Tiếp tục Chương trình kỳ họp, chiều 11/6, Quốc hội họp toàn thể tại Hộitrường, thảo luận về dự án Luật dự trữ quốc gia. Trong các phiên họp trước, Quốchội đã nghe Tờ trình, Báo cáo thẩm tra và thảo luận dự án Luật này tại tổ.
Các đại biểu Quốc hội cơ bản nhất trí với Tờ trình của Chính phủ và Báocáo thẩm tra của Ủy ban Tài chính Ngân sách, tán thành sự cần thiết ban hànhLuật dự trữ quốc gia (dự trữ quốc gia) nhằm hoàn thiện khuôn khổ pháp lýcho hoạt động dự trữ quốc gia, đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới; góp phầnnâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý, sử dụng nguồn lực dự trữ quốc gia; bảo đảmtính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật. Nhiều ý kiến cho rằng, so vớiPháp lệnh hiện hành, Dự thảo luật đã cụ thể hóa, bổ sung nhiều nội dung, hoànthiện một bước khuôn khổ pháp lý cho hoạt động dự trữ quốc gia. Tuy nhiên, cònmột số điểm cần được tiếp tục hoàn thiện.
Một trong những nội dung quan trọng được các đại biểu tập trung thảo luậnlà về mục tiêu dự trữ quốc gia. Theo quy định trong Dự thảo, mục tiêu dự trữquốc gia nhằm phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh;phục vụ quốc phòng, an ninh; tham gia bình ổn thị trường, góp phần ổn địnhkinh tế vĩ mô; góp phần bảo đảm an sinh xã hội; thực hiện các nhiệmvụ đột xuất, cấp bách khác của Nhà nước.
Nhiều ý kiến cho rằng, quy định về mục tiêu trong Dự thảo luật là quárộng so với nguồn lực dự trữ quốc gia và chưa phù hợp với bản chất của dựtrữ quốc gia và đề nghị xem xét thu hẹp mục tiêu sử dụng dự trữ quốc gia dựatrên cân đối nguồn lực, bảo đảm phù hợp với bản chất dự trữ quốc gia, tránhdàn trải. Theo đó, nguồn lực dự trữ quốc gia chỉ được sử dụng trongtrường hợp đột xuất, cấp bách, bất khả kháng, ảnh hưởng trực tiếp đếnkinh tế, đời sống, an sinh xã hội trên phạm vi rộng mang tính vùng,miền, toàn quốc và quốc phòng, an ninh quốc gia.
Theo đại biểu Nguyễn Văn Tuyết (Bà Rịa-Vũng Tàu), cần xác định phạm vi hẹplại cho phù hợp với bản chất của dự trữ quốc gia và nguồn lực có thể đáp ứngđược. Đại biểu cho rằng, bản chất của dự trữ quốc gia là nhằm đối phó với nhữngvấn đề về quốc phòng-an ninh, tình huống đặc biệt nghiêm trọng nên cần xem lạimục tiêu bình ổn thị trường để tránh trùng lắp với những quy định về tráchnhiệm, biện pháp, nguồn lực bình ổn thị trường trong dự thảo Luật giá.
Đại biểu Lê Văn Hoàng (Đà Nẵng) cũng đề nghị cần cân nhắc, nghiên cứu kỹquy định dự trữ quốc gia được sử dụng để bình ổn thị trường và góp phần ổn địnhkinh tế vĩ mô vì đây là mục tiêu rất khó thực hiện và có xu hướng đi ngược lạivới mục tiêu phát triển nền kinh tế cơ chế thị trường do thị trường điều tiết.Bảo đảm an sinh xã hội cũng là nhiệm vụ có phạm vi rộng, liên quan đến nhiềungành, nhiều lĩnh vực khác nhau. Trong khi đó, thực trạng nguồn dự trữ quốc giahiện nay cũng chưa đủ điều kiện đáp ứng yêu cầu. Đại biểu đề nghị cơ quan soạnthảo xem xét thu hẹp lại mục tiêu sử dụng dự trữ quốc gia trên cơ sở cân đốinguồn lực, bảo đảm phù hợp với bản chất dự trữ quốc gia và tránh tình trạng dàntrải, không hợp lý. Nguồn lực dự trữ quốc gia phải được sử dụng trong nhữngtrường hợp hết sức cấp bách.
