Sáng 12/11, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Ủy ban Nhân dân Thành phố phối hợp với Công an Thành phố tổ chức Lễ triển khai cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sỹ chưa xác định được danh tính (đợt 2 năm 2026), với sự đồng hành của Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (Bộ Công an) và đơn vị thu mẫu. Đây là hoạt động ứng dụng khoa học-công nghệ trong giám định ADN, góp phần xác định danh tính liệt sỹ, đáp ứng mong mỏi của thân nhân sau nhiều năm chờ đợi.
Phát biểu tại buổi lễ, Đại tá Trần Hồng Minh, Phó Giám đốc Công an Thành phố Hồ Chí Minh nhấn mạnh, để có được độc lập, tự do, hòa bình và sự phát triển của Thành phố hôm nay, biết bao thế hệ cha anh đã anh dũng chiến đấu và hy sinh. Nhiều liệt sỹ đến nay vẫn chưa xác định được danh tính; nhiều gia đình đã đợi chờ qua mấy chục năm mà chưa biết người thân mình yên nghỉ nơi đâu. Mỗi phần mộ liệt sỹ chưa có tên là một nỗi đau chưa nguôi của gia đình; đồng thời cũng là trách nhiệm mà các thế hệ hôm nay phải dốc sức thực hiện.
Theo Đại tá Trần Hồng Minh, việc thu nhận mẫu sinh phẩm ADN kết hợp khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Đề án 06 là giải pháp quan trọng nhằm hỗ trợ xác định danh tính liệt sỹ. Quá trình triển khai cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa lực lượng Công an, Sở Nội vụ, các sở, ngành và chính quyền cơ sở, nhất là trong công tác rà soát, vận động thân nhân tham gia.
Thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ” của Ban Chỉ đạo quốc gia và kế hoạch cao điểm của Bộ Công an, Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh đã ban hành Kế hoạch số 401/KH-UBND ngày 24/7/2026 về rà soát, cập nhật thông tin, thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sỹ chưa xác định thông tin.
Trong đợt 2 năm 2026, Công an Thành phố Hồ Chí Minh chủ trì, phối hợp với Sở Nội vụ, các sở, ngành và Ủy ban Nhân dân 168 phường, xã, đặc khu rà soát, chuẩn hóa danh sách 6.927 thân nhân liệt sỹ đăng ký thu mẫu.
Chương trình được triển khai tại 3 điểm gồm hội trường Ủy ban Nhân dân phường Thủ Dầu Một (khu vực Bình Dương cũ), Ủy ban Nhân dân phường Bà Rịa (khu vực Bà Rịa-Vũng Tàu cũ) và Ủy ban Nhân dân phường Phú Nhuận (khu vực trung tâm Thành phố cũ). Ngoài ra, 3 tổ công tác lưu động được bố trí để lấy mẫu tại nhà đối với những trường hợp tuổi cao, sức khỏe yếu, không thể đi lại.
Tại điểm cầu phường Phú Nhuận, chương trình diễn ra trang trọng với các hoạt động trình chiếu phóng sự về hành trình xác định danh tính liệt sỹ, phát biểu của lãnh đạo Công an Thành phố, trao quà tri ân các gia đình và tổ chức thu nhận mẫu sinh phẩm ADN.
Theo kế hoạch, việc thu nhận mẫu được thực hiện trên cơ sở tự nguyện, đúng quy trình, bảo đảm an toàn và bảo mật thông tin cá nhân. Các mẫu sinh phẩm sau khi thu nhận sẽ được phục vụ xây dựng cơ sở dữ liệu ADN, đối sánh với mẫu hài cốt liệt sỹ chưa xác định được danh tính đang được quy tập tại các nghĩa trang trên cả nước. Đợt thu mẫu diễn ra từ ngày 12 đến 17/11/2026.
Có mặt tại điểm thu nhận mẫu ADN ở phường Phú Nhuận, bà Đinh Thị Hạnh (sinh năm 1944, hiện ở phường Tân Hưng) mang theo hy vọng tìm được anh trai là liệt sỹ Đinh Nguyên Hà, sinh năm 1942, nhập ngũ ở Hà Nội, hy sinh năm 1966 trên chiến trường miền Nam. Đến năm 1972, gia đình mới nhận được giấy báo tử.
Bà Hạnh kể, sau khi chuyển từ Hà Nội vào Thành phố Hồ Chí Minh năm 1976, gia đình bắt đầu hành trình tìm kiếm anh. Nghe nói ở đâu có nhà ngoại cảm, gia đình đều tìm đến nhờ giúp đỡ. Gia đình từng đến Quảng Nam, Quảng Ngãi và nhiều khu vực rừng núi tìm kiếm với sự hỗ trợ của lực lượng quân đội tỉnh Kon Tum (cũ) nhưng vẫn chưa xác định được nơi an nghỉ của liệt sỹ.
“Gia đình tôi đã chờ đợi thông tin tìm kiếm hài cốt liệt sỹ từ lâu. Khi được thông báo tham gia chương trình thu nhận mẫu ADN, cả gia đình rất phấn khởi và hy vọng. Hôm nay đã lấy mẫu ADN rồi, chúng tôi lại tiếp tục chờ đợi, mong sớm có kết quả,” bà Hạnh xúc động chia sẻ.
Cùng chung mong mỏi, bà Trần Thị Hạc, hiện sống tại chung cư Thanh Niên, phường Tân Bình đến điểm thu mẫu với hy vọng tìm được anh trai là liệt sỹ Trần Quốc Hưng, hy sinh năm 1970 khi mới 20 tuổi.
Bà Hạc cho biết, gia đình đã dành nhiều thời gian, công sức tìm kiếm, từng nhờ các nhà ngoại cảm và làm theo nhiều chỉ dẫn nhưng đều không có kết quả. Với chương trình thu nhận mẫu ADN, gia đình bà có thêm hy vọng tìm được người thân bằng phương pháp khoa học, có độ chính xác cao.
“Bố mẹ chúng tôi đều đã mất. Hai chị em vẫn đau đáu mong tìm được anh. Chúng tôi chỉ mong biết được anh mình đang ở đâu, để anh không còn phải nằm lại nơi xa mà gia đình thì mãi không biết đường tìm,” bà Hạc nghẹn ngào chia sẻ.
Những câu chuyện như của bà Hạnh, bà Hạc cho thấy nỗi mong mỏi kéo dài qua nhiều thế hệ của các gia đình có thân nhân là liệt sỹ chưa xác định được danh tính. Nhiều người đã dành hàng chục năm tìm kiếm nhưng điều họ mong muốn vẫn rất giản dị: biết người thân đang yên nghỉ ở đâu, được gọi đúng tên và trở về với quê hương.
Việc ứng dụng công nghệ ADN trong xác định danh tính hài cốt liệt sỹ không chỉ bổ sung nguồn dữ liệu khoa học phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập mà còn mở ra cơ hội kết nối thông tin giữa thân nhân và những phần mộ chưa rõ danh tính. Mỗi mẫu sinh phẩm được thu nhận là thêm một hy vọng để hành trình tìm lại tên cho các liệt sỹ tiến gần hơn đến kết quả, góp phần thực hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” và tri ân những người đã hy sinh vì Tổ quốc./.
TP Hồ Chí Minh: Không bỏ sót thông tin giá trị về liệt sỹ và nơi chôn cất
Thành phố Hồ Chí Minh xác định tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ là nhiệm vụ chính trị quan trọng, thể hiện trách nhiệm, đạo lý uống nước nhớ nguồn đối với các Anh hùng liệt sỹ.