75 nam TTXVN: Nhung neo duong tac nghiep tai chau Au hinh anh 1Trưởng Cơ quan thường trú TTXVN tại Moskva Bùi Duy Trinh ghi hình sự kiện đưa hơn 300 công dân Việt Nam từ Liên bang Nga về nước. (Ảnh: TTXVN)

Những chuyến tác nghiệp của các phóng viên Cơ quan thường trú của Thông tấn xã Việt Nam tại châu Âu có rất nhiều điều đáng nhớ, một phần vì địa bàn châu Âu rộng lớn lại chênh lệch múi giờ với Việt Nam, phần khác vì môi trường tác nghiệp ở châu Âu không giống hoạt động báo chí trong nước.

Những chia sẻ của các phóng viên Diễm Quỳnh (London, Anh), Duy Trinh (Moskva, Nga) và Linh Hương (Paris, Pháp) dưới đây chỉ là ba câu chuyện trong rất nhiều những chuyến tác nghiệp của phóng viên TTXVN trên khắp các nẻo đường châu Âu, để rồi những dòng tin, bức ảnh hay phóng sự truyền hình từ 8 “địa chỉ đỏ” của TTXVN ở châu Âu liên tục được truyền về.

Những chuyến công tác marathon

Có lẽ trong số 30 cơ quan thường trú của TTXVN ở nước ngoài, ít có đơn vị nào có nhiều chuyến công tác marathon như cơ quan thường trú Moskva. Điều này cũng dễ hiểu vì Liên bang Nga là địa bàn rộng nhất trong số địa bàn các cơ quan thường trú của TTXVN.

Ngoài ra, cơ quan thường trú Moskva còn bao quát sự kiện tại những nước thuộc Liên Xô cũ trước đây. Với địa bàn rộng, đa dạng, nhiều chất liệu như vậy nên việc các phóng viên cơ quan thường trú Moskva phải thay phiên nhau đi công tác xa và dài ngày là điều dễ hiểu.

Đơn cử như thời điểm tôi sang nhận công tác nhiệm kỳ hai vào những ngày cuối cùng của tháng 8/2019, thì đến giữa tháng 9, tôi được cử sang Kazakhstan và ngay sau đó lại bay về St. Petersburg (Nga) để đưa tin hoạt động của đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam do Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương Võ Văn Thưởng dẫn đầu.

Một kỷ niệm khác là khi vừa đưa tin về cuộc họp báo lớn thường niên của Tổng thống Nga Vladimir Putin diễn ra ngày 19/12/2019 thì một ngày sau đó, tôi đã “khăn gói” đi Voronezh để kịp viết bài về những người lính phục viên Việt Nam sang Liên Xô xuất khẩu lao động từ những năm 80 thế kỷ trước, nay đang làm ăn sinh sống tại vùng đất này, nhân dịp kỷ niệm 75 năm ngày thành lập Quân đội Nhân dân Việt Nam (22/12/1944-22/12/2019).

Ngay sau khi hoàn thành việc phỏng vấn và ghi hình ở Voronezh, phóng viên lại bay đến St. Petersburg để kịp phỏng vấn chuyên gia về vấn đề Biển Đông, rồi đưa tin Hội người Việt và các cựu chiến binh Liên Xô từng phục vụ ở Việt Nam kỷ niệm ngày thành lập quân đội.

Chưa hết, sau khi từ St. Petersburg về Moskva vào sáng 23/12/2019, phóng viên lại tất bật “phi” ôtô từ thủ đô xuống Kaluga để đưa tin về hội nghị xúc tiến đầu tư giữa Việt Nam với tỉnh Kaluga do Hội Hữu nghị Nga-Việt phối hợp tổ chức.

Một chuyến đi làm việc marathon đáng nhớ nữa là chuyến công tác 2 thành phố Yekaterinburg và Ufa ở vùng Urals. Mục tiêu của chuyến đi là thu thập tư liệu làm phóng sự hình và bài viết nhân dịp Tết, song do một tình huống bất ngờ khiến các phóng viên phải “miệt mài lao động”.

Đến Yekaterinburg, phóng viên di chuyển đến Bảo tàng vũ khí để làm bài giới thiệu về bảo tàng độc đáo này. Qua trao đổi với các phụ huynh người Việt, chúng tôi được biết ở đây có một cô giao Nga chuyên dạy các học sinh Việt Nam tiếng Nga, được các cháu xem như mẹ của mình. Ngay sau Bảo tàng vũ khí, chúng tôi di chuyển đển nhà cô giáo Natalia.

