Những điểm sáng nổi bật của Việt Nam năm 2010

Điểm sáng nổi bật trong những dấu ấn của Việt Nam năm 2010 là tăng trưởng kinh tế phục hồi, tăng tính ổn định kinh tế vĩ mô...
Năm 2010 đã trôi qua với nhiều dấu ấn đối với tiến trình phát triển kinh tế-xãhội của đất nước. Điểm sáng nổi bật trong những dấu ấn đó là tăng trưởng của nềnkinh tế được phục hồi trong bối cảnh bấp bênh của kinh tế toàn cầu thời kỳ hậukhủng hoảng, tăng tính ổn định kinh tế vĩ mô, nâng cao chất lượng tăng trưởng...

Việt Nam được đánh giá là một trong những nước sớm vượt qua giai đoạn khó khănvà phục hồi nhanh sau khủng hoảng tài chính toàn cầu.

Năm cuối cùng của kế hoạch 5 năm 2005-2010 còn in đậm những thành công rực rỡtrong công tác đối ngoại mà đỉnh cao là Hội nghị cấp cao ASEAN 17 cùng những vấnđề an sinh xã hội, quốc phòng, an ninh được bảo đảm.

Những kết quả này, có được là nhờ dưới sự lãnh đạo của Đảng, giám sát của Quốchội và sự vào cuộc quyết liệt của toàn xã hội, mỗi người dân, mỗi thành phầnkinh tế, trong đó công tác quản lý, điều hành của Chính phủ đóng vai trò thenchốt.

Kinh tế tăng trưởng ổn định, an sinh-xã hội được giữ vững


Năm 2010, GDP tăng 6,78%, cao hơn chỉ tiêu Quốc hội đề ra (6,5%), trong đó tấtcả các ngành, lĩnh vực đều đạt tốc độ tăng trưởng cao hơn so với cùng kỳ nămtrước như: Khu vực nông lâm thủy sản tăng 2,78%, công nghiệp và xây dựng tăng7,7% và dịch vụ tăng 7,52%.

Với kết quả này, tăng trưởng GDP bình quân giai đoạn 5 năm 2006-2010 đạt 7%/nămvà thu nhập bình quân đầu người năm 2010 đạt khoảng 1.160 USD...

Một trong những đóng góp quan trọng nhằm ổn định kinh tế vĩ mô và duy trì tăngtrưởng của năm 2010 là xuất khẩu đạt trên 71,6 tỷ USD tăng 25,5% so với năm 2009và gấp hơn 4 lần so với chỉ tiêu kế hoạch đã được Quốc hội thông qua, nhập siêuđạt 12,4 tỷ USD bằng 17,3% tổng kim ngạch xuất khẩu.

Đặc biệt là trong bối cảnh kinh tế của nhiều quốc gia trên thế giới vẫn đangphải đối mặt với những khó khăn thách thức của thời kỳ hậu khủng hoảng, vấn đềnợ công, tình hình lạm phát giá cả tăng cao, thiên tai dịch bệnh nhưng năm 2010,Việt Nam vẫn được các Nhà tài trợ và bạn bè quốc tế cam kết tiếp tục hỗ trợ vốnODA đạt mức 7,905 tỷ USD, vốn đầu tư nước ngoài đạt 11 tỷ USD, 969 dự án đượccấp giấy chứng nhận đầu tư với số vốn 17,2 tỷ USD... Đây là minh chứng rõ nétcho Việt Nam - điểm đầu tư hấp dẫn, an toàn của các nhà đầu tư thế giới.

Theo báo cáo Triển vọng Phát triển châu Á 2010 của Ngân hàng Phát triển châu Á(ADB), Việt Nam đã thành công trong quá trình chuyển đổi từ việc thực hiện cácbiện pháp kích thích kinh tế để đối phó với cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầusang các chính sách hướng đến mục tiêu tăng trưởng ổn định.

Song song với phát triển kinh tế, trong những năm qua, Đảng và Nhà nước luônquan tâm chăm lo các vấn đề an sinh xã hội, nhất là triển khai mạnh xóa đói giảmnghèo. Với mục tiêu này trong 5 năm 2006-2010, cả nước đã có 6,2 triệu lượt hộnghèo được vay vốn (7-8 triệu đồng/lượt/hộ), triển khai 30.000 lớp tập huấnchuyển giao kỳ thuật, 150.000 lao động nghèo được dạy nghề miễn phí... Tỷ lệ hộnghèo đã giảm từ 22% năm 2005 xuống còn 9,45% năm 2010.

