Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân yêu cầu các ngành chức năng phải biến thực trạng hôn nhân có yếu tố nước ngoài từ "4 không”thành hôn nhân “5 biết.”
Ngày 22/4, tại thành phốCần Thơ, Bộ Lao động Thương binh và Xã hội phối hợp với Bộ Tư pháp tổ chức Hộinghị toàn quốc về hôn nhân và gia đình có yếu tố nước ngoài. Tham dự có Phó Thủtướng Nguyễn Thiện Nhân, Bộ trưởng Bộ Lao động Thương binh và Xã hội Nguyễn ThịKim Ngân, cùng lãnh đạo các Bộ, ngành Trung ương và lãnh đạo một số tỉnh, thànhphố trong nước.
Phát biểu tổng kết hội nghị, Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhânnhận xét trong 5 năm qua, hệ thống văn bản pháp luật về quản lý kết hôn vớingười nước ngoài ngày càng hoàn chỉnh.
Tuy vậy, hiện nay việc chấm dứt tìnhtrạng môi giới hôn nhân bất hợp pháp; thực hiện hôn nhân tự nguyện, tiến bộ, đảmbảo phong tục, tập quán của đất nước trong nhiều trường hợp hôn nhân có yếu tốnước ngoài vẫn chưa thực hiện được, bởi đây là những cuộc hôn nhân “4 không:”không tình yêu; không biết văn hóa, phong tục tập quán, ngôn ngữ; không biếttình trạng sức khỏe và hoàn cảnh gia đình của đối tượng đến cầu hôn.
Để khắcphục tình trạng này, Phó Thủ tướng yêu cầu các Bộ, ngành từ Trung ương đến địaphương phải có nhiều giải pháp đồng bộ để biến thực trạng hôn nhân “4 không”thành hôn nhân “5 biết.” Cụ thể là biết văn hóa, phong tục tập quán, ngôn ngữ;biết tình trạng sức khỏe; hoàn cảnh gia đình của đối tượng sẽ kết hôn và hiểubiết pháp luật về hôn nhân gia đình; biết về thực trạng những cuộc hôn nhân nướcngoài thành công và thất bại của những chị em đi trước, từ đó xây dựng hôn nhântrên nền tảng có tình yêu sự hiểu biết và cảm thông chia sẻ.
Các Bộ Công an, TưPháp và Bộ Ngoại giao phải có sự phối hợp trong việc hoàn chỉnh các hệ thốngpháp luật liên quan đến hôn nhân có yếu tố nước ngoài, đưa ra các biện pháp đủmạnh để bảo vệ quyền lợi chính đáng của phụ nữ, ngăn chặn các hành vi trục lợi,phạm pháp từ những cuộc hôn nhân có yếu tố nước ngoài.
Theo báo cáo của Bộ Tưpháp, từ năm 1995 đến cuối năm 2010 có trên 294.000 công dân Việt Nam kết hônvới người nước ngoài hoặc kết hôn với công dân Việt Nam định cư tại nước ngoài.Trong đó có khoảng 80% là phụ nữ Việt Nam kết hôn với nước ngoài hoặc với côngdân Việt Nam định cư ở nước ngoài, chủ yếu là Đài Loan, Hàn Quốc.
Đánh giá vấnđề kết hôn với người nước ngoài, Bộ Lao động Thương binh và Xã hội khẳng địnhđây là một xu hướng tất yếu và được pháp luật Việt Nam bảo vệ. Thông qua nhữngcuộc hôn nhân này, mối quan hệ hợp tác giữa các nước và Việt Nam ngày càng đượccủng cố.
Tuy vậy, hiện tại nhiều địa phương lại xuất hiện trào lưu kết hôn khôngmang tính tự nguyện, kết hôn vì mục đích kinh tế không chỉ làm tăng nguy cơ mấtcân bằng giới tính và độ tuổi kết hôn, xúc phạm nhân phẩm phụ nữ Việt Nam mà cònảnh hưởng sâu sắc đến tình hình an ninh, chính trị, trật tự an toàn xã hội,thuần phong mỹ tục và mối quan hệ đối ngoại giữa Việt Nam với quốc gia, vùnglãnh thổ mà phụ nữ Việt Nam đã kết hôn.
Để góp phần lành mạnh hóa các quan hệhôn nhân có yếu tố nước ngoài, Bộ Ngoại giao kiến nghị phải rà soát lại thủ tụcđăng ký kết hôn, cần quy định giấy khám sức khỏe (trong đó có bệnh thần kinh vàHIV) là giấy tờ bắt buộc trong hồ sơ đăng ký kết hôn tại Việt Nam. Đưa hình thứcmôi giới kết hôn quốc tế vào khuôn khổ pháp luật để quản lý.
Bộ Tư pháp cũngkiến nghị cần phải sửa đổi các văn bản pháp luật liên quan về hướng dẫn hôn nhâncó yếu tố nước ngoài. Về lâu dài Luật Hôn nhân gia đình và Bộ Luật Hình sự cũngcần phải sửa đổi cho sát hợp tình hình thực tế./.