Điều bất ngờ là ngay chiều hôm đó, ngày 15/1/2020, Thủ tướng Nga Dmitry Medvedev và nội các đồng loạt từ chức. Thế là từ tối hôm đó đến ngày hôm sau, chúng tôi tất bật đưa tin, dẫn hiện trường về sự kiện này. Đến khi xong tuyến tin Thủ tướng Medvedev thì cũng là lúc phải lên máy bay di chuyển tới Ufa. Ở Ufa trong 2 ngày, chúng tôi cũng kịp đưa tin và làm phóng sự hình về sự kiện cộng đồng người Việt tổ chức ăn Tết Nguyên đán.

Mới đây, tinh thần marathon tiếp tục thấm đẫm trong chuyến đi đưa tin đoàn Quân đội Nhân dân Việt Nam dự Diễn đàn kỹ thuật quân sự quốc tế Army 2020 và Hội thao quân sự quốc tế Army Games 2020 tổ chức ở ngoại ô Moskva.

Các sự kiện này diễn ra trên khu tổ hợp công viên quân sự, thao trường, sân bay rộng lớn, vì thế suốt 3 ngày đầu, với đầy đủ trang thiết bị để làm các loại hình thông tin, các phóng viên phải “cuốc bộ” đến mức chân rã rời sau mỗi chiều.

Sang ngày thứ tư, hai phóng viên chúng tôi còn di chuyển xa hơn, đến thao trường Asuluk cách Moskva 3 giờ bay để dự khán quân đội Nga thử các loại tên lửa phòng không, kể cả hệ thống S-40 tối tân0. Cho đến khi kết thúc hội thao, nhóm phóng viên liên tục lăn lộn trên thao trường với tinh thần “đi bộ là vinh quang”.

[TTXVN nỗ lực sáng tạo không ngừng cho dòng tin chính thống chảy mãi]

Song để bù đắp cho sự vất vả ấy, nhóm phóng viên được chứng kiến một thời khắc quan trọng, khi đội tuyển xe tăng Quân đội Nhân dân Việt Nam xuất sắc giành huy chương Vàng tại bảng 2 cuộc thi “Xe tăng hành tiến” thú vị nhất của hội thao.

Ký ức đưa tin vụ 39 nạn nhân tử vong tại Anh

Vụ 39 người nhập cư trái phép vào Anh được phát hiện đã tử vong trong một xe tải đông lạnh tại hạt Essex (Đông Bắc London) rạng sáng 23/10/2019 đã nhanh chóng trở thành tâm điểm của báo chí Anh, Việt Nam và quốc tế trong hơn một tháng, kể từ khi xảy ra sự việc cho đến khi kết thúc quá trình điều tra và trao trả di hài các nạn nhân về Việt Nam.

Hiểu rõ đây là lúc tinh thần và trách nhiệm của phóng viên thường trú TTXVN phải được phát huy tối đa, Cơ quan thường trú tại London ngay lập tức thiết lập kênh liên lạc, phối hợp chặt chẽ với Đại sứ quán Việt Nam tại Anh, Bộ Công an Việt Nam, cảnh sát Anh tại hạt Essex và Hội người Việt Nam tại Anh để nắm bắt diễn biến tình hình, đồng thời gửi báo cáo nhanh về cho lãnh đạo TTXVN để được sự hỗ trợ, chỉ đạo ngay từ những ngày đầu.

Nhờ bám sát kịp thời diễn biến sự việc và phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng, Cơ quan thường trú London nhanh chóng có được thông tin nhiều khả năng trong số 39 nạn nhân có người Việt Nam. TTXVN là cơ quan báo chí Việt Nam đầu tiên đưa tin vụ 39 nạn nhân tử vong không phải là người Trung Quốc như tuyên bố của cảnh sát Essex trước đó.

Tiếp đó, Cơ quan thường trú London đã chủ động đề nghị Đại sứ Việt Nam tại Anh Trần Ngọc An trả lời phỏng vấn TTXVN để thể hiện quan điểm của Việt Nam, ngay sau khi cảnh sát Essex bước đầu công bố kết quả điều tra và họ tin rằng "nạn nhân là người Việt Nam."

Việc nắm được thông tin về thời điểm cảnh sát Essex sẽ họp báo hay ra thông báo liên quan đến vụ việc là một thách thức đối với CQTT, bởi trụ sở cảnh sát Essex cách London khoảng hơn 2 giờ lái xe, nếu biết thông tin họp báo muộn sẽ không kịp đến dự.

Lúc này, tất cả anh em phóng viên đều vận dụng hết các mối quan hệ để “nghe ngóng” thông tin, kiểm tra chéo các nguồn tin nhằm đưa ra những kế hoạch thông tin kịp thời, tránh không để bị chậm so với các công bố của cảnh sát Essex.