Đặc biệt là năm 2010 mặc dù gặp nhiều khó khăn nhưng Chính phủ chỉ đạo các địaphương thực hiện có hiệu quả các chính sách về an sinh xã hội như thực hiệnChương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo, Chương trình 134 và 135, Chương trìnhgiảm nghèo nhanh và bền vững ở các huyện có tỷ lệ nghèo cao...

Đồng thời, Chương trình xây dựng nông thôn mới đang được triển khai tích cực vàchính sách trợ giúp người có công, bảo trợ xã hội tiếp tục đượchoàn thiện, đã mở rộng đối tượng thụ hưởng và nâng mức trợ cấp.

Năm 2010 cũng là năm công tác bảo vệ, chăm sóc sức khỏe nhân dân, dân số, kếhoạch hóa gia đình, bảo vệ và chăm sóc trẻ em, bình đẳng giới đã được quan tâmhơn, nhiều mặt đạt được kết quả tích cực, đã cơ bản hoàn thành các chỉ tiêu Quốchội giao. Giáo dục và đào tạo có bước phát triển, trong đó kỷ cương trong thi cửđã được thực hiện tốt hơn...

"Năm vàng" của ngoại giao Việt Nam


Có thể nói năm 2010 là năm vàng của ngoại giao Việt Nam, tạo dựng vị thế mới củaViệt Nam trong khu vực và trên thế giới. Hàng loạt sự kiện trong suốt Năm ViệtNam làm Chủ tịch ASEAN 2010 và đặc biệt là đợt Hội nghị cấp cao 17 đã để lại dấuấn tốt đẹp trong lòng bạn bè khu vực và quốc tế về một Chủ tịch ASEAN chủ động,tích cực, trách nhiệm và rất tin cậy.

Những kết quả nổi bật của các Hội nghị Cấp cao ASEAN, Diễn đàn khu vực ASEAN(ARF), Hội nghị Bộ trưởng quốc phòng ASEAN mở rộng (ADMM+), Hội nghị các Bộtrưởng ASEAN về các trụ cột kinh tế, văn hóa và xã hội... mà Việt Nam trên cươngvị Chủ tịch ASEAN, Chủ tịch AIPA và là nước chủ nhà Diễn đàn kinh tế Đông Á,được dư luận quốc tế và trong nước đánh giá cao.

Năm Chủ tịch ASEAN của Việt Nam đã tạo đà mới cho ASEAN cả về đoàn kết, cũng nhưtiến tới xây dựng Cộng đồng ASEAN và phát huy vai trò của khu vực; không ngừngnâng cao vai trò, vị thế quốc tế của Hiệp hội, hiện thực hóa mục tiêu hình thànhCộng đồng ASEAN.

Vị thế của Việt Nam càng được nâng cao thêm qua năm Chủ tịch ASEAN. Đó chính làkết quả của vị thế Việt Nam và đường lối đối ngoại nhất quán của Đảng, Nhà nướcta là độc lập, tự chủ, đa dạng hóa, đa phương hóa, sẵn sàng là bạn và là đối táctin cậy của tất cả các nước.

Đặc biệt với ASEAN, chúng ta chủ trương coi trọng hợp tác ASEAN - một ASEAN vữngmạnh, đoàn kết và liên kết chặt chẽ, là nhân tố quan trọng trong việc xây dựngmôi trường hòa bình, ổn định, hợp tác ở khu vực. Đó là lợi ích chiến lược lâudài của Việt Nam.

Cải cách hành chính, phòng chống tham nhũng đạt kết quả đáng khích lệ

Tiếp nối thành tích năm 2009, công tác cải cách hành chính tiếp tục được coi làmột khâu đột phá với các nội dung là hoàn thiện thể chế, kiện toàn tổ chức bộmáy và cải cách thủ tục hành chính của Chính phủ trong năm 2010. Nổi bật là Đềán 30 về đơn giản hóa thủ tục hành chính được triển khai đồng bộ, công bố Bộ cơsở dữ liệu quốc gia về thủ tục hành chính, đồng thời chuẩn hóa và thống nhất thủtục hành chính tại các cấp chính quyền; đang thực hiện đơn giản hóa 258 thủ tụcthuộc phạm vi quản lý nhà nước của bộ, ngành, tập trung vào các lĩnh vực như đấtđai, nhà ở, xây dựng, thuế, hải quan.

Công tác phòng, chống tham nhũng có những tiến bộ cả trong xây dựng thể chế,kiện toàn bộ máy chỉ đạo, thực hiện các giải pháp phòng ngừa và kiểm tra, thanhtra, điều tra, truy tố, xét xử.

Năm 2010, công tác thanh tra, kiểm toán đã phối hợp với cơ quan kiểm tra củaĐảng tập trung vào các lĩnh vực quản lý, sử dụng đất đai, đầu tư công, quản lý,sử dụng tài chính doanh nghiệp, thuế, hải quan, xử lý dứt điểm các vụ việc thamnhũng lãng phí.

