Nhờ tâm huyết, công sức khởi đầu của bác An, đến nay, Câu lạc bộ hátdân ca Sán Dìu của xã Giáp Sơn ngày càng thu hút đông đảo người dântrong xã tham gia, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống củacha ông để lại. Hiện cả 5 thôn của xã đều có các Tổ hát dân ca Sán Dìuthuộc Câu lạc bộ này.
Là Câu lạc hát dân ca dântộc thiểu số đầu tiên ở Lục Ngạn, Câu lạc bộ hát dân ca dân tộc Sán Dìuxã Giáp Sơn hiện có 64 thành viên, phần lớn từ trung tuổi trở lên. Cácthành viên Câu lạc bộ sinh hoạt thường xuyên thành nền nếp và đã sưu tầmđược hàng ngàn bài hát dân ca Sán Dìu.
Riêng Tổ hát dân ca Sán Dìu củathôn Trại Bèo hiện có 6 cháu từ 12-13 tuổi và là Tổ duy nhất có thànhviên gồm cả 3 thế hệ: ông bà, cha mẹ, các cháu cùng tham gia. Việc rađời và hoạt động có hiệu quả của Câu lạc bộ này đã tác động tích cực đếnviệc thành lập các Câu lạc bộ hát dân các các dân tộc thiểu số ở các xãkhác trong huyện.
Ngay từ khi còncông tác ở huyện, bác An đã trăn trở, có ý tưởng bảo tồn các di sản vănhóa các dân tộc thiểu số trên địa bàn đang bị mai một dần. Từ khi vềnghỉ hưu ở quê, đi dự các đám cưới trong vùng thấy một số nghệ nhân hátsay sưa các làn điệu dân ca Sán Dìu càng thôi thúc bác phải vận động, tổchức khôi phục hát, sưu tầm, bảo tồn, phát huy giá trị cổ truyền củadân ca Sán Dìu. Rồi bác tập hợp những người biết hát dân ca, cùng suynghĩ và tâm huyết tự nguyện tổ chức hát dân ca truyền thống.
Bác An tâmsự, cái khó là những người còn nhớ và biết hát dân ca Sán Dìu ở địaphương không nhiều, đã cao tuổi. Lúc đầu, có người đi hát về còn bịngười khác nói mỉa là già rồi còn đi hát với hò. Nhưng bằng uy tín, sựtận tâm của mình, bác An đã giải toả dần mọi vướng mắc, băn khoăn và đưaphong trào ngày càng đi lên.
Theo bácAn, từ xưa đến nay, dân ca Sán Dìu thường được hát vào lúc nông nhàn vàtrong các dịp lễ cưới, mừng nhà mới, chúc thọ người cao tuổi hay tổngkết công tác của thôn bản. Bài hát dân ca Sán Dìu bố cục rất chặt chẽvới 4 câu và 28 từ, được hát theo 2 thể là lối nói và lối hò. Có thể hátđơn ca hay hát song ca (hát đối). Hát song ca, nam nữ phải ngồi cáchxa nhau, tiếng hát êm dịu, vui tai, phải trật tự mới nghe rõ được.
Khihát dân ca, nhất là một nam và một nữ thì rất say sưa, có khi thâu đêmsuốt sáng. Lúc tiếng hát cất lên là người ta cảm thấy thân thiện, yêuthương nhau cho dù trước đó có giận nhau đi chăng nữa. Thường đi hátcùng nhau thì chỉ là bạn hát, rất ít đôi nam nữ là bạn hát mà lấy đượcnhau bởi lời bài hát dân ca rất sâu nặng tình nghĩa, sợ rằng khi lấynhau mà có lúc va chạm sẽ làm tổn thương đến ân nghĩa bạn hát.
Ông Ngô Đình Hồng, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã Giáp Sơn khẳng định việc thành lập và hoạt động của các Câu lạc bộ hát dân ca Sán Dìu và dânca Nùng ở xã không những góp phần bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóatruyền thống của các dân tộc mà còn góp phần tích cực vào việc pháttriển kinh tế, xây dựng đời sống văn hóa mới, bảo đảm an ninh trật tựcủa địa phương. Trong 10 năm qua, các thôn của xã có đồng bào dân tộcSán Dìu không có tệ nạn xã hội, đời sống mọi mặt của đồng bào ngày càngcải thiện.
Bác An cho biết, tới đây Câulạc bộ hát dân ca dân tộc Sán Dìu ở Giáp Sơn rất mong muốn được hỗ trợkinh phí cho việc sưu tầm, lựa chọn, biên soạn thành sách các bài hátdân ca Sán Dìu ( hiện mới chỉ được ghi chép lại bằng tay ) để việc bảotồn, truyền giữ được tốt hơn. Đặc biệt là tiếp tục truyền dạy hát dân cacho thế hệ trẻ; tổ chức giao lưu, tuyên truyền để mọi người thấy rõ giátrị mà cùng nhau giữ gìn, phát huy di sản văn hóa vô giá của cha ông đểlại./.
Lễ hội nhạc Jazz Việt Nam 2026 quy tụ nghệ sỹ trong nước và quốc tế
Với Vietnam Jazz Heritage Festival 2026, Đà Lạt có thêm cơ hội kết nối với mạng lưới các sự kiện âm nhạc quốc tế cũng như quảng bá hình ảnh thành phố cao nguyên thông qua ngôn ngữ nghệ thuật.
