Với hơn 83% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, Lạng Sơn xác định phổ cập công nghệ số ở cơ sở là một trong những giải pháp để thu hẹp khoảng cách phát triển kinh tế-xã hội giữa nông thôn và thành thị.
Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, các thôn xóm vùng cao, vùng biên giới ở tỉnh Lạng Sơn đang từng bước tạo ra những thay đổi lớn trong đời sống, sinh hoạt.
Mở cơ hội làm giàu
Là địa bàn còn nhiều khó khăn do địa hình cách trở, dân cư chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số, để người dân tiếp cận nhanh chóng với công nghệ, cấp ủy, chính quyền xã Mẫu Sơn đã triển khai sâu rộng hoạt động của tổ công nghệ số cộng đồng với thành phần là cán bộ đoàn thể, lực lượng công an và đoàn viên thanh niên tại địa phương… Từ đây, việc tiếp cận thông tin, quảng bá nông sản địa phương đến sử dụng các dịch vụ công trực tuyến, chuyển đổi số đang mở ra nhiều cơ hội mới.
Trước đây, gia đình bà Vi Thị Thành, dân tộc Dao, ở thôn Trà Ký, xã Mẫu Sơn chủ yếu sử dụng điện thoại để nghe, gọi thông thường nên các ứng dụng số và dịch vụ trực tuyến còn khá xa lạ. Với phương châm “cầm tay chỉ việc,” các thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng xã Mẫu Sơn đã trực tiếp đến nhà hướng dẫn gia đình bà cài đặt, đăng ký và sử dụng các ứng dụng tiện ích trên điện thoại thông minh.
Bà Thành cho biết, sau khi được cán bộ tổ công nghệ số cộng đồng đến tận nhà hướng dẫn, bà từng bước làm quen các thao tác và sử dụng điện thoại hiệu quả hơn. Gia đình biết cài đặt, dùng ứng dụng định danh điện tử VNeID, thực hiện thanh toán chuyển khoản từ xa, tra cứu thông tin, cũng như tiếp cận các thông tin chính thống, tiện ích trên môi trường mạng.
Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Mẫu Sơn, tỉnh Lạng Sơn Đào Thị Mai Hương, hoạt động của tổ công nghệ số cộng đồng địa phương đã phát huy vai trò quan trọng trong thúc đẩy chuyển đổi số cơ sở, đặc biệt trong quá trình xây dựng xã hội số.
Thời gian tới, chính quyền địa phương tiếp tục triển khai hiệu quả các nghị quyết, chương trình, kế hoạch về chuyển đổi số ở tất cả các lĩnh vực, nhằm đưa công nghệ số đi vào thực tiễn đời sống. Đồng thời, xã tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng khoa học-kỹ thuật, tăng cường chuyển đổi số trong hoạt động quản lý, sản xuất và kinh doanh.
Không chỉ thay đổi thói quen về sinh hoạt, chuyển đổi số còn đang mở ra hướng đi mới trong phát triển kinh tế của người dân miền núi. Trước đây, việc tiêu thụ nông sản chủ yếu phụ thuộc vào thương lái, giá cả bấp bênh.
Nhưng nay, nhiều hộ và hợp tác xã trên địa bàn xã Mẫu Sơn đã biết ứng dụng công nghệ để đưa các sản phẩm đặc trưng như chanh rừng, mật ong hay các loại dược liệu địa phương lên các sàn thương mại điện tử và các trang mạng xã hội để quảng bá, giới thiệu sản phẩm, mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn.
Anh Hoàng Phúc Thắng, Giám đốc Hợp tác xã Nông trang sinh thái Mẫu Sơn, xã Mẫu Sơn, tỉnh Lạng Sơn thông tin: Bên cạnh việc bán hàng truyền thống, đơn vị mạnh dạn đưa sản phẩm lên các nền tảng mạng xã hội, đồng thời xây dựng fanpage trên các kênh thương mại điện tử để giới thiệu, quảng bá sản phẩm đến người tiêu dùng rộng rãi hơn.
