Sáng 15/10, tại khu vực Mả Chìa, thôn Mai Sơn, xã Vĩnh Bảo, Thành ủy, Hội đồng Nhân dân, Ủy ban Nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hải Phòng tổ chức Lễ viếng, truy điệu và an táng 56 hài cốt liệt sỹ cùng đồng bào hy sinh, tử nạn trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp vừa được tìm kiếm, quy tập.
Trong không khí trang nghiêm, thành kính, đồng chí Trần Sỹ Thanh, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương cùng các đại biểu đại diện cơ quan Trung ương, Bộ Quốc phòng, Quân khu 3, lãnh đạo thành phố Hải Phòng, thân nhân các liệt sỹ dâng hoa, dâng hương, dành phút mặc niệm tưởng nhớ, tri ân các liệt sỹ và đồng bào đã hy sinh, tử nạn trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.
Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 thành phố Hải Phòng Đào Trọng Đức nhấn mạnh, việc tìm kiếm, quy tập và an táng các hài cốt liệt sỹ, đồng bào tử nạn thể hiện trách nhiệm của Đảng bộ, chính quyền, lực lượng vũ trang, nhân dân thành phố đối với những người đã hy sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc.
Thành phố tiếp tục tìm kiếm, xác minh tại những địa điểm còn thông tin về nơi hy sinh, chôn cất liệt sỹ; quan tâm, chăm lo chu đáo hơn nữa đối với thân nhân liệt sỹ và người có công với cách mạng.
Đặc biệt, theo chủ trương của Thường trực Thành ủy, khu vực Mả Chìa sẽ được quy hoạch, xây dựng thành Khu tưởng niệm các liệt sỹ và đồng bào tử nạn, dự kiến hoàn thành trong 8 tháng, hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh-Liệt sỹ (27/7/1947-27/7/2027). Công trình sẽ trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng, lòng yêu nước và đạo lý tri ân các thế hệ đi trước.
Theo các tư liệu lịch sử, trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, nhằm ngăn chặn phong trào cách mạng và kiểm soát tuyến đường 10, thực dân Pháp dựng bốt Mai Sơn, từ đó tổ chức các cuộc càn quét, bắt bớ cán bộ, du kích, người dân yêu nước tại các xã lân cận.
Đặc biệt, giai đoạn 1949-1951, nhiều chiến sỹ cách mạng và người dân yêu nước bị địch bắt, tra tấn, sát hại rồi chôn tập thể tại gò đất phía sau bốt. Người dân địa phương gọi nơi này là “cối xay thịt”. Sự hy sinh của họ đã góp phần làm nên truyền thống đấu tranh cách mạng của vùng đất Hải Phòng, gắn với những dấu mốc lịch sử như, “Đường 10 quật khởi”, “Đường 5 anh dũng”, “Cát Bi rực lửa”.
Sau hơn 75 năm, khu vực Mả Chìa đã trải qua nhiều thay đổi. Trong quá trình khai hoang, cải tạo đồng ruộng, người dân địa phương từng phát hiện những phần xương cốt, cẩn thận thu gom, đặt vào tiểu sành và an táng chu đáo.
Trong tổng số 56 hài cốt được an táng lần này, có 40 hài cốt đã được người dân gìn giữ, hương khói qua nhiều năm; 16 hài cốt còn lại được phát hiện trong đợt tìm kiếm, quy tập vừa qua.
Qua tư liệu lịch sử, lời kể của nhân chứng, thân nhân và hồ sơ lưu giữ, bước đầu xác định trong số những người nằm lại tại Mả Chìa có 8 liệt sỹ đã được Tổ quốc ghi công gồm: Nguyễn Văn Cảm, Bí thư Chi bộ xã Đồng Minh; Đỗ Ngọc Bích, Bí thư Chi bộ xã Cao Minh; Hà Văn Rặc, cán bộ phái viên; Vũ Văn Hữu, Phạm Văn Choát, Đỗ Văn Choát, cán bộ xã; Vũ Văn Tuân và Nguyễn Văn Gắng, du kích. Bên cạnh những liệt sỹ đã xác định được danh tính, còn nhiều người chưa rõ tên tuổi, quê quán.
Đại diện các gia đình thân nhân liệt sỹ, ông Vũ Tiến Thuật, ở thôn Hu Trì, xã Vĩnh Bảo, cháu ruột liệt sỹ Vũ Văn Hữu xúc động chia sẻ, trong số những người nằm lại tại Mả Chìa có bác ruột của ông. Qua lời kể của cha, ông Thuật biết bác là một trong những đảng viên đầu tiên của xã Vĩnh Quang tham gia hoạt động cách mạng, bị địch bắt, tra tấn rồi sát hại tại đây.
Nhiều năm qua, cứ đến ngày 27/7, các gia đình có người thân nằm lại nơi đây lại tìm về Mả Chìa, đứng trước những ngôi mộ thắp nén hương tưởng nhớ. Dù chưa xác định được đâu là hài cốt của người thân, việc các hài cốt được tìm thấy, đưa lên khỏi lòng đất và an táng trang trọng bên đồng chí, đồng đội đã đem lại niềm an ủi lớn cho các gia đình.
Theo Ủy ban Nhân dân thành phố Hải Phòng, việc tìm kiếm, quy tập tại Mả Chìa được triển khai từ ngày 26/9 đến 5/10/2026, trong khuôn khổ "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ".
Kết quả này tiếp tục khẳng định trách nhiệm của các cấp, ngành và toàn xã hội trong công tác đền ơn đáp nghĩa, đồng thời đáp ứng nguyện vọng chính đáng của thân nhân liệt sỹ. Đây là lời nhắc nhở các thế hệ hôm nay tiếp tục gìn giữ ký ức lịch sử, trân trọng giá trị của hòa bình và sống xứng đáng với sự hy sinh của các thế hệ đi trước./.
Hải Phòng: Tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sỹ tại khu vực Mả Chìa
Công tác khai quật, tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sỹ tại khu vực Mả Chìa là nhiệm vụ chính trị quan trọng, chính quyền địa phương đã huy động toàn bộ hệ thống chính trị để triển khai thực hiện.
