Ngày 18/9, Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y Hà Nội (Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội), phối hợp với Tổ chức Soi Dog Foundation và Doanh nghiệp xã hội Truyền thông Thay đổi Hành vi hướng tới Phát triển Bền vững Việt Nam (SBCC Vietnam) tổ chức Hội nghị “Tập huấn chuyên môn về tiêu chuẩn quốc tế trong trợ tử nhân đạo cho chó và mèo lần thứ hai" với sự tham gia của 120 đại biểu là cán bộ quản lý, nhân viên thú y tại ủy ban nhân dân các phường và đại diện các phòng khám thú y trên địa bàn Hà Nội.
Điểm đặc biệt của hội nghị là quy tụ được sự tham gia đồng thời của ba lực lượng, bao gồm cán bộ quản lý Nhà nước cấp phường (người ra quyết định hành chính), nhân viên thú y cơ sở (người trực tiếp thực hành) và hệ thống phòng khám thú y tư nhân (nguồn lực chuyên môn và cơ sở vật chất sẵn có trong cộng đồng).
Theo Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y Hà Nội, cách tiếp cận trên đã góp phần chuyển trọng tâm từ “đào tạo kỹ năng riêng lẻ” sang “xây dựng một quy trình phối hợp liên thông” và bước đầu hình thành mạng lưới thú y công - tư nhân đạo và thân thiện với động vật tại Thủ đô.
Hội nghị này nằm trong khuôn khổ Dự án “Thí điểm mô hình phòng, chống bệnh dại và phát triển kinh tế bền vững, từng bước chuyển đổi hoạt động buôn bán thịt chó, mèo tại một số phường trên địa bàn thành phố Hà Nội” đã được Ủy ban Nhân dân thành phố phê duyệt ngày 24/7/2025. Qua đó hướng tới mục tiêu đóng góp vào thực hiện mục tiêu quốc gia không còn ca tử vong ở người do bệnh dại vào năm 2030; đồng thời hỗ trợ chuyển đổi sinh kế bền vững cho các hộ kinh doanh và giết mổ chó mèo, từng bước nâng cao tiêu chuẩn phúc lợi động vật phù hợp với thông lệ quốc tế.
Chương trình tập huấn gồm ba phần chính. Trong đó, phần 1 cập nhật khung pháp lý và thực trạng quản lý động vật tại Hà Nội, do đại diện Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y Hà Nội trình bày. Phần 2 do bác sỹ thú y cao cấp kiêm Trưởng bộ phận Khu bảo tồn Động vật thuộc tổ chức Soi Dog Foundation - Winn Ularn Kanyook trực tiếp giảng dạy về phúc lợi động vật trong quản lý quần thể. Phần nội dung thứ ba do Tiến sỹ Đặng Hữu Anh, Giảng viên khoa Thú y, Học viện Nông nghiệp Việt Nam, chia sẻ về kết nối chuẩn mực phúc lợi động vật với thực hành an toàn sinh học và kiểm soát bệnh truyền nhiễm tại phòng khám cũng như cộng đồng.
Ông Ngô Đình Loát, Phó Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y Hà Nội nhấn mạnh: “Nếu hội nghị lần thứ nhất (ngày 21/5/2026) trả lời câu hỏi ‘làm như thế nào để tiếp cận phúc lợi động vật phù hợp với thông lệ quốc tế và lực lượng nào sẽ tiên phong thực hiện,’ thì lần này chúng tôi muốn cụ thể và thiết thực hơn đối với cán bộ thú y cơ sở và các phòng khám thú y trên địa bàn. Việc mời cán bộ quản lý cấp phường, thú y cơ sở và các phòng khám thú y đã được xác định để từng bước được tiếp cận, tổ chức tuyên truyền và triển khai thực hiện khi có đủ điều kiện.”
Bác sỹ thú y Winn Ularn Kanyook chia sẻ: “Trợ tử nhân đạo không bao giờ là giải pháp đầu tiên, cũng không phải là một công cụ quản lý quần thể. Nó là phương án cuối cùng, chỉ đúng khi được đặt trong một hệ thống có tiêm phòng, có chăm sóc và có quy trình ra quyết định minh bạch.”
Vì vậy, trọng tâm của khóa tập huấn lần này không dừng ở kỹ thuật, mà là năng lực ra quyết định: Nhận định đúng tình trạng con vật, chọn đúng phương án, chọn đúng thuốc và liều, xác nhận tử vong và xử lý xác đúng chuẩn, đồng thời ghi chép đầy đủ.
Bà Bùi Thị Duyên, Giám đốc Doanh nghiệp xã hội SBCC Vietnam - đơn vị phụ trách chiến lược truyền thông thay đổi hành vi theo cách tiếp cận One Health và trực tiếp triển khai các hoạt động của dự án, cho hay điều mong đợi nhất ở hội nghị lần này là sự xuất hiện của các phòng khám thú y tư nhân bên cạnh lực lượng công lập.
Bà Duyên cho biết SBCC Vietnam sẽ kết nối những phòng khám tự nguyện thành một mạng lưới thú y nhân đạo công - tư, làm nền tảng cho các bước tiếp theo của dự án trong năm 2027. Khi có sự đồng lòng và chủ động tham gia từ đông đảo các phòng khám, số lượng ca bệnh nặng phải can thiệp trợ tử chắc chắn sẽ giảm thiểu đáng kể.
"Đây không chỉ là giải pháp nâng cao phúc lợi động vật mà còn góp phần hiện thực hóa mục tiêu không còn người tử vong vì bệnh dại vào năm 2030 và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sinh kế cho các hộ kinh doanh thịt chó, mèo," bà Duyên nhấn mạnh.
Mô hình thí điểm tại 14 phường của Hà Nội được kỳ vọng trở thành tài liệu tham chiếu cho các địa phương khác trên cả nước trong quá trình xây dựng tiêu chuẩn phúc lợi động vật, kiểm soát bệnh lây truyền từ động vật sang người và thúc đẩy trách nhiệm cộng đồng đối với vật nuôi./.