Song song với đó, công tác cải cách hành chính, hoàn thiện cơ chế, thể chế trongnhững lĩnh vực như: đất đai, thuế, hải quan, tài chính, doanh nghiệp...đượctriển khai có hiệu quả từ Trung ương tới địa phương.

Cuộc vận động "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh" kết hợp vớiviệc tuyên truyền, giáo dục chính trị tư tưởng và thực hiện các cuộc đối thoạiđã góp phần nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và nhân dân về hoạt độngphòng, chống tham nhũng. Chính trị xã hội ổn định, quốc phòng, an ninh được bảođảm, công tác đối ngoại đạt kết quả quan trọng, vị thế quốc tế của Việt Nam tiếptục được nâng lên.

Nhìn thẳng vào khó khăn, đối diện với thách thức


Năm 2010 khép lại với ấn tượng về phiên trả lời chất vấn của Người đứng đầuChính phủ trong kỳ họp Quốc hội cuối năm. Đăng đàn trước quốc dân, đồng bào, Thủtướng đã thẳng thắn đối diện với những vấn đề nhạy cảm nhất được đặt lên bànchất vấn.

Lãnh đạo Chính phủ cũng nhận định bên cạnh những thành tựu đã đạt được, tìnhhình kinh tế, xã hội Việt Nam trong năm qua còn những hạn chế, yếu kém như năngsuất, chất lượng, sức cạnh tranh của nền kinh tế còn thấp; cơ cấu kinh tế chuyểndịch chậm. Hiệu quả đầu tư còn thấp, đầu tư cho nông nghiệp, nông thôn chưatương xứng. Phát triển nguồn điện chưa đáp ứng kịp yêu cầu. Khu vực doanh nghiệpnhà nước giữ một phần lớn vốn, tài sản, đất đai, tài nguyên quốc gia nhưng hiệuquả đầu tư và tăng trưởng chưa tương xứng; cổ phần hóa và đổi mới doanh nghiệpnhà nước còn chậm...

Đáng lưu ý, giá tiêu dùng trong năm nay đang tăng trở lại vào các tháng cuốinăm, so với tháng 12/2009, chỉ số giá tiêu dùng tháng 12/2010 tăng 11,75%, sự đổvỡ tại Tập đoàn Công nghiệp Tàu thủy Việt Nam (Vinashin) đã gây ra những hậu quảnghiêm trọng.

Trả lời chất vấn trước cử tri và nhân dân cả nước tại nghị trường Quốc hội,Người đứng đầu Chính phủ đã thẳng thắn tuyên bố nhận trách nhiệm về những hạnchế yếu kém nêu trên của Chính phủ. Thủ tướng, Phó Thủ tướng và những thành viênChính phủ có liên quan đang tiến hành kiểm điểm để làm rõ trách nhiệm.

Thường trực Chính phủ nhận định tình hình trên có nguyên nhân khách quan nhưngnhững khuyết điểm chủ quan trong quản lý điều hành ở các cấp, các ngành lànguyên nhân chủ yếu và trực tiếp, cần sớm được khắc phục.

Chính phủ cũng nghiêm túc nhìn nhận rằng, việc khắc phục những khuyết điểm, yếukém, tăng cường ổn định kinh tế vĩ mô, nâng cao chất lượng tăng trưởng và giảiquyết những vấn đề xã hội bức xúc, bảo đảm phát triển nhanh và bền vững vẫn lànhững thách thức lớn, đòi hỏi sự nỗ lực vượt bậc và quyết tâm cao của toàn Đảng,toàn dân, toàn quân, của cả hệ thống chính trị trong năm 2011 và những năm tiếptheo.

Nỗ lực vì các mục tiêu kinh tế xã hội 2011

Mục tiêu hàng đầu và là mục tiêu nhất quán của Chính phủ của cả năm 2011 là tăngcường ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát lạm phát, trong đó phấn đấu đạt tốc độtăng trưởng cao hơn năm 2010 gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng và chuyển đổicơ cấu, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinhtế; bảo đảm an sinh xã hội và phúc lợi xã hội, cải thiện đời sống nhân dân; tăngcường ổn định chính trị xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh; nâng cao hiệu quảcông tác đối ngoại và hội nhập quốc tế.

Chính phủ quyết tâm đưa tổng sản phẩm trong nước (GDP) tăng khoảng 7-7,5% so vớinăm 2010; GDP bình quân đầu người khoảng 1.300 USD.

