Vượt qua các biến động về nhiên liệu, điều kiện thời tiết bất thường và thiếu hụt nguồn nhân lực, hai dự án cao tốc qua Cao Bằng và Lạng Sơn đang được doanh nghiệp dự án, nhà thầu nỗ lực thi công để đưa công trình về đích.
Nỗ lực vượt tiến độ
Được khởi công từ tháng 4/2024 theo phương thức đối tác công-tư (PPP) với tổng mức đầu tư 11.029 tỷ đồng, Dự án cao tốc Hữu Nghị-Chi Lăng có chiều dài 60km, đi qua 7 xã, phường trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn đang được doanh nghiệp dự án và các nhà thầu tăng tốc thi công để về đích.
Theo ông Lương Văn Hiệp, Tổng Giám đốc doanh nghiệp dự án, trên công trường, lực lượng thi công đang huy động 2.600 nhân sự, 1.200 thiết bị và triển khai 130 mũi thi công. Giá trị thực hiện đến nay đạt hơn 71% theo giá trị hợp đồng điều chỉnh.
“Hiện tại, nhà thầu đang tiến hành thảm bê tông nhựa nền đường, lắp đặt dải phân cách, hệ thống an toàn giao thông như sơn kẻ vạch, chiếu sáng, hộ lan… Dự kiến, toàn bộ dự án sẽ hoàn thành vào ngày 30/9/2026, vượt tiến độ 3 tháng so với kế hoạch ban đầu,” ông Hiệp cho hay.
Với chiều dài 121km, kết nối hai tỉnh Lạng Sơn và Cao Bằng, Dự án cao tốc Đồng Đăng-Trà Lĩnh được triển khai đầu tư theo hai giai đoạn với tổng mức vốn khoảng 26.000 tỷ đồng. Trong đó, giai đoạn 1 có chiều dài 93,35km, bao gồm 64 cây cầu vượt, bắc qua sông Kỳ Cùng, sông Bằng Giang cùng nhiều khe suối và các tuyến tỉnh lộ. Giai đoạn 1 dự án Đồng Đăng-Trà Lĩnh có 2 hầm xuyên núi là Đông Khê (500m) và Thất Khê (200m). Đến nay, công tác thi công các hạng mục trong và ngoài hầm đã cơ bản hoàn thiện.
Giai đoạn 2 bao gồm mở rộng 93,35km đã đầu tư ở giai đoạn 1 và xây mới 27,71km cao tốc (gồm 17 cầu và 3 hầm xuyên núi) nối lên cửa khẩu Trà Lĩnh (tỉnh Cao Bằng).
Theo ông Đặng Tiến Thắng, Tổng Giám đốc doanh nghiệp Dự án cao tốc Đồng Đăng-Trà Lĩnh, toàn dự án hiện triển khai 132 mũi thi công cầu, hầm, đường với gần 900 máy móc, thiết bị và hơn 2.000 nhân sự. Một số đoạn tuyến đang tổ chức thi công mở rộng nền đường 17m lên 22m theo quy mô hoàn thiện của giai đoạn 2.
Đặc biệt, lực lượng thi công hiện huy động 4 dây chuyền thảm bê tông nhựa công suất lớn để triển khai thảm nhựa mặt đường. Hiện tại, tổng sản lượng thực hiện các gói thầu xây lắp đạt 8.726,34/14.628,76 tỷ đồng (tương đương 74% giá trị hợp đồng).
“Công trường thi công xuyên đêm, lễ và ‘3 ca, 4 kíp’ với nhịp độ khẩn trương tranh thủ từng ngày để thúc tiến độ. Tới tháng 12/2026, dự án đặt mục tiêu hoàn thành 93km từ Đồng Đăng (Lạng Sơn) tới Đông Khê (Cao Bằng) trên quy mô nền đường 22m,” ông Thắng quả quyết.
Trong chuyến kiểm tra dự án ngày 6/5 vừa qua, Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh ghi nhận những thách thức đặt ra với lực lượng thi công, đồng thời biểu dương nỗ lực của các đơn vị, đồng thời yêu cầu doanh nghiệp dự án, nhà thầu tiếp tục huy động tối đa nhân lực, thiết bị để đẩy nhanh tiến độ, hoàn thành dự án theo kế hoạch.
Bộ trưởng Trần Hồng Minh chỉ đạo doanh nghiệp dự án mở rộng nền đường từ 17m lên 22m, tránh tình trạng sau này phải tiếp tục thay đổi quy mô, mở rộng tiếp dẫn đến việc phải phá dỡ các công trình đã hoàn thành trước đó.
Bố trí nguồn vốn để nhà thầu tăng tốc thi công
Để bảo đảm mục tiêu đưa Dự án cao tốc Hữu Nghị-Chi Lăng về đích đúng và sớm tiến độ, doanh nghiệp dự án kiến nghị các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền sớm bố trí nguồn vốn ngân sách Trung ương sau khi điều chỉnh dự án.
Cụ thể, doanh nghiệp dự án đề xuất Bộ Xây dựng có ý kiến với Chính phủ và Bộ Tài chính xem xét bố trí khoảng 2.200 tỷ đồng theo kiến nghị của Ủy ban Nhân dân tỉnh Lạng Sơn.
