Trong chiến lược phát triển ngành y tế Việt Nam giai đoạn mới, Bộ Y tế xác định y học bào thai là một trong những chuyên ngành mũi nhọn cần được ưu tiên phát triển, cùng với y học chính xác, y học di truyền và y học công nghệ cao.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan nhấn mạnh như vậy khi phát biểu tại Hội nghị Y học bào thai thường niên lần thứ IV do Bệnh viện Phụ sản Trung ương tổ chức ngày 29/5, tại Hà Nội.
Đây là một diễn đàn khoa học có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, quy tụ nhiều chuyên gia hàng đầu thế giới và Việt Nam trong lĩnh vực y học bào thai - một chuyên ngành sâu của y học hiện đại, mang tính nhân văn sâu sắc và có vai trò ngày càng quan trọng trong chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em.
Việt Nam đã áp dụng kỹ thuật can thiệp bào thai tiên tiến
Trên thế giới, y học bào thai đã phát triển mạnh mẽ trong hơn ba thập kỷ qua, trở thành một trong những lĩnh vực phát triển nhất của y học hiện đại. Những tiến bộ vượt bậc về siêu âm hình thái học, chẩn đoán trước sinh, di truyền học, can thiệp bào thai và hồi sức sơ sinh đã giúp phát hiện sớm nhiều bất thường ngay từ trong bụng mẹ, góp phần giảm đáng kể tỷ lệ tử vong và di chứng cho thai nhi.
Tại Việt Nam, trong thời gian qua, các cơ sở y tế đã lần lượt đưa vào áp dụng các kỹ thuật chẩn đoán và can thiệp bào thai tiên tiến nhằm điều trị các bất thường của thai nhi ngay từ khi còn nằm trong bụng mẹ, đặc biệt gần đây, hàng loạt thai nhi đã được cứu sống nhờ kỹ thuật thông tim can thiệp bào thai với sự hợp tác chặt chẽ của các hai chuyên ngành sản – nhi tại thành phố Hồ Chí Minh. Đó là những thành tựu rất đáng tự hào!
Bộ trưởng Bộ Y tế cho hay những năm gần đây cộng đồng chuyên môn về y học bào thai tại Việt Nam ngày càng lớn mạnh, có sự kết nối chặt chẽ với các trung tâm hàng đầu trên thế giới. Trong tương lai gần, việc hình thành Hiệp hội Y học Bào thai Việt Nam sẽ là một bước tiến quan trọng, góp phần thúc đẩy nghiên cứu khoa học, đào tạo chuyên môn, chuẩn hóa thực hành lâm sàng và hội nhập quốc tế sâu rộng hơn nữa cho chuyên ngành còn rất mới mẻ nhưng đầy triển vọng này.
“Để phát triển ngành Y học bào thai một cách toàn diện và bền vững trong giai đoạn tới, thực hiện Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, Luật Dân số mới được Quốc hội ban hành, Bộ Y tế đã và đang tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý, xây dựng chính sách, ban hành các quy trình chuyên môn, định mức kinh tế - kỹ thuật nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc phổ cập các dịch vụ sàng lọc trước sinh nhằm phát hiện sớm các bất thường ở bào thai cũng như phát triển các kỹ thuật can thiệp chuyên sâu lĩnh vực Y học bào thai,” bà Lan phân tích.
Bộ trưởng Bộ Y tế cho hay y học bào thai hiện nay không chỉ dừng lại ở “chẩn đoán bệnh,” mà đã có những bước tiến vượt bậc trong điều trị, can thiệp để cứu sống thai nhi, giúp “bảo vệ tương lai” của trẻ em ngay từ khi còn trong bụng mẹ. Mỗi trường hợp dị tật được phát hiện sớm, mỗi thai nhi được can thiệp kịp thời chính là thêm một cơ hội cho một em bé khỏe mạnh được chào đời, cho một gia đình được hạnh phúc và cho xã hội có thêm những công dân khỏe mạnh trong tương lai.
