Diễn ra trong 17 ngày (từ ngày 3-24/8), không phải là một khoảng thời gian dài so với các Kỳ họp Quốc hội thường lệ, tuy nhiên, khối lượng công việc tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội Khóa XVI lại tương đương, thậm chí vượt qua nhiều kỳ họp thông thường.
Tại Kỳ họp này, Quốc hội Khóa XVI đã thông qua đã thông qua 15 luật và 15 nghị quyết để kịp thời giải quyết khó khăn, vướng mắc trong thực tế, tiếp tục hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cắt giảm thủ tục hành chính, tháo gỡ rào cản, khơi thông nguồn lực, tạo thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp và nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước.
Điều này cũng được Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh: “Quyết tâm không để thể chế là điểm nghẽn đối với sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước, nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI phải là nhiệm kỳ của kiến tạo thể chế phát triển. Không để chậm trễ, không để lỡ thời cơ phát triển của đất nước.”
Với nhiệm vụ trọng tâm là công tác lập pháp và quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước thực tiễn đòi hỏi, Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội Khóa XVI tiếp tục khẳng định quyết tâm chính trị cao, tinh thần chủ động, đổi mới và hành động quyết liệt, thực chất của Quốc hội, Chính phủ, các cơ quan trong việc thể chế và thực thi ngay các chủ trương của Đảng, đáp ứng yêu cầu, nguyện vọng của người dân, doanh nghiệp, không chậm trễ, không để lỡ thời cơ phát triển của đất nước.
Bài 1: Tư duy đổi mới để không bỏ lỡ thời cơ phát triển
Tư duy đổi mới đã được thể hiện rất rõ tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội Khóa XVI khi các dự án luật hay nghị quyết được thông qua đều được đại biểu Quốc hội tập trung bàn luận, nghiên cứu, hoàn thiện dự án luật nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn pháp lý, khơi thông các nguồn lực để hướng tới các mục tiêu tăng trưởng nhanh, đồng thời tạo niềm tin cho người dân và doanh nghiệp.
Chuẩn bị kỹ lưỡng, tập trung cao độ
Chia sẻ với phóng viên Báo Điện tử VietnamPlus, đại biểu Phạm Văn Hòa (đoàn Đồng Tháp) cho hay nếu các kỳ họp bất thường trước đây thường chỉ diễn ra trong khoảng một tuần thì kỳ họp không thường lệ lần này kéo dài đến 17 ngày, trong đó Quốc hội phải làm việc liên tục cả thứ Bảy và Chủ Nhật.
Theo đại biểu Hòa, Kỳ họp này là dịp để Chính phủ trình các dự án luật và các dự thảo nghị quyết có liên quan mật thiết đến đời sống người dân và kinh tế-xã hội của đất nước, đặc biệt là những dự thảo luật cần phải sửa đổi, bổ sung kịp thời để phù hợp với chủ trương của cấp thẩm quyền, đặc biệt là phù hợp với tổ chức chính quyền địa phương hai cấp đã triển khai được một năm nay.
Trước đây, đại biểu có khá nhiều thời gian để nghiên cứu dự thảo luật, nhưng kỳ họp này có không khí làm việc rất khẩn trương, có những dự thảo đưa được đưa lên ứng dụng cho đại biểu nghiên cứu vào buổi chiều tối nay thì ngày mai đã phải thảo luận, đồng thời thường xuyên làm việc quá giờ để có thể bàn luận, phản biện chi tiết để Ban soạn thảo nghiên cứu, hoàn thiện dự án luật.
“Kỳ họp đã thể hiện quyết tâm chính trị, tinh thần chủ động, hành động quyết liệt, thực chất của Quốc hội, Chính phủ, các cơ quan trong việc thể chế hóa và thực thi ngay các chủ trương của Đảng, đáp ứng yêu cầu, nguyện vọng của người dân, doanh nghiệp,” đại biểu Hòa nhấn mạnh.
Kỳ họp đã thể hiện quyết tâm chính trị, tinh thần chủ động, hành động quyết liệt, thực chất của Quốc hội, Chính phủ, các cơ quan trong việc thể chế hóa và thực thi ngay các chủ trương của Đảng, đáp ứng yêu cầu, nguyện vọng của người dân, doanh nghiệp.
