COVID-19: Biến thể Delta có ảnh hưởng đến 'miễn dịch cộng đồng'?

Giáo sư Andrew Pollard cho rằng khả năng miễn dịch cộng đồng dựa vào việc phần lớn dân số đạt được khả năng miễn dịch - thông qua tiêm chủng - khiến virus không còn lây lan đáng kể cho dân số còn lại.
COVID-19: Biến thể Delta có ảnh hưởng đến 'miễn dịch cộng đồng'? ảnh 1Điều trị cho bệnh nhân nhiễm COVID-19 tại bệnh viện ở Apple Valley, California, Mỹ. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Hãng tin Reuters dẫn phát biểu của Giáo sư Andrew Pollard - một trong các chuyên gia khoa học quan trọng nhất của Anh tham gia sáng chế vaccine Astra Zeneca - nhận định rằng giờ đây không nên tập trung vào khả năng miễn dịch cộng đồng nữa, vì biến thể virus corona mới có thể xuất hiện lây nhiễm trong cả người được tiêm chủng.

Điều trần tại một ủy ban thuộc Hạ viện Anh ngày 10/8, Giáo sư Andrew Pollard, người đứng đầu nhóm Oxford Vaccine Group chuyên nghiên cứu vaccine AstraZeneca và là Chủ tịch Ủy ban hỗn hợp về tiêm chủng (JCVI) của Anh, cho hay trong lịch sử, một khi 95% dân số tiêm chủng, thì bệnh sởi sẽ không thể lây lan, nhưng điều này không còn đúng với dịch COVID-19.

Ông cảnh báo rằng điều này có nghĩa là “bất cứ ai vẫn chưa được tiêm phòng, thì vào một thời điểm nào đó sẽ dính virus.”

[Cuba tuyên bố vaccine có hiệu quả trong ngăn ngừa biến thể Delta]

Theo ông, khả năng miễn dịch cộng đồng dựa vào việc phần lớn dân số đạt được khả năng miễn dịch - thông qua tiêm chủng hoặc nhiễm trùng trước đó - khiến virus không còn có thể lây lan đáng kể cho dân số còn lại.

Tuy nhiên, Giáo sư Andrew Pollard cảnh báo rằng miễn dịch cộng đồng giờ đây là một khái niệm “hoang đường” và vì thế, khái niệm này không còn là nền tảng phục vụ công tác thiết kế các chương trình tiêm chủng ở Anh hoặc trên toàn cầu.

Phát biểu trước các nghị sỹ, ông Andrew Pollard khẳng định rằng vì biến thể Delta - lần đầu tiên được xác định ở Ấn Độ - nên giờ đây vaccine không còn ngăn chặn được hoàn toàn virus.

Ông nhấn mạnh: “Chúng tôi biết rất rõ rằng biến thể hiện tại này, biến thể Delta, sẽ vẫn lây nhiễm cho những người đã được tiêm chủng và điều đó có nghĩa là bất kỳ ai vẫn chưa được tiêm chủng sẽ dính virus. Với biến thể hiện tại này, khả năng miễn dịch cộng đồng là không thể vì nó vẫn lây nhiễm cho những cá nhân đã được tiêm phòng.”

Bên cạnh đó, ông cũng dự đoán rằng trong tương lai có thể xuất hiện “một biến thể thậm chí còn có khả năng lây truyền khủng khiếp hơn trong những cá nhân đã được tiêm chủng.”

Ông nhấn mạnh: “Tôi nghĩ rằng 6 tháng tới đây là một giai đoạn củng cố thực sự quan trọng, trong quá trình chuyển dịch từ dịch bệnh sang đặc hữu, đó là việc sống chung với COVID-19. Điều đó không có nghĩa là chúng ta sống chung với nó và chịu đựng nó - mà ta vẫn phải giúp những bệnh nhân bị ốm.”

Giáo sư Andrew Pollard cho hay vaccine có thể làm chậm quá trình lây truyền một chút vì có một số bằng chứng cho thấy những người được tiêm chủng có thể gây ra lây nhiễm trong một thời gian ngắn hơn, nhưng cảnh báo “chúng tôi không có bất cứ thứ gì” để ngăn chặn hoàn toàn sự lây lan của COVID-19. Ngay cả khi tất cả trẻ em đã được tiêm phòng, điều đó sẽ không ngừng việc virus lây truyền.

Theo thời gian, cần phải chuyển từ xét nghiệm cộng đồng đối với các bệnh nhiễm trùng nhẹ - mà nó sẽ tăng cường khả năng miễn dịch của mọi người - sang xét nghiệm dựa trên lâm sàng đối với những người ốm.

Những bình luận của ông Andrew được đưa ra khi Vương quốc Anh báo cáo số ca tử vong do COVID hàng ngày cao nhất kể từ tháng 3/2021, trong đó có 23.510 trường hợp mắc mới và thêm 146 trường hợp tử vong trong ngày 10/8. Đây là số người tử vong cao nhất kể từ khi 175 người được báo cáo tử vong hôm 12/3.