Bên cạnh đó, đối với hạng mục trạm dừng nghỉ, doanh nghiệp dự án kiến nghị cần sớm hoàn thiện hành lang pháp lý bởi việc ban hành Nghị định sửa đổi, bổ sung các quy định trong lĩnh vực đường bộ (trong đó có Nghị định 165/2024/NĐ-CP) sẽ là cơ sở để cơ quan có thẩm quyền và nhà đầu tư thống nhất phương án triển khai.
Nhấn mạnh công tác giải phóng mặt bằng tiếp tục được xác định là nhiệm vụ then chốt để đáp ứng tiến độ hoàn thành cao tốc Hữu Nghị-Chi Lăng, Ủy ban Nhân dân tỉnh Lạng Sơn chỉ đạo quyết liệt việc xử lý các vướng mắc liên quan đến đất ở, di dời hạ tầng kỹ thuật, đồng thời đẩy nhanh tiến độ hoàn thành các vị trí đường gom, đường ngang trong tháng 5/2026.
Ngoài ra, trong bối cảnh giá vật liệu, nhiên liệu, đặc biệt là nhựa đường, có biến động tăng mạnh từ tháng 3/2026 đến nay, doanh nghiệp dự án kiến nghị Bộ Xây dựng sớm có hướng dẫn cụ thể về điều chỉnh giá hợp đồng, tạo điều kiện để các nhà thầu ổn định thi công, hạn chế rủi ro tài chính.
Với Dự án cao tốc Đồng Đăng-Trà Lĩnh để hoàn thành toàn bộ dự án theo quy mô hoàn chỉnh 22m, các đơn vị liên quan đã kiến nghị bổ sung nguồn lực tài chính nhằm đáp ứng nhu cầu vốn trong giai đoạn tới.
Đến nay, ngân sách Nhà nước đã bố trí 8.863,092/17.987,745 tỷ đồng cho dự án, tuy nhiên cần bổ sung thêm 9.124 tỷ đồng để triển khai hoàn chỉnh dự án theo quy mô nền đường 22m. Cụ thể, nhu cầu vốn được phân kỳ theo từng giai đoạn gồm: giai đoạn 1 cần khoảng 2.472 tỷ đồng, trong khi giai đoạn 2 dự kiến lên tới 7.514 tỷ đồng.
Theo ông Trần Chủng, Chủ tịch Hiệp hội các Nhà đầu tư công trình giao thông đường bộ Việt Nam (VARSI), trong bối cảnh các dự án cao tốc qua Cao Bằng và Lạng Sơn (Hữu Nghị-Chi Lăng và Đồng Đăng-Trà Lĩnh), ngoài những tác động nặng nề của bão lũ, các đơn vị còn chịu áp lực lớn từ biến động giá xăng dầu, vật tư vật liệu tăng cao, tình trạng khan hiếm nguồn cung cũng như khó khăn trong công tác giải phóng mặt bằng, xuất hiện nhiều yếu tố địa chất phức tạp đặc trưng của khu vực miền núi phía nên phải thay đổi giải pháp kỹ thuật làm tăng khối lượng, chi phí và thời gian thi công.
“Triển khai Nghị quyết số 68-NQ/TW, được Bộ Chính trị ban hành ngày 4/5/2025, nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân Việt Nam trở thành động lực quan trọng của nền kinh tế thị trường, các nhà thầu đã chủ động lựa chọn giải pháp thi công phù hợp, huy động nhân lực, thiết bị, tổ chức thi công khoa học để nâng cao năng suất, qua đó nhiều hạng mục đã hoàn thành, bảo đảm yêu cầu về tiến độ và chất lượng và duy trì mục tiêu đưa dự án về đích trong năm 2026,” ông Chủng nhìn nhận.
Ông Trần Chủng đánh giá cao tinh thần vượt khó, sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà đầu tư và các nhà thầu trong việc vừa triển khai giai đoạn hoàn thiện, vừa thực hiện mở rộng một số đoạn tuyến theo quy mô 4 làn xe hoàn chỉnh, nền đường rộng 22m nhằm đồng bộ với định hướng phát triển toàn tuyến.
Về giai đoạn nước rút từ nay đến cuối năm 2026, ông Chủng nhận định các thách thức lớn nhất sẽ đến từ điều kiện thời tiết bất thường, đặc biệt ảnh hưởng đến công tác thảm bê tông nhựa, nguy cơ phát sinh địa chất phức tạp, biến động nguồn vật liệu và thiếu hụt nhân lực thi công. Vì vậy, các nhà đầu tư và nhà thầu cần tiếp tục chủ động nhận diện toàn bộ rủi ro để xây dựng kế hoạch thi công linh hoạt, khoa học và sát thực tế./.
Nghị quyết số 68-NQ/TW, được Bộ Chính trị ban hành ngày 4/5/2025, nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân Việt Nam trở thành động lực quan trọng của nền kinh tế thị trường.
Nghị quyết nhấn mạnh cải cách thể chế, bảo vệ quyền lợi doanh nghiệp, tạo môi trường kinh doanh "5 thông" cho Nhà nước: Thể chế thông thoáng, hạ tầng thông suốt, quản trị thông minh, nguồn lực khơi thông, khó khăn được chia sẻ.
Mô hình "5 tiên phong" cho doanh nghiệp: Tiên phong đổi mới sáng tạo, đào tạo nguồn nhân lực, xây dựng thể chế, văn hóa kinh doanh, và huy động nguồn lực phát triển đất nước.