Khi biết dự kiến cảnh sát hạt Essex sẽ công bố kết quả điều tra xác minh danh tính 39 nạn nhân, nhóm 3 phóng viên cơ quan thường trú quyết định đi đến trụ sở cảnh sát Essex để trực tin và phát tin ghi hình tại chỗ. Ngay tại hiện trường, với sự chuẩn bị kỹ lưỡng tới từng chi tiết, tất cả đã sẵn sàng, người đọc tin âm thanh thu ngay trên xe ô tô, người quay phim, dẫn hiện trường…. Tin của phóng viên cơ quan thường trú được phát về TTXVN luôn sau khi cảnh sát Essex công bố vài phút, được gửi đồng thời cho cả bản Tin thế giới và Truyền hình Thông tấn (VNews).

Trong quá trình tác nghiệp, rất nhiều lúc các phóng viên phải kìm nén cảm xúc khi tận mắt chứng kiến các nạn nhân, nghe kể lại nhiều câu chuyện đằng sau cuộc hành trình, hay đọc những dòng chia buồn mà Thủ tướng Anh Boris Johnson, người dân địa phương và bà con viết lại trong số tang.

Hình ảnh trời cuối chiều mùa đông u ám, những ngọn nến xắp thành hình trái tim lấp lánh ảnh lửa và mùi nhang thoang thoảng bên lề đường nơi phát hiện ra các nạn nhân đã tử vong là ký ức buồn nhất trong những tháng năm làm phóng viên thường trú TTXVN tại Anh của các phóng viên.

75 nam TTXVN: Nhung neo duong tac nghiep tai chau Au hinh anh 2Trưởng CQTT TTXVN tại London, Phóng viên Diễm Quỳnh đưa tin từ hạt Essex. (Ảnh: TTXVN)

Không ngủ cùng Paris ăn mừng chiến thắng

Mọi con đường đều dẫn đến... đại lộ Champs Elysées! Câu nói vui này đã trở thành hiện thực vào tối 15/7/2018, sau khi tiếng còi chung cuộc trận chung kết World Cup 2018 giữa Pháp và Croatia cất lên. Nhóm phóng viên cơ quan thường trú tại Paris cũng tham gia vào dòng người bất tận đang ăn mừng chiến thắng của đội tuyển Pháp. Với những thiết bị tác nghiệp nhỏ gọn, các phóng viên sẵn sàng ghi lại những hình ảnh mà không phải phóng viên thường trú nào cũng có cơ hội chứng kiến và phản ánh như vậy.   

Hàng trăm nghìn người đã đổ về đại lộ Champs Elysées để ăn mừng chiến thắng lịch sử của đội bóng áo xanh sau 20 năm chờ đợi. Các con đường xung quanh đại lộ Champs Elysées đông nghẹt người và xe. Tiếng reo hò, tiếng hát, tiếng kèn vang khắp thành phố. Tất cả vỡ òa trong niềm vui chiến thắng.

Thắng lợi giòn giã của đội tuyển bóng đá quốc gia đã làm cho người dân Pháp, vốn thường ngày rất ngại ống kính phóng viên, thay đổi hoàn toàn. Nhóm phóng viên chỉ cần chìa micro ra là mọi người tranh nhau nói. Thậm chí có những thanh niên hơi quá khích giằng lấy micro để hét lên, khiến phóng viên rất vất vả để bảo toàn các thiết bị.

Ai cũng muốn bày tỏ niềm vui sướng của mình, sẵn sàng nhảy nhót và hát không ngừng nghỉ bài "On est les champions" (Chúng ta là những nhà vô địch). Có những người được phỏng vấn, sau khi biết chúng tôi là các phóng viên Việt Nam, đã nói lời cảm ơn tới những người hâm mộ Việt Nam ủng hộ đội tuyển Pháp.

Có một điều khiến chúng tôi rất thán phục, đó là ý thức chấp hành luật lệ giao thông của người dân Pháp. Cho dù nóng lòng muốn tới được đại lộ Champs Elysées đến mấy, các xe ôtô chở đầy người hâm mộ đều dừng lại khi có đèn đỏ.

Nhiều nhóm thanh niên tụ tập trên vỉa hè lại tràn xuống phần đường dành cho người đi bộ, nhưng không phải để qua đường mà chỉ để đứng trước hàng xe đang dừng đèn đỏ mà hát hò và vẫy cờ hô vang "Vive la France ! On est les champions" (Nước Pháp muôn năm! Chúng ta là nhà vô địch). Khi đèn xanh bật trở lại, họ quay lại vỉa hè để dòng xe lưu thông và tiếp tục chờ đợi lượt đèn đỏ mới…

Tất cả những ấn tượng ấy, đã được nhóm phóng viên chúng tôi phản ánh kịp thời, sống động ngay trong tối bế mạc World Cup 2018 không thể nào quên./. 

75 nam TTXVN: Nhung neo duong tac nghiep tai chau Au hinh anh 3Phóng viên Vũ Mai Linh Hương, Trưởng CQTT TTXVN tại Paris. (Ảnh: TTXVN)
Duy Trinh - Linh Hương - Diễm Quỳnh (TTXVN/Vietnam+)