Nâng cao năng lực chẩn đoán và điều trị bào thai
Tại Việt Nam, trong thời gian qua, công tác chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em luôn được Đảng và Nhà nước ta quan tâm, đầu tư và đã đạt được nhiều thành tựu rực rỡ. Tỷ lệ tử vong mẹ tại Việt Nam đã giảm 4 lần, từ mức 165 ca trên 100.000 trẻ sinh sống năm 2000 xuống còn khoảng hơn 40 ca trong giai đoạn hiện nay; tỷ lệ tử vong trẻ sơ sinh cũng giảm mạnh, chỉ còn khoảng dưới 10 ca trên 1000 trẻ sinh sống.
Bộ trưởng Bộ Y tế khẳng định, nhờ những thành tựu đó, Việt Nam được cộng đồng quốc tế đánh giá là điểm sáng trong việc thực hiện các Mục tiêu Phát triển thiên niên kỷ về bà mẹ, trẻ em trước đây và các Mục tiêu phát triển bền vững giai đoạn hiện nay. Những kết quả đó có sự đóng góp rất quan trọng của ngành sản phụ khoa nói chung và lĩnh vực y học bào thai nói riêng.
Trong thời gian tới, Bộ trưởng Bộ Y tế đề nghị các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, đặc biệt là các cơ sở cấp chuyên sâu cần tiếp tục nghiên cứu áp dụng các kỹ thuật tiên tiến trên thế giới và trong nước, không ngừng nâng cao năng lực chẩn đoán và điều trị bào thai, đồng thời tăng cường phối hợp, hợp tác chặt chẽ các chuyên ngành liên quan như sản phụ khoa, di truyền học, chẩn đoán hình ảnh và nhi sơ sinh, tim mạch can thiệp trong việc áp dụng các kỹ thuật cao, không xâm lấn hoặc xâm lấn tối thiểu trong chẩn đoán và can thiệp điều trị cho thai nhi.
Chia sẻ thêm tại hội nghị, Giáo sư Nguyễn Duy Ánh - Giám đốc Bệnh viện Phụ Sản Trung ương, người tiên phong đặt nền móng vững chắc cho lĩnh vực can thiệp bào thai tại Việt Nam cho hay, để phát triển y học bào thai Việt Nam ngang tầm quốc tế, cốt lõi là phải coi bào thai là một con người, một bệnh nhân thực thụ để chăm sóc, điều trị và cứu chữa.
“Đi sau thế giới hàng chục năm, nỗi đau tột cùng của người thầy thuốc là phải bó tay đứng nhìn những bệnh lý thai nhi nặng, phức tạp, có nguy cơ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe hoặc tính mạng của thai nhi và trẻ sau sinh. Chính khát vọng vượt qua giới hạn đó đòi hỏi các bệnh viện sản phụ khoa hàng đầu cả nước phải cùng nhau thống nhất, hợp lực hành động để nâng cao chất lượng dân số Việt Nam,” Giáo sư Nguyễn Duy Ánh nhấn mạnh.
Hội nghị thường niên Y học Bào thai lần thứ IV là sự kiện khoa học có quy mô và uy tín bậc nhất trong lĩnh vực y học bào thai tại Việt Nam, thu hút sự tham dự của hơn 500 đại biểu là các chuyên gia, nhà khoa học, bác sĩ lâm sàng và các nhà quản lý y tế hàng đầu trong nước và quốc tế. Sự kiện năm nay quy tụ các diễn giả danh tiếng đến từ Pháp, Bỉ, Hongkong (Trung Quốc), Trung Quốc cùng các chuyên gia hàng đầu Việt Nam trong các lĩnh vực: sản phụ khoa, y học bào thai, chẩn đoán trước sinh, chẩn đoán hình ảnh, sơ sinh và di truyền.
Hội nghị phiên toàn thể với 17 bài báo cáo chuyên sâu. Nội dung tập trung vào các vấn đề trọng tâm và là xu hướng phát triển tương lai của y học bào thai thế giới: song thai và biến chứng song thai, dị tật bẩm sinh và thoát vị hoành, rối loạn nhịp tim thai, kỹ thuật laser trong can thiệp bào thai và các kỹ thuật xâm lấn tối thiểu./.
Tạo dựng môi trường phát triển cho trẻ em trong bối cảnh chuyển đổi số
Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân nhấn mạnh trẻ em là hạnh phúc của mỗi gia đình, là tương lai của đất nước, đầu tư cho trẻ em chính là đầu tư cho sự phát triển nhanh và bền vững của quốc gia.