Nhờ tận dụng hiệu quả các kênh bán hàng trực tuyến, các sản phẩm nông sản của địa phương đã tiếp cận được nhiều khách hàng, thị trường tiêu thụ được mở rộng, thay vì chỉ bó hẹp trong phạm vi địa phương như trước đây.
Thu hẹp khoảng cách công nghệ
Tại xã Văn Quan, để phong trào "Bình dân học vụ số" đem lại hiệu quả thiết thực, chính quyền địa phương đã xây dựng kế hoạch triển khai, chỉ đạo các phòng ban, tổ chức đoàn thể và các thôn, khu dân cư đồng loạt vào cuộc.
Qua đó, 19 tổ công nghệ số cộng đồng với trên 120 thành viên được kiện toàn và duy trì. Đây là lực lượng nòng cốt, trực tiếp xuống từng thôn, khu dân cư, đến từng hộ gia đình để hướng dẫn người dân tiếp cận các nền tảng số thiết yếu; nhận diện các nguy cơ, thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng.
Ông Hoàng Văn Tiệp, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Đức Hinh, xã Văn Quan, tỉnh Lạng Sơn cho biết, đối với các giấy tờ liên quan đến thủ tục hành chính, sau khi được hướng dẫn thao tác trên điện thoại và trực tiếp tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã, phần lớn người dân đều phấn khởi vì thao tác nhanh chóng, tiết kiệm thời gian. Chỉ mất khoảng 10-15 phút, người dân có thể cơ bản hoàn thành một số thủ tục. Đây là thuận tiện và lợi ích lớn đối với người dân.
Theo Ủy ban nhân dân xã Văn Quan, đến nay công tác chuyển đổi số tại địa phương đạt nhiều kết quả tích cực với gần 80% công dân từ 14 tuổi trở lên đã được cấp và kích hoạt tài khoản định danh điện tử VNeID; 100% cán bộ công chức sử dụng thành thạo các nền tảng số phục vụ công việc; tỷ lệ hồ sơ trực tuyến giải quyết đúng hạn đạt mức cao.
Bà Hoàng Thị Linh, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Văn Quan, tỉnh Lạng Sơn đánh giá, từ những việc làm cụ thể, phong trào “Bình dân học vụ số” tại Văn Quan đang từng bước tạo chuyển biến trong nhận thức và thói quen sử dụng công nghệ của người dân. Thành viên các tổ công nghệ số cộng đồng tiếp tục là cầu nối, đưa các tiện ích số đến với nhiều gia đình, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân và thúc đẩy phát triển địa phương.
Đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, tạo môi trường thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2026-2030, tỉnh Lạng Sơn đã đặt mục tiêu đổi mới toàn diện công tác cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh số hóa, cắt giảm chi phí và thời gian thực hiện thủ tục.
Đến năm 2027, Lạng Sơn phấn đấu 100% thủ tục hành chính đủ điều kiện được cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình; 100% kết quả giải quyết thủ tục hành chính được số hóa, tái sử dụng dữ liệu; 100% thủ tục hành chính nội bộ đủ điều kiện được thực hiện trên môi trường điện tử.
Đến năm 2030, 100% dịch vụ công thiết yếu được tiếp nhận không phụ thuộc địa giới hành chính; chỉ số hài lòng của người dân, doanh nghiệp đối với sự phục vụ của cơ quan hành chính nhà nước đạt tối thiểu 95%; 100% phản ánh, kiến nghị về quy định hành chính được tiếp nhận, xử lý và công khai kết quả đúng thời hạn… Tỉnh cũng hướng tới việc người dân, doanh nghiệp không phải cung cấp lại những thông tin, giấy tờ đã có trong các cơ sở dữ liệu./.
Lạng Sơn: Cập nhật chính xác, kịp thời số liệu bầu cử nhờ chuyển đổi số
Tỉnh Lạng Sơn đã triển khai thêm hệ thống phần mềm của địa phương hướng dẫn các tổ bầu cử bằng hình thức trực tiếp, trực tuyến hỗ trợ các địa phương cập nhật nhanh số liệu cử tri đi bầu.