Sở Xây dựng Hà Nội vừa có văn bản trả lời kiến nghị của Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an) về việc tổ chức giao thông lại trên Vành đai 3 trên cao, trong đó có đề nghị nghiên cứu theo hướng tổ chức cho phương tiện đi thành 3 làn mỗi chiều (không bố trí làn dừng xe khẩn cấp).
Không phù hợp quy chuẩn và không khả thi
Dẫn giải theo Quy chuẩn QCVN 07-4:2023/BXD về công trình giao thông đô thị cũng quy định kích thước tối thiểu của mặt cắt ngang đường đô thị, phía Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, đối chiếu các quy chuẩn hiện hành, ngay cả khi giảm tốc độ khai thác xuống 60km/h, thậm chí 50km/h, chiều rộng tối thiểu của một làn ôtô vẫn là 3,5m, dải an toàn tối thiểu 0,25m.
Nếu tổ chức lại thành 3 làn ôtô mỗi chiều, mỗi làn sẽ có chiều rộng khoảng 3-3,25m, đồng thời bề rộng dải an toàn phải giảm xuống dưới 0,5m. ông Trần Hữu Bảo, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội cho rằng phương án này không bảo đảm tuân thủ các quy chuẩn thiết kế đường ôtô hiện hành.
“Theo quy định của Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật, việc áp dụng quy chuẩn kỹ thuật là bắt buộc. Do đó, phương án phân chia lại thành 3 làn ôtô và bỏ làn dừng khẩn cấp là không phù hợp với các quy định và không khả thi,” ông Bảo nhấn mạnh.
Mặt khác, Vành đai 3 trên cao có tính chất như một tuyến đường độc đạo. Khi phương tiện gặp sự cố trên tuyến, các xe khác không thể dễ dàng phân luồng sang một tuyến đường khác để tránh ùn tắc. Trong trường hợp bỏ làn dừng khẩn cấp, bất kỳ sự cố va chạm, tai nạn hoặc xe hư hỏng như chết máy, nổ lốp... đều có thể chiếm dụng một làn xe chạy. Khi đó, mặt đường bị thu hẹp đột ngột, dễ hình thành “nút cổ chai” ngay tại vị trí xảy ra sự cố.
Đặc biệt, khi xảy ra ùn ứ, việc không còn làn dừng khẩn cấp sẽ gây khó khăn cho các phương tiện ưu tiên như xe cứu hỏa, cứu thương và xe cứu hộ tiếp cận hiện trường. Điều này có thể làm kéo dài thời gian xử lý sự cố và thời gian ùn tắc.
Lãnh đạo Sở Xây dựng Hà Nội cũng đánh giá nguy cơ hình thành các điểm thắt cổ chai nếu tổ chức giao thông thành 3 làn ôtô. Tại một số khu vực như nút giao Thanh Xuân, nút giao Trung Hòa và đường dẫn lên cầu Thăng Long, mặt cắt ngang hiện trạng bị thu hẹp, chỉ còn khoảng 9m và không có làn dừng khẩn cấp.
“Nếu chuyển đổi từ đoạn 3 làn xe sang đoạn 2 làn xe tại các vị trí này, phương tiện sẽ phải dồn làn trong phạm vi ngắn, làm tăng nguy cơ xung đột giao thông và ùn tắc,” phía Sở Xây dựng Hà Nội phân tích thêm.
Lưu lượng xe vượt 6-8 lần công suất thiết kế
Đường Vành đai 3 trên cao đoạn từ cầu Thanh Trì đến cầu Thăng Long, trong đó đoạn từ cầu Thanh Trì đến nút giao Mai Dịch và từ Công viên Hòa Bình đến cầu Thăng Long là 80km/h; đoạn từ nút giao Mai Dịch đến Công viên Hòa Bình là 100km/h.
Theo thống kê của Sở Xây dựng Hà Nội, lưu lượng phương tiện trên đường Vành đai 3 trên cao thực tế ghi nhận thường xuyên đạt từ 100.000 đến trên 120.000 lượt xe/ngày đêm, cao gấp 6-8 lần công suất thiết kế ban đầu (vốn chỉ phục vụ khoảng 15.000-16.000 lượt xe/ngày đêm). Đây là nguyên nhân chính dẫn đến hiện tượng ùn tắc giao thông trên tuyến.
Ngoài ra, hiện tượng ùn ứ trên tuyến không chỉ bó hẹp trong các khung giờ cao điểm (sáng 7-9h, chiều 17-19h30) mà có xu hướng kéo dài xuyên suốt cả ngày, đặc biệt là vào dịp cuối tuần, lễ Tết hoặc khi trời mưa. Tình trạng ùn ứ nghiêm trọng nhất tại các nhánh ram lên/xuống (như: nút giao Pháp Vân-Cầu Giẽ, nút Nguyễn Trãi-Khuất Duy Tiến, nút giao Big C Thăng Long/Trần Duy Hưng) và đoạn thắt dòng qua cầu Thanh Trì.
Để giảm ùn tắc, lãnh đạo Sở Xây dựng Hà Nội cho biết thời gian tới sẽ ứng dụng giao thông thông minh, lắp hệ thống biển báo điện tử VMS trên Vành đai 3 trên cao. Hệ thống nhằm cảnh báo, hướng dẫn phương tiện thay đổi lộ trình, đồng thời cho phép xe đi vào làn dừng khẩn cấp khi xảy ra ùn tắc. Theo phương án này, làn dừng khẩn cấp vẫn được giữ lại, việc cho xe sử dụng làn được điều tiết theo tình hình giao thông.
Về lâu dài, Sở Xây dựng Hà Nội sẽ xây dựng phương án điều tiết xe tải khi Vành đai 3,5 và Vành đai 4 hoàn thành để giảm lưu lượng trên Vành đai 3 trên cao. Thành phố đồng thời đẩy nhanh tiến độ các cầu qua sông Hồng như Tứ Liên, Trần Hưng Đạo, Ngọc Hồi, Thượng Cát nhằm tăng khả năng kết nối giao thông./.
Đề xuất bỏ làn dừng xe khẩn cấp tuyến Vành đai 3 trên cao ở Hà Nội
Vành đai 3 trên cao là tuyến huyết mạch của Thủ đô, kết nối trực tiếp với các tuyến cao tốc, quốc lộ và đường nội đô. Hiện mỗi chiều đường trên tuyến được tổ chức 2 làn xe chạy và 1 làn dừng khẩn cấp.