Để đạt được những mục tiêu này, Chính phủ quyết tâm đẩy mạnh các công cụ nhằm ổnđịnh kinh tế vĩ mô của nền kinh tế, coi đây là mục tiêu hàng đầu trong chỉ đạođiều hành với các trọng tâm là cải thiện cán cân thanh toán, kiểm soát lạm phátvà phấn đấu giảm bội chi. Điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, thậntrọng, áp dụng tỷ giá, lãi suất phù hợp theo nguyên tắc thị trường, tăng tổngphương tiện thanh toán phù hợp với các chỉ tiêu vĩ mô, phối hợp chặt chẽ chínhsách tài khóa với chính sách tiền tệ. Tăng cường quản lý giá đối với một số hànghóa, dịch vụ độc quyền, ngăn chặn và kiên quyết xử lý hành vi liên kết và lạmdụng vị thế thị trường để tăng giá, nhất là giá các nguyên liệu đầu vào quantrọng và các mặt hàng tiêu dùng thiết yếu. Thực hiện cơ chế giá thị trường đốivới điện, than đi đôi với phấn đấu giảm chi phí sản xuất và khai thác, nâng caonăng suất, hạ giá thành của các sản phẩm này; đối với các hộ tiêu dùng có điềukiện khó khăn, các đối tượng chính sách sẽ thực hiện cơ chế hỗ trợ phù hợp.

Trong năm 2010, Chính phủ sẽ tập trung rà soát danh mục đầu tư của Nhà nước, tậptrung vốn cho các dự án cơ sở hạ tầng quan trọng đã đủ thủ tục đầu tư và đang lànhững “nút thắt” cản trở sự phát triển, đồng thời đầu tư cao hơn cho nôngnghiệp, nông thôn, các dự án giảm nghèo, phát triển nguồn nhân lực, tạo việclàm, xây dựng cơ sở khám, chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Đặc biệt, Chính phủ quyết tâm đẩy mạnh cải cách doanh nghiệp nhà nước, cổ phầnhóa doanh nghiệp nhà nước, tiếp tục bán số cổ phần nhà nước không cần nắm giữtrong các doanh nghiệp đã cổ phần hóa. Cải cách các tập đoàn kinh tế, tổng côngty nhà nước cả về định hướng và nội dung hoạt động, cả về quản trị doanh nghiệpvà cơ chế thực hiện quyền chủ sở hữu nhà nước, trong đó các tập đoàn kinh tế vàtổng công ty nhà nước phải tập trung vào ngành nghề sản xuất kinh doanh chính,nâng cao năng lực công nghệ và chất lượng nguồn nhân lực nhằm tạo dựng lợi thếcạnh tranh dài hạn để có thể tham gia vào mạng sản xuất và chuỗi giá trị toàncầu.

Bên cạnh đó, Chính phủ chủ trương triển khai đồng bộ các chính sách và giải phápxóa đói giảm nghèo gắn với giải quyết việc làm và đào tạo nghề, nhất là chongười nghèo, lao động nông thôn, bộ đội xuất ngũ, vùng đô thị hóa; xây dựng vàtriển khai có hiệu quả Chiến lược an sinh xã hội 2011-2020, Chương trình giảmnghèo bền vững và chương trình việc làm giai đoạn 2011-2015, tập trung thực hiệnđơn giản hóa thủ tục hành chính, kiểm soát chặt chẽ việc ban hành mới thủ tụchành chính theo hướng tăng cường tính minh bạch, công khai, sát thực tiễn. Nângcao hiệu quả công tác phòng, chống tham nhũng; chú trọng thực hiện các biện phápphòng ngừa; đẩy mạnh việc phát hiện, điều tra, kết luận và xử lý nghiêm các hànhvi tham nhũng. Giữ vững an ninh, quốc phòng và tiếp tục nâng cao hơn nữa vị thếcủa Việt Nam trên trường quốc tế.

Năm 2011 sẽ là một năm hứa hẹn nhiều thành công nhưng cũng có không ít tháchthức mà nền kinh tế Việt Nam sẽ đối diện và phải vượt qua. Đây cũng là năm cóvai trò rất quan trọng bởi là năm đầu tiên thực hiện kế hoạch phát triển kinhtế-xã hội của 5 năm mới (2011-2015).

Để thực hiện thành công kế hoạch này cần có một tư duy tăng trưởng mới: Tăngtrưởng dựa trên cơ sở một môi trường kinh tế thuận lợi (cả vi mô và vĩ mô),trong đó các nguồn lực được phân bổ một cách hợp lý, được sử dụng một cách hiệuquả và trọng tâm của tăng trưởng là chất lượng./.

Thiện Thuật (TTXVN/Vietnam+)

Tin cùng chuyên mục