20 năm kể từ khi hai miền Đông-Tây Đức tái hợp nhất, người Đông Đức cũ vẫnluyến tiếc nhiều kỷ niệm ngày xưa như hệ thống vườn trẻ dàn trải khắp nước, bảohiểm y tế cơ bản miễn phí hay một nền công nghiệp đứng trong top 10 thế giới.
Những chi tiết “cỏn con” như Ông già Cát thường chỉ đọng lại trong trí nhớcủa trẻ em, song ai mà chẳng có những kỷ niệm ấu thơ khó thể nào quên! Và thựcra hình tượng thân thiện trên màn ảnh nhỏ này không phải là một sáng tạo mới màđã có hàng trăm năm tuổi. Chính các cây bút cổ tích nổi tiếng như E.T.A.Hoffmann (1776-1882) hay Hans Christian Andersen (1805-1875) đã đem lại cho trẻem nhân vật dễ thương ấy.
Vật đổi sao dời, hoặc cũng có thể trí nhớ con người quá ngắn. Hiện nay ítai nhớ ra một phát minh nào được coi là đặc thù Cộng hòa Dân chủ Đức, song hễ nhắc đến Ônggià Cát thì người Đức đều ồ lên vui vẻ, Đông cũng như Tây. Vì mỗi bên đều có mộtÔng già Cát của riêng mình! Cả hai đều có chòm râu nhọn bạc phơ và đội mũ mềm.
Năm 1959, nữ phóng viên Ilse Obrig cùng họa sĩ làm búp bê JohannaSchueppel ở Kênh (Tây) Berlin Tự do sáng tác ra hình tượng Ông già Cát để đầutháng 12 lên sóng.
Song đài truyền hình Cộng hòa Dân chủ Đức (cũ) đã nhanh chânhơn và phát chương trình Ông già Cát của chúng ta lần đầu tiên vào ngày 22/11.Thế là có một hiện tượng hy hữu, trẻ con trước khi đi ngủ có thể “chọn” nghe cổtích do một trong hai Ông già Cát kể - tùy thuộc vào kênh truyền hình của “bênnày” hay “bên kia”.
Mặc cho người lớn “bức xúc”, hàng ngày trẻ con vẫn vui mừngkhi thấy hai nhân vật này chung sống hòa bình, vượt qua cả Chiến tranh Lạnh.
Đi vào cuộc sống
Theo đúng kiểu cổ tích, kể xong chuyện là Ông già Cát ném cát cho trẻ condụi mắt đòi đi ngủ, sau đó ông cũng ngủ ngay ngoài phố.
Hồi ấy, ngay lập tức đãcó rất nhiều khán giả nhí viết thư đến nhà đài xin để ông ngủ ở giường mình! Tivi buộc phải phản ứng bằng cách cho ông đi xe hay thậm chí là máy bay về nhàriêng. Ông cũng du lịch khắp chốn như con người thời hiện đại, sang châu Phi,Arập, Cuba...
Dần dần, ông trở thành một phần của cuộc sống trẻ thơ. Trẻ con Đức vốn đingủ sớm, không có Ông già Cát thì khó dỗ chúng vào giường được. Người Đức đầutiên lên vũ trụ năm 1978 - phi hành gia Sigmund Jaehn của Cộng hòa Dân chủ Đức(cũ) - cũng đem theo một con búp bê Ông già Cát để ngủ được ngon trong tìnhtrạng không trọng lực!
Ngày đó cũng vô tình sinh ra một giai thoại thú vị, dophi hành gia Liên Xô (cũ) trong cùng nhóm bay đem theo búp bê mang tên Masha nênở một buổi truyền hình trực tiếp từ vũ trụ, họ ngẫu hứng giơ hai búp bê ra trướcống kính camera và đùa nghịch về một... “đám cưới búp bê”. Các nhà sư phạm losốt vó, vì nhân vật Ông già Cát kỳ thực không có vợ! Chỉ có trẻ con là chẳngthấy hề hấn gì. Thì ra chúng vô tư và thông minh hơn các bậc phụ huynh vẫn longại!
Thời oanh liệt vẫn tiếp tục
Ba thập niên sau, khi hệ thống truyền thanh và truyền hình của Cộng hòaDân chủ Đức (cũ) đã giải thể thì dĩ nhiên cũng phải ra một quyết định về số phậncủa nhân vật quen thuộc này.
Các chuyên gia truyền thông cùng đội ngũ sư phạmngồi lại và xác nhận một sự thật là Ông già Cát “Tây” không được trẻ em thíchlắm. Cả hình thức hơi bặm trợn lẫn phong thái khá buông tuồng của ông đã bị đemđặt lên bàn cân so sánh với nhân vật hiền hậu từ phía “Đông”.
Nhiều người dân Đông Đức cũng lên tiếng đòi giữ Ông già Cát cũ. Kênh ARDnhận được hàng bao tải thư kiến nghị từ mọi miền. Vốn là kênh truyền hình nhànước luôn bị sức ép của người tiêu dùng (kênh tư nhân không thu lệ phí mà tựtrang trải qua quảng cáo), ARD rốt cuộc đã không ngần ngại loại bỏ Ông già Cát“Tây”!
Hiện nay chương trình chào trẻ em đi ngủ được 1,5 triệu khán giả nhí chờđón mỗi ngày. Nhân dịp sinh nhật Ông già Cát, truyền hình Đức còn làm hẳn một bộphim truyện về nhân vật này. Ngoài ra còn có một vở nhạc kịch, triển lãm lưuđộng với các loại xe cộ mà Ông già Cát sử dụng trong mấy chục năm qua, một bộtem, sách truyện./.