Bộ trưởng Kinh tế Mexico Ildefonso Guajardo Villarreal, Ngoại trưởng Canada Chrystia Freeland và Đại diện Thương mại Mỹ Robert E. Lighthizer tại vòng tái đàm phán NAFTA ở Ottawa, Canada ngày 27/9. (Nguồn: AFP/TTXVN)

Ngày 17/11, vòng đàm phán thứ 5 Hiệp định Thương mại tự do Bắc Mỹ (NAFTA) giữa ba thành viên gồm Mỹ, Canada và Mexico đã chính thức bắt đầu tại Mexico City nhưng chỉ sau đó vài giờ Canada đã "phàn nàn" về sự cứng nhắc của đoàn đàm phán Mỹ, thành viên khởi xướng tái đàm phán để điều chỉnh nội dung hiệp định đã tồn tại hơn 20 năm này.

Canada và Mexico bước vào đàm phán trong trạng thái chuẩn bị tháo gỡ những bất đồng chưa có lối thoát giữa ba bên liên quan tới những yêu cầu được cho là "khó chấp nhận" từ phía Mỹ trong vòng đàm phán trước. Tuy nhiên, lãnh đạo Nghiệp đoàn Canada Jerry Dias dẫn lời trưởng đoàn đàm phán Canada Steve Verheul cho biết phía Mỹ không có ý định thỏa hiệp.

Phát biểu trước báo giới về nội dung cuộc gặp riêng với trưởng đoàn đàm phán Canada, ông Dias cho biết phía Canada nhận thấy Mỹ không thể hiện bất kỳ một dấu hiệu nào cho thấy "sẽ linh hoạt" trong đàm phán.

Trước đó, bản thân trưởng đoàn Canada cũng cho biết vòng đàm phán chỉ mới bắt đầu, còn rất nhiều việc phải làm đồng thời khẳng định đây sẽ là một nhiệm vụ "đầy thách thức."

Ngoại trưởng Canada Chrystia Freeland, người phụ trách chung về quá trình tái đàm phán NAFTA của Canada, từ chối bình luận về thông tin mới này.

[Chính sách đối nội của Nhà Trắng bị ảnh hưởng khi Mỹ rút khỏi NAFTA]

Cùng ngày, chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố danh sách các mục tiêu tái đàm phán NAFTA đã điều chỉnh, chủ yếu phản ánh yêu cầu mà phía này từng đưa ra trong các vòng trước và đặc biệt giữ nguyên mục tiêu quan trọng nhất là giảm thâm hụt thương mại giữa Mỹ và hai thành viên còn lại.

Mỹ là thị trường xuất khẩu chính của cả Canada và Mexico vì vậy hai quốc gia này đều mong muốn tiếp tục duy trì hiệp định thay vì phải giải quyết những hậu quả gián đoạn kinh tế một khi Mỹ rút khỏi NAFTA.

Trong khi Tổng thống Mỹ luôn gọi hiệp định này là "thảm họa," là lý do khiến nước Mỹ mất hàng chục nghìn việc làm mỗi năm đồng thời tuyên bố sẵn sàng từ bỏ nếu các nội dung sửa đổi không phù hợp.

Trong một diễn biến liên quan, nhiều nghị sỹ phe Cộng hòa trong Quốc hội Mỹ bày tỏ lo ngại rằng Tổng thống Trump có thể đang muốn từ bỏ hoàn toàn NAFTA hơn là đàm phán để giữ lại những giá trị cốt lõi của hiệp định.

Trả lời phỏng vấn hãng tin Reuters, các nghị sỹ nhận định việc Mỹ nhất quyết yêu cầu tái đàm phán các điều khoản trong hiệp định theo chu kỳ 5 năm một lần hoặc kiên quyết thúc đẩy các quy định một chiều mới liên quan tới tỷ lệ hàng hóa nội địa, có thể sẽ khiến các vòng đàm phán rơi vào ngõ cụt, dẫn tới sự sụp đổ của hiệp định.

Trong tuần này, 74 nghị sỹ Hạ viện Mỹ đã ký đơn phản đối những đề xuất của Mỹ trong các vòng tái đàm phán NAFTA liên quan tới các quy định về xuất xứ hàng hóa tự động trong đó yêu cầu tăng tỷ lệ nội địa khu vực với ngành ôtô từ mức 62,5% như hiện nay lên 85%, trong đó ít nhất là 50% tỷ lệ nội địa Mỹ./.