Theo báo le Monde (Pháp) ngày 10/8, hai nhà sản xuất máy bay lớn nhất thế giới Airbus và Boeing đang triển khai các kế hoạch mở rộng công suất quy mô lớn nhằm đáp ứng lượng đơn hàng tồn đọng hơn 16.000 chiếc, trong bối cảnh nhu cầu vận tải hàng không toàn cầu được dự báo tiếp tục tăng mạnh trong hai thập kỷ tới.
Airbus đang chịu áp lực lớn để hoàn thành mục tiêu bàn giao 870 máy bay thương mại trong năm 2026. Trong tháng 7/2026, tập đoàn châu Âu chỉ giao được 67 chiếc, giảm mạnh so với 89 chiếc trong tháng 6.
Điều này đồng nghĩa từ tháng 8 đến hết năm, Airbus phải bàn giao trung bình khoảng 90 máy bay mỗi tháng mới đạt mục tiêu đề ra. Nếu thành công, Airbus sẽ vượt kỷ lục 863 máy bay được bàn giao năm 2019, trước khi đại dịch COVID-19 làm gián đoạn ngành hàng không thế giới.
Tuy nhiên, mục tiêu 870 chiếc mới chỉ là một bước trong kế hoạch tăng mạnh sản lượng của Airbus. Tại Triển lãm hàng không quốc tế Farnborough diễn ra gần London hồi tháng 7, tập đoàn cho biết muốn nâng công suất lên hơn 100 máy bay mỗi tháng trong giai đoạn 2028-2029, trong đó riêng dòng A320 đạt 75 chiếc/tháng. Sản lượng hàng năm khi đó sẽ đạt ít nhất 1.100 máy bay.
Động lực chính của cuộc chạy đua tăng sản lượng là lượng đơn hàng khổng lồ mà Airbus và Boeing đã tích lũy. Tính đến giữa năm 2026, hai tập đoàn có tổng cộng hơn 16.000 máy bay phải sản xuất và bàn giao.
Riêng Airbus có 9.353 chiếc trong sổ đặt hàng vào cuối tháng 7, trong khi Boeing có 6.814 chiếc vào cuối tháng 6. Với tốc độ sản xuất hiện nay, lượng đơn hàng này đủ để các nhà máy của hai tập đoàn hoạt động trong hơn 10 năm.
Theo dự báo thị trường toàn cầu giai đoạn 2026-2045 của Airbus, thế giới sẽ cần khoảng 42.000 máy bay mới trong 20 năm tới. Khoảng 20.000 chiếc dùng để thay thế đội bay cũ và 22.000 chiếc phục vụ nhu cầu tăng trưởng. Khoảng 80% nhu cầu sẽ là máy bay một lối đi phục vụ các đường bay ngắn và trung bình, số còn lại là máy bay thân rộng.
Airbus dự báo lưu lượng hành khách hàng không thế giới tăng trung bình 4% mỗi năm và sẽ tăng hơn gấp đôi, vượt 10 tỷ lượt hành khách trong vòng 20 năm. Một trong những động lực chính là tầng lớp trung lưu tại các đô thị trên thế giới dự kiến tăng thêm khoảng 1,4 tỷ người.
Boeing đưa ra đánh giá dài hạn khá tương đồng. Cả hai nhà sản xuất đều dự báo đội máy bay thương mại toàn cầu sẽ đạt khoảng 50.000 chiếc vào năm 2045, so với khoảng 30.000 chiếc đang hoạt động hiện nay.
Việc tăng sản lượng vì thế trở thành ưu tiên hàng đầu. Ông Lars Wagner, Tổng Giám đốc Airbus Commercial Aircraft, cho biết nguồn thu của Airbus hiện vẫn chủ yếu đến từ bán máy bay mới.
Với kế hoạch tăng công suất, Airbus đặt mục tiêu đến năm 2029 đạt doanh thu hàng năm trên 100 tỷ euro (khoảng 116 tỷ USD), đồng thời nâng biên lợi nhuận hoạt động của mảng máy bay thương mại lên 10%, so với doanh thu 73 tỷ euro và mức 5,5% năm 2025.
Trong khi đó, Boeing cũng đang tăng tốc sau nhiều năm gặp khó khăn. Trong nửa đầu năm 2026, hãng đã bàn giao 314 máy bay thương mại, chủ yếu là dòng 737 MAX, so với 351 chiếc của Airbus. Khoảng cách giữa hai đối thủ vì thế chỉ còn 37 máy bay.
Sản lượng 737 MAX hiện vào khoảng 47 chiếc mỗi tháng và Boeing đặt mục tiêu nâng lên 52 chiếc vào đầu năm 2027. Bà Stephanie Pope, Tổng Giám đốc Boeing Commercial Airplanes, khẳng định nhu cầu thị trường không phải là vấn đề của tập đoàn, mà ưu tiên lớn nhất hiện nay là tăng và cải thiện năng lực sản xuất.
Để thực hiện mục tiêu này, Boeing tháng 7 bắt đầu sản xuất 737 MAX tại nhà máy Everett, bang Washington, địa điểm trước đây chủ yếu dành cho máy bay đường dài. Đây là lần đầu tiên trong hơn 50 năm dòng 737 được lắp ráp bên ngoài Renton, nơi Boeing đã có ba dây chuyền sản xuất.
Airbus cũng liên tục mở rộng năng lực. Sau khi đưa dây chuyền thứ hai tại Toulouse vào hoạt động ngày 15/6, tập đoàn hiện có 10 dây chuyền lắp ráp dòng A320 và A321 trên thế giới, gồm hai dây chuyền tại Toulouse, hai tại Mobile của Mỹ, hai tại Thiên Tân của Trung Quốc và bốn tại Hamburg của Đức.
Tuy nhiên, tham vọng tăng sản lượng đang vấp phải những nút thắt trong chuỗi cung ứng. Các vấn đề kỹ thuật liên quan đến động cơ Pratt & Whitney trang bị cho một số máy bay A320 thế hệ mới đã gây xáo trộn đáng kể cho hoạt động sản xuất và bảo dưỡng.
Theo công ty tư vấn AlixPartners, khoảng 26% máy bay một lối đi mới của Airbus sử dụng loại động cơ này đã phải nằm đất, kéo theo tình trạng thiếu linh kiện và quá tải trong hoạt động bảo dưỡng.
Khó khăn không chỉ nằm ở động cơ. Năng lực sản xuất kết cấu thân máy bay và trang thiết bị nội thất cabin cũng đang chịu sức ép do thiếu lao động có tay nghề, chi phí và giá nguyên liệu tăng, trong khi một số nhà cung cấp thiếu nguồn lực tài chính để đầu tư mở rộng công suất.
AlixPartners cảnh báo những hạn chế này có thể dẫn tới mức thiếu hụt năng lực khoảng 17% vào năm 2030. Ông Pascal Fabre, Giám đốc tại AlixPartners, nhận định con đường tăng sản lượng của ngành hàng không sẽ còn "dài và nhiều trắc trở"./.
Airbus “thắng lớn” tại Trung Quốc với loạt đơn hàng máy bay thân hẹp