Chính phủ Anh cũng thông báo hôm 9/8 rằng hơn 3/4 người lớn ở Anh hiện đã nhận được cả hai liều vaccine. Bộ Y tế và Chăm sóc Xã hội nước này cũng cho biết 89% đã được tiêm liều đầu tiên và 75% nhận đủ hai liều.

Khả năng của vaccine bị biến thể Delta làm hạn chế

Những bình luận của ông Andrew cũng đã được một số chuyên gia khác hưởng ứng. Paul Hunter, Giáo sư Y khoa tại Đại học East Anglia, cho biết khả năng miễn dịch cộng đồng hiện là “không thể đạt được."

Những bình luận này được đưa ra trong bối cảnh sự hiểu biết của giới khoa học đang thay đổi về vai trò của tiêm chủng với virus Corona.

Trước đây, có một số hy vọng rằng, nếu mức độ tiêm chủng đủ lớn, virus sẽ không thể lây lan nữa.

Đầu năm nay, thậm chí còn có ý kiến cho rằng những người có nhiều khả năng lây lan virus Sars-Cov-2, bao gồm công nhân tuyến đầu và thanh niên, nên được tiêm phòng trước. Nhưng trong hai tuần qua, những hy vọng này đã tan vỡ.

Mặc dù vaccine đã được chứng minh là có khả năng bảo vệ chống lại bệnh nặng, nhập viện và tử vong, nhưng dữ liệu gắn kết cho thấy vaccine không ngăn chặn được sự lây truyền do biến thể Delta.

Dữ liệu được công bố hồi tuần trước của tổ chức Public Health England (Anh) cho thấy có rất ít sự khác biệt về lượng virus hiện diện ở những người được tiêm chủng và chưa được tiêm chủng có kết quả dương tính với COVID-19. Ám chỉ của phát hiện này là các mũi tiêm không ngăn chặn sự lây lan của virus nhiều như hy vọng.

Theo nghiên cứu này, "một số phát hiện ban đầu ... cho thấy nồng độ virus ở những người bị nhiễm Delta đã được tiêm phòng có thể tương tự như mức độ được tìm thấy ở những người chưa được tiêm chủng."

PHE cho biết trong số các trường hợp Delta được xác nhận đã nhập viện kể từ ngày 19/7, 55,1% chưa được tiêm phòng, trong khi 34,9% đã được tiêm hai liều vaccine COVID-19.

Tuy nhiên, PHE cho biết đây là "phân tích thăm dò sớm" và nhấn mạnh rằng cần có "các nghiên cứu có mục tiêu sâu hơn" để xác định mức độ mà những người được tiêm chủng có thể lây lan biến thể Delta cho những người khác.

Peter Openshaw, Giáo sư Y học Thực nghiệm tại Đại học Imperial College London, cho biết những phát hiện của phân tích PHE là "đáng thất vọng."

Tuy nhiên, ông nhấn mạnh nghiên cứu trên cho thấy virus biến mất nhanh hơn ở hầu hết những người đã được tiêm phòng.

COVID-19: Biến thể Delta có ảnh hưởng đến 'miễn dịch cộng đồng'? ảnh 2Nhân viên y tế điều trị cho bệnh nhân COVID-19 tại một bệnh viện ở Yokohama, Nhật Bản ngày 8/8/2021. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Ông khẳng định: “Vì vậy, cơ hội lây nhiễm có thể thu hẹp hơn. Vaccine giờ ít hiệu quả hơn đối với Delta so với một số biến thể khác, nhưng thậm chí còn có nhiều biến thể lẩn tránh hơn trên thế giới. Chúng tôi đang theo dõi rất kỹ các biến thể này, nhưng hiện tại bạn vẫn nhận được rất nhiều lợi ích khi được tiêm đủ vaccine."

Còn Tiến sỹ Simon Clarke, Giáo sư vi sinh học tại Đại học Reading, nói với Sky News rằng nghiên cứu này là một "vấn đề lớn."

Ông cho rằng nếu việc tiêm phòng "chỉ ngăn chặn sự lây truyền của 50%, thì sẽ không bao giờ có được miễn dịch cộng đồng ngay cả khi 100% tiêm vaccine."

Kết luận nghiên của PHE dường như cũng tương tự với phát hiện gần đây từ Mỹ, nơi một nghiên cứu về một đợt bùng phát ở Massachusetts cho thấy lượng virus tương đương nhau trong số 127 người được tiêm chủng đầy đủ và 84 người khác chưa được tiêm chủng.

Nghiên cứu này đã khiến Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) rút lại khuyến nghị rằng những người được tiêm chủng đầy đủ không cần phải đeo khẩu trang trong nhà./.

(Vietnam+)

Tin cùng chuyên mục