Sau một năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp trên địa bàn tỉnh Lào Cai, nhiều xã, phường đã có bước chuyển quan trọng trong việc tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền cơ sở, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
Đổi thay từ cơ sở
Xã vùng cao đặc biệt khó khăn Púng Luông - nơi có trên 94% đồng bào dân tộc Mông sinh sống được thành lập trên cơ sở sáp nhập 4 xã gồm Nậm Khắt, Púng Luông, La Pán Tẩn và Dế Xu Phình. Toàn xã hiện có 16 thôn, với 3.675 hộ dân và 19.776 nhân khẩu.
Do điều kiện kinh tế-xã hội còn nhiều khó khăn nên sau sáp nhập, xã còn 471 hộ nghèo, chiếm gần 13%. Hết năm 2025, toàn xã còn 405 hộ nghèo, chiếm gần 11%.
Sau khi hợp nhất, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã Púng Luông đã phát huy tinh thần đoàn kết, quyết tâm cao, từng bước đưa bộ máy mới vận hành thông suốt, hiệu quả. Sau hơn một năm nhìn lại, những đổi thay trên từng lĩnh vực cho thấy sự nỗ lực, quyết tâm của cả hệ thống chính trị.
Đó cũng là nền tảng quan trọng để Púng Luông tiếp tục vững bước trên hành trình phát triển mới.
Ông Giàng A Vừ, Bí thư Đảng ủy xã Púng Luông cho biết ngay sau khi vận hành mô hình mới, Đảng ủy xã nhanh chóng kiện toàn tổ chức bộ máy, bảo đảm mọi hoạt động được vận hành thông suốt, không làm gián đoạn việc phục vụ người dân và doanh nghiệp.
Từ việc sắp xếp tổ chức, bố trí cán bộ đến hoàn thiện quy chế làm việc đều được thực hiện đồng bộ và chặt chẽ. Đến nay, xã đã sắp xếp ổn định 67 cán bộ, công chức, viên chức.
Cấp ủy, chính quyền xã phân công nhiệm vụ đối với cán bộ, công chức bảo đảm phù hợp với trình độ chuyên môn, năng lực công tác và vị trí việc làm. Việc phân công được thực hiện theo hướng rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian thực hiện; gắn trách nhiệm cá nhân với kết quả thực hiện nhiệm vụ nhằm nâng cao hiệu quả công tác và tinh thần trách nhiệm.
Một trong những dấu ấn rõ nét nhất sau một năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp ở xã vùng cao đặc biệt khó khăn này là sự chuyển biến mạnh mẽ trong cải cách hành chính và chuyển đổi số.
Từ việc phân định rõ chức năng, nhiệm vụ giữa các cấp, đến đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý điều hành, mọi hoạt động đều hướng tới xây dựng nền hành chính hiện đại, chuyên nghiệp, lấy người dân làm trung tâm phục vụ.
Đến nay, 100% cán bộ, công chức xã Púng Luông sử dụng chữ ký số, xử lý văn bản điện tử; trên 75% người dân sử dụng thiết bị thông minh, khoảng 45% có tài khoản VNeID mức độ 2.
Sau một năm, cấp ủy, chính quyền xã tiếp nhận gần 2.000 hồ sơ thủ tục hành chính, trong đó có 1.971 hồ sơ đã giải quyết (giải quyết đúng và trước hạn 1.967 hồ sơ, đạt 99,8%); mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp ngày càng được nâng lên (đạt 99,6%).
Đến làm thủ tục tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Púng Luông, anh Lù A Đông (thôn Púng Luông) chia sẻ, trước đây, mỗi lần cần làm giấy tờ chứng thực hay các thủ tục khác, người dân rất ngại vì phải lên tận huyện, chờ đợi mất nhiều thời gian.
Hiện nay, người dân chỉ cần đến xã là mọi thủ tục được giải quyết nhanh chóng. Cán bộ tiếp dân hướng dẫn tận tình. Anh thực sự hài lòng với chất lượng phục vụ của chính quyền địa phương.