Khẳng định Quốc hội đã thể hiện rõ tinh thần chủ động, khẩn trương nhưng không vì tiến độ mà xem nhẹ chất lượng, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (đoàn thành phố Hải Phòng) đánh giá Quốc hội dành thời gian thảo luận kỹ lưỡng các vấn đề khó, thẳng thắn đi vào những vướng mắc thực tiễn và tính khả thi của các chính sách.
“Các đại biểu Quốc hội đã dồn toàn bộ sức lực cho nhiệm vụ lập pháp nhằm tháo gỡ vướng mắc, tạo dư địa phát triển, hướng tới mục tiêu hoàn thành tốt vai trò để ‘điểm nghẽn không còn nằm ở thể chế,” đại biểu Nga nói.
Nhìn nhận tính chất rất đặc biệt của kỳ họp lần này, đại biểu Bùi Hoài Sơn (đoàn thành phố Hà Nội) cho rằng áp lực của yêu cầu phát triển đất nước đang được chuyển hóa thành áp lực đổi mới thể chế.
“Những điểm nghẽn về pháp luật nếu chậm tháo gỡ một ngày có thể làm mất đi những cơ hội phát triển, làm chậm dòng chảy của nguồn lực xã hội,” đại biểu Sơn quả quyết.
Chuyển tư duy làm luật từ quản lý sang kiến tạo phát triển
Tại Kỳ họp này, các đại biểu trăn trở nhất là các quyết sách của Quốc hội được đưa vào cuộc sống, từ đó thay đổi nếp nghĩ, cách làm, thực sự tạo ra sự thay đổi trong xã hội, mang lại lợi ích cho sự phát triển đất nước.
Khi thực tiễn đòi hỏi thì thể chế phải chuyển động và Quốc hội phải sẵn sàng dành thêm thời gian, công sức để không bỏ lỡ thời cơ phát triển.
Đại biểu Sơn cho rằng điều đáng quý là giữa hai đợt họp còn có khoảng thời gian dành cho các cơ quan tiếp thu, chỉnh lý, hoàn thiện dự thảo. Điều đó cho thấy nhanh nhưng không được phép vội; khẩn trương nhưng chất lượng vẫn phải là yêu cầu cao nhất.
“Khi thực tiễn đòi hỏi thì thể chế phải chuyển động và Quốc hội phải sẵn sàng dành thêm thời gian, công sức để không bỏ lỡ thời cơ phát triển,” đại biểu Sơn nói.
Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga mong muốn các chính sách sau khi được Quốc hội thông qua sẽ sớm chuyển hóa thành kết quả cụ thể trong thực tiễn.
Đại biểu cho rằng một chính sách tốt không chỉ dừng lại ở mục tiêu đúng hay quy định tiến bộ, mà quan trọng hơn là tháo gỡ được điểm nghẽn, tạo thêm động lực phát triển và mang lại lợi ích thiết thực cho người dân, doanh nghiệp.
Trong bối cảnh đất nước đang đặt ra những mục tiêu phát triển rất cao, các quyết sách của Kỳ họp sẽ góp phần khơi thông nguồn lực, mở rộng không gian phát triển và tạo nền tảng thể chế vững chắc cho giai đoạn mới.
“Ngay sau khi Quốc hội quyết định, Chính phủ, các bộ, ngành và địa phương cần tổ chức triển khai nhanh chóng, đồng bộ, hạn chế tối đa độ trễ chính sách, để tinh thần đổi mới của Quốc hội thực sự chuyển thành động lực phát triển và nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân,” nữ đại biểu đoàn thành phố Hải Phòng tin tưởng.
Nhìn nhận Quốc hội đã chuyển tư duy làm luật từ quản lý sang kiến tạo phát triển, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, theo đại biểu Tạ Đình Thi (đoàn thành phố Hà Nội), Kỳ họp không thường lệ thứ nhất có sự chuyển biến rất mạnh trong các quy định của luật và các nghị quyết, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm; gắn với việc cắt giảm triệt để các thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh và đẩy mạnh phân cấp, phân quyền.
“Tư duy đổi mới được thể hiện ở chỗ tập trung tháo gỡ những điểm nghẽn pháp lý, khơi thông các nguồn lực để tạo cơ hội, tiền đề phát triển, hướng tới các mục tiêu tăng trưởng nhanh. Cách chuyển tư duy như vậy tạo niềm tin cho người dân, doanh nghiệp,” đại biểu Thi chia sẻ./.
Xem toàn bộ loạt bài tại đây: