Bất chấp những nỗ lực của Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia, số người chết vìtai nạn giao thông trong 5 tháng đầu năm 2013 vẫn tăng cao hơn cùng kỳ năm ngoáilà 28 người.
Đặc biệt, ngay sau khi Chủ tịch Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia, Phó Thủtướng Nguyễn Xuân Phúc phê bình 9 Chủ tịch tỉnh để số vụ tai nạn giao thông trênđịa bàn tăng cao tới hơn 30%, thì ngay đầu tháng 6/2013 lại liên tiếp xảy ra mộtloạt vụ tai nạn giao thông thảm khốc, cướp đi nhiều sinh mạng.
Trao đổi xung quanh vấn đề này, Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Đinh La Thăngđã làm rõ hơn trách nhiệm của cơ quan chức năng và những giải pháp của ngànhgiao thông trong thời gian tới.
Phải giảm được tai nạn giao thông
Với tư cách là Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải, Phó Chủ tịch thường trực Ủy banAn toàn Giao thông Quốc gia, ông Đinh La Thăng đã gửi lời thăm hỏi gia đình cácnạn nhân tai nạn giao thông, đặc biệt là gửi lời chia buồn sâu sắc nhất tới cácgia đình có người bị thiệt mạng vì tai nạn giao thông.
Phân tích về thực trạng tai nạn giao thông 5 tháng đầu năm, Bộ trưởng Đinh LaThăng cho biết: Trong 5 tháng đầu năm, mặc dù số người chết tăng 28 người, tăng0,68% so với cùng kỳ năm 2012, nhưng số vụ thì giảm rất sâu, giảm tới hơn 2000vụ, bằng 14,8%, số người bị thương cũng giảm tới trên 3000 người, bằng 20%.
Sốliệu đó cho thấy, để giảm thiểu được số người chết, số người bị thương, trướctiên phải giảm được số vụ tai nạn giao thông. Có giảm được số vụ tai nạn giaothông thì mới có cơ hội giảm được số người chết, số người bị thương, thiệt hạivề phương tiện, vật chất. Cũng qua đánh giá số liệu đó, chúng ta thấy không phảitất cả các địa phương trong cả nước trong 5 tháng đầu năm đều tăng số ngườichết, số vụ tai nạn giao thông. Rất nhiều tỉnh, bằng sự vào cuộc quyết liệt củacả hệ thống chính trị của địa phương, đã giảm được rất sâu cả ba tiêu chí. Trongkhi đó, một số địa phương lại để số vụ tăng cao và số người chết, số người bịthương cũng tăng cao so với cùng kỳ.
Nguyên nhân sâu xa từ quản lý nhà nước
Về nguyên nhân gây tai nạn giao thông, Bộ trưởng nêu rõ: Trong 5 tháng đầu năm,số vụ tai nạn giao thông giảm, nhưng số vụ tai nạn thảm khốc lại tăng nhiều sovới cùng kỳ, đặc biệt là tai nạn xe khách, thì nguyên nhân trực tiếp là từ nhữngngười lái xe, nhưng nguyên nhân sâu xa chính là từ khâu quản lý nhà nước. Đó làviệc cấp phép cho các doanh nghiệp, các chủ phương tiện kinh doanh vận tải, côngtác đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe, công tác đăng kiểm đảm bảo điềukiện kỹ thuật của phương tiện khi tham gia giao thông, đặc biệt là công tác tuầntra, kiểm soát chưa hiệu quả.
Công tác xử lý của các cơ quan nhà nước, của nhữngngười thực thi công vụ chưa nghiêm, dẫn đến chuyện “nhờn luật” và cả những dấuhiệu, hiện tượng dung túng, bao che, xử lý không nghiêm, không công bằng đối vớinhững người vi phạm, không đúng lỗi vi phạm, mức độ vi phạm đối với các chủphương tiện, các doanh nghiệp kinh doanh vận tải.
Về giải pháp của Bộ Giao thông Vận tải trong việc làm rõ, nâng cao trách nhiệmcủa những người thực thi công vụ, của ngành giao thông và các lực lượng chứcnăng, Bộ trưởng Đinh La Thăng nêu rõ: Trách nhiệm của những người thực thi côngvụ trong ngành giao thông vận tải đã có quy định trong các luật liên quan.