Những phản hồi tích cực từ người dân cho thấy hiệu quả rõ nét của việc phân cấp, phân quyền, đưa chính quyền đến gần dân hơn; đồng thời nâng cao trách nhiệm của đội ngũ cán bộ cơ sở trong thực thi công vụ.
Tạo nền móng phát triển
Tỉnh Lào Cai được thành lập trên cơ sở hợp nhất hai tỉnh Lào Cai và Yên Bái với dân số hơn 1,7 triệu người và 99 đơn vị hành chính cấp xã, phường. Đây là một trong những địa phương thực hiện đồng thời hai nhiệm vụ lớn, vừa hợp nhất tỉnh vừa vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Ngay từ những ngày đầu triển khai, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Lào Cai đã thành lập 13 tổ công tác do lãnh đạo các sở, ban, ngành làm tổ trưởng trực tiếp phụ trách địa bàn.
Cùng với đó, tỉnh duy trì thường xuyên các cuộc giao ban trực tuyến với 99 xã, phường; tổ chức nhiều cuộc làm việc trực tiếp tại cơ sở để nắm bắt tình hình, kịp thời giải quyết những khó khăn, vướng mắc phát sinh. Mặt khác, tỉnh còn điều động, biệt phái gần 100 cán bộ từ cấp tỉnh về cơ sở.
Quá trình sắp xếp diễn ra trong thời gian ngắn nhưng không làm gián đoạn hoạt động của bộ máy nhà nước, không ảnh hưởng đến việc giải quyết công việc cho người dân và doanh nghiệp. Các cơ quan, đơn vị trên địa bàn tỉnh nhanh chóng ổn định tổ chức, phân công nhiệm vụ, ban hành quy chế làm việc, bảo đảm mọi hoạt động quản lý nhà nước được duy trì thông suốt.
Sau một năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, tỉnh Lào Cai đạt những kết quả quan trọng. Tỉnh đã hoàn thành công tác sắp xếp, sáp nhập các đơn vị hành chính cấp xã đúng lộ trình; nhanh chóng kiện toàn tổ chức, duy trì tính liên tục, ổn định và hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị từ tỉnh tới cơ sở.
Biên chế tinh giản, bộ máy giảm mạnh khâu trung gian; hoàn thiện vị trí việc làm, tạo cơ sở phân công, đánh giá cán bộ, công chức, viên chức; qua đó, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả bộ máy chính trị.
Đến nay, 100% xã, phường trên địa bàn được kết nối mạng truyền số liệu chuyên dùng; 100% cơ quan hành chính sử dụng văn bản điện tử, chữ ký số; toàn bộ hồ sơ công việc được xử lý trên môi trường mạng; hệ thống hội nghị trực tuyến được kết nối đồng bộ từ tỉnh đến cơ sở.
Tỉnh đã cắt giảm được 30% thời gian giải quyết các thủ tục hành chính; tiếp nhận khoảng 670 nghìn hồ sơ thủ tục hành chính, trong đó trên 98,5% tỷ lệ hồ sơ được giải quyết đúng và trước hạn. Những kết quả này cho thấy bộ máy hành chính sau sắp xếp không những vận hành ổn định mà còn phục vụ hiệu quả hơn.
Những kết quả đạt được không chỉ khẳng định sự đúng đắn của chủ trương xây dựng chính quyền địa phương 2 cấp mà còn thể hiện vai trò lãnh đạo của cấp ủy, sự điều hành quyết liệt của chính quyền và sự đồng thuận, đồng lòng của nhân dân./.
Bước đột phá về chất trong triển khai chính quyền địa phương hai cấp tại Hải Phòng
Kết quả đến từ sự lãnh đạo, chỉ đạo kiên quyết, dân chủ của đảng ủy, tập thể lãnh đạo các đơn vị trong triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp và hiệu quả từ việc chuyển đổi số.
