ 8 diễn ra trong hai ngày 10-11/2, tại sân Tam quan ngoại chùa Côn Sơn (thuộc khu di tích Côn Sơn- Kiếp Bạc, thị xã Chí Linh, tỉnh Hải Dương).
Đây là một trong những hoạt động đặc sắc thu hút đông đảo du khách tại lễ hội mùa Xuân Côn Sơn-Kiếp Bạc.
Ở cả hai phần thi bánh chưng và bánh dày, nguyên liệu sử dụng đều là gạo nếp chọn kỹ, không lẫn gạo tẻ, hạt to, tròn, đều, không có hạt gẫy, đầu đen...; gạo được ngâm kỹ.
Trong phần thi gói bánh chưng, 12 đội dự thi mỗi đội chọn năm nghệ nhân mặc trang phục lễ hội truyền thống thoăn thoắt gói bánh bằng tay.
Các đội gói năm bánh chay bằng nhân đỗ xanh và năm bánh mặn bằng nhân đỗ xanh, thịt lợn. Thời gian tối đa cho phần gói bánh chưng là 10 phút. Sau phần chấm hình thức, các đội mang bánh đi luộc trong 7 tiếng đồng hồ.
Ở phần giã bánh dày, có sáu đội tham gia gồm đội của thành phố Hải Dương, thị xã Chí Linh, huyện Gia Lộc, huyện Kinh Môn, huyện Tứ Kỳ, huyện Nam Sách, mỗi đội có sáu nghệ nhân tham gia. Thời gian tối đa cho phần thi này là 45 phút gồm đồ xôi, giã và nặn bánh. Bánh hoàn thiện đạt yêu cầu là xôi phải được đồ chín, giã nhuyễn, bánh tròn trĩnh, có màu trắng, dẻo, mịn, thơm.
Các nghệ nhân bằng đôi bàn tay khéo léo, sự nhanh nhẹn đã tạo nên những chiếc bánh chưng vuông vức, những chiếc bánh dày tròn mịn, dẻo thơm. Kết quả, ở phần thi gói bánh chưng, đội thi đến từ huyện Kinh Môn giành giải nhất; đội Bình Giang đoạt giải Nhì.
Ở phần giã bánh dày, đội của thị xã Chí Linh đoạt giải Nhất, đội thành phố Hải Dương nhận giải Nhì. Ngoài ra, ở mỗi phần thi, Ban Tổ chức còn trao các giải phụ như Giải gói bánh chưng nhanh nhất thuộc về đội Tứ Kỳ với thời gian 2 phút 55 giây gói được 10 bánh; giải gói bánh chưng đẹp nhất thuộc về đội Bình Giang; giải bánh chưng ngon nhất thuộc về đội Kinh Môn; giải giã bánh dày nhanh nhất và đẹp nhất thuộc về đội thị xã Chí Linh với 15 phút 41 giây; giải bánh dày ngon nhất thuộc về đội thành phố Hải Dương.
Sau hội thi, những tấm bánh đoạt giải được Ban tổ chức chọn làm lễ cúng dâng Phật, Thánh trong Lễ hội mùa xuân Côn Sơn-Kiếp Bạc thể hiện sự tri ân với các bậc tiền nhân. Đội đoạt giải Nhất còn vinh dự tham gia Hội thi bánh chưng, bánh dày toàn quốc năm 2017 tại Đền Hùng (Phú Thọ) đúng vào dịp Giỗ Tổ Hùng Vương.
Bánh chưng và bánh dày là hai loại bánh gắn liền với nền văn minh lúa nước của người Việt từ xa xưa, gắn với sự tích đời Hùng Vương thứ 6, hoàng tử Lang Liêu đã dâng kính vua cha những chiếc bánh thơm, dẻo. Bánh hình vuông gọi là bánh chưng tượng trưng cho đất, bánh hình tròn gọi là bánh dày tượng trưng cho trời. Qua hàng nghìn năm, đến nay, người Việt vẫn trân trọng từng tấm bánh chưng, bánh dày và coi đây là lễ vật dâng kính tổ tiên, ông bà, cha mẹ trong các ngày giỗ, ngày Tết cổ truyền.
Sau tám lần được tổ chức, Hội thi bánh chưng, bánh dày đã trở thành một hoạt động được người dân và du khách đón đợi trong dịp lễ hội mùa xuân Côn Sơn- Kiếp Bạc, tạo điểm nhấn văn hóa độc đáo khi về với khu di tích quốc gia đặc biệt vào đúng dịp lễ hội mùa xuân. Bên cạnh đó, hội thi là một trong những hoạt động văn hóa quan trọng của tỉnh Hải Dương hướng về Quốc lễ Giỗ Tổ Hùng Vương ngày 10/3 âm lịch, thể hiện đạo lý uống nước nhớ nguồn, biết ơn các Vua Hùng đã có công dựng nước./.