Liên quan đến kỹ thuật lập pháp, theo đại biểu Chu Sơn Hà (Hà Nội) và mộtsố đại biểu, không nên quy định về mục tiêu ngay tại Điều 1 của dự thảo Luật bởiĐiều 1 và Điều 2 thường chỉ quy định liên quan đến đối tượng điều chỉnh và phạmvi điều chỉnh. Đại biểu Chu Sơn Hà cũng cho rằng, không nên quy định mục tiêu ổnđịnh kinh tế vĩ mô, bảo đảm an sinh xã hội trong Luật mà nên điều chỉnh bằng cácvăn bản dưới luật. Mặt khác, theo đại biểu Nguyễn Minh Phương (Cần Thơ), mỗi địaphương có cách bình ổn thị trường và bảo đảm an sinh xã hội khác nhau theo Chiếnlược kinh tế xã hội mỗi vùng miền. Đại biểu Trần Tiến Dũng (Hà Tĩnh) cho rằng,không cần thiết đưa mục tiêu góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm an sinh xãhội bởi những nội dung này đã nằm trong phạm vi thực hiện các nhiệm vụ độtxuất, cấp bách khác của Nhà nước.
Tuy nhiên, theo đại biểu Nguyễn Hữu Hùng (Tiền Giang), do nhiều nguyênnhân khác nhau, nguồn dự trữ quốc gia hiện còn mỏng nên thời gian qua mục tiêugóp phần ổn định thị trường, ổn định kinh tế vĩ mô chưa đạt yêu cầu nhưng khôngvì thế mà bỏ mục tiêu này. Mặt khác, việc bổ sung mục tiêu góp phần bảo đảm ansinh xã hội là rất cần thiết, có ý nghĩa quan trọng để góp phần bảo đảm sự ổnđịnh xã hội, là căn cứ để quyết định các mặt hàng dự trữ quốc gia và quyết địnhmức dự trữ quốc gia.
Cũng đồng tình với quy định của dự thảo Luật, đại biểu BùiĐức Thụ (Lai Châu) cho rằng, thông qua việc mua, bán hàng dự trữ quốc gia, gópphần ổn định thị trường. Đây cũng là một trong những nhân tố trong tổng thể cácnhân tố điều chỉnh cung cầu cũng như các chính sách của Nhà nước. Tuy vậy, đạibiểu cũng tán thành việc bỏ mục tiêu góp phần ổn định kinh tế vĩ mô; đồng thời,cũng không nên thiết kế vấn đề mục tiêu thành một điều riêng. Một số đại biểu đềnghị đưa nội dung này vào Điều 5 của Dự thảo Luật.
Theo phân tích của đại biểu Lê Bộ Lĩnh (An Giang), dự trữ quốc gia có ítnhất 3 nguồn lực gồm: Dự trữ tài chính; dự trữ chuyên ngành; dự trữ vật chấthàng hóa thiết yếu. Do đó, cần xác định rõ phạm vi 3 nguồn lực dự trữ quốc giatrong Luật này. Theo đại biểu, không cần thiết quy định bình ổn thị trường vớitất cả các mặt hàng nhưng có những lĩnh vực dứt khoát phải có sự can thiệp củaNhà nước thông qua dự trữ quốc gia để bình ổn như năng lượng, lương thực.
Theo Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân, trong thực tế, dự trữ quốcgia chưa bao giờ được sử dụng để bình ổn giá, điều tiết thị trường hoặc các hoạtđộng không đúng bản chất của dự trữ quốc gia. Tuy nhiên, hoạt động dự trữ quốcgia, mua, bán hàng dự trữ quốc gia tuy không trực tiếp nhưng gián tiếp góp phầnđiều tiết thị trường, bình ổn giá. Vì thế, để thể hiện mục tiêu cho phù hợp vớibản chất dự trữ quốc gia, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ tiếp thu, chỉnh lý vấn đềnày.
Bên cạnh những nội dung trên, các đại biểu cũng đã cho ý kiến về hànghóa, vật tư thuộc phạm vi điều chỉnh, nguồn hình thành dự trữ quốc gia; tổngmức dự trữ quốc gia; mua, bán hàng dự trữ quốc gia...
Theo Chương trình, ngày mai, 12/6, Quốc hội thảo luận tại Hội trường về dựthảo Nghị quyết về các giải pháp thuế nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp vàcá nhân năm 2012; thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luậtquản lý thuế ./.