Theo Bộ trưởng, trách nhiệm đó trước hết là những người thực thi công vụ phải am hiểu vềluật pháp, thực thi công vụ một cách nghiêm minh, đúng luật, không dung túng,không bao che, đảm bảo xử lý đúng vi phạm, đúng mức độ. Có như vậy, trách nhiệmcủa người thực thi công vụ mới rõ. Và để nâng cao được tinh thần trách nhiệm đó,phải có các giải pháp đồng bộ và phải làm thường xuyên liên tục. Trước hết,người thực thi công vụ phải thường xuyên trau dồi bản lĩnh chính trị, bản lĩnhnghề nghiệp, đặc biệt là tinh thông nghề nghiệp, tinh thông về pháp luật, mới cóthể thực thi đúng, người dân mới tâm phục, khẩu phục. Điều quan trọng nữa làphải thực hiện một cách nghiêm minh, dứt khoát phải đưa ra khỏi đội ngũ nhữngngười vi phạm về phẩm chất đạo đức, nghề nghiệp, làm trong sạch đội ngũ, có nhưvậy thì tính nghiêm minh của pháp luật mới được thực hiện.
Kiểm soát chặt chẽ điều kiện kinh doanh vận tải
Gần đây, khi phân tích nguyên nhân dẫn đến tình trạng tai nạn giao thông tăngcao, nhiều cơ quan chức năng thường đưa ra ý kiến cho rằng nguyên nhân chính làdo ý thức của người tham gia giao thông.
Chia sẻ quan điểm về vấn đề này, Bộtrưởng nói: Đúng là lâu nay khi có các vụ tai nạn giao thông xảy ra, điều đầutiên một số người nói rằng đó là do ý thức của người điều khiển phương tiện kém.Nguyên nhân trực tiếp là như vậy, nhưng nguyên nhân sâu xa chính là công tácquản lý nhà nước còn chưa tốt, còn có hạn chế. Người dân giao cho cơ quan quảnlý nhà nước quyền hạn, trách nhiệm để xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật vềđảm bảo trật tự an toàn giao thông, rồi tổ chức thực thi nghiêm túc. Người dâncòn giao cho các cơ quan quản lý nhà nước, những người thực thi công vụ quyềntuần tra, kiểm soát, xử lý vi phạm, công tác đào tạo sát hạch, cấp giấy phép láixe, cấp phép kinh doanh vận tải. Nhưng tất cả những khâu đó chưa được làm tốt vàđó cũng là nguyên nhân dẫn tới tai nạn giao thông tăng cao.
Chính vì vậy, trongthời gian tới, theo Bộ trưởng cần tập trung kiểm soát chặt chẽ điều kiện kinh doanh vận tải,nâng cao tinh thần trách nhiệm của những người thực thi công vụ và dứt khoát làđưa ra khỏi đội ngũ những người không đảm bảo phẩm chất, không đảm bảo tinhthông nghiệp vụ và có biểu hiện dung túng bao che cho những sai phạm của lái xe,của chủ phương tiện và của các doanh nghiệp kinh doanh vận tải.
Người thực thi công vụ phải gương mẫu, nghiêm túc
Trả lời câu hỏi về việc có cần tăng mức phạt hoặc bổ sung thêm hình phạt đối vớicác hành vi vi phạm quy định về trật tự an toàn giao thông hay không, Bộ trưởngĐinh La Thăng cho rằng: Việc xử lý vi phạm trong lĩnh vực giao thông là hết sứccần thiết. Tuy nhiên, mức xử phạt phải đảm bảo để người dân có thể chấp nhậnđược, cũng như để cho người dân tự giác nộp phạt. Chính sự thực thi nghiêm minhcủa những người thực thi công vụ, thực thi một cách có trách nhiệm, công bằng,công khai, thì sẽ nâng cao được ý thức tham gia giao thông và đặc biệt là sẽ đảmbảo cho tính khả thi của pháp luật.
Chính vì vậy, trong việc chuẩn bị nghị địnhđể triển khai thi hành luật xử lý vi phạm hành chính có hiệu lực từ ngày1/7/2013 , chúng tôi đã cho rà soát lại tất cả các nội dung trong Nghị định71/2012/NĐ-CP. Quan điểm của ban soạn thảo là những mức phạt nào cao quá thìphải hạ thấp xuống, giảm bớt những hình phạt bổ sung. Điều quan trọng là nhữngngười thực thi công vụ, người xử phạt phải gương mẫu, phải nghiêm túc. Có nhưvậy, người dân mới tự giác chấp hành nộp phạt, cũng như nâng cao được ý thứcngười dân. Việc thực thi công vụ một cách nghiêm minh cũng sẽ là một cơ sở đểnâng cao ý thức chấp hành pháp luật cho người dân./.
Hồng Ninh (TTXVN)