Trong báo cáo phân tích ngày 15/9, Ngân hàng OCBC nhận định đà tăng trở lại của giá dầu đang gia tăng nguy cơ nới rộng thâm hụt thương mại và thâm hụt tài khoản vãng lai của các quốc gia ASEAN. Rủi ro này sẽ càng lớn hơn nếu nhu cầu trên thị trường thế giới sụt giảm hoặc hoạt động xuất khẩu của khu vực suy yếu.
Theo OCBC, tình trạng thâm hụt tài khoản vãng lai của khu vực trong 6 tháng đầu năm 2026 đã gia tăng so với cùng kỳ năm 2025 và có thể tiếp tục chịu nhiều áp lực trong nửa cuối năm nay.
Đơn vị này cho biết thêm các rủi ro liên quan đến hiện tượng El Nino có thể làm trầm trọng hơn những áp lực này, khi làm sụt giảm sản lượng nông nghiệp, kéo xuất khẩu xuống thấp và buộc một số nền kinh tế phải tốn thêm chi phí để nhập khẩu lương thực.
Theo OCBC, chi phí nhập khẩu năng lượng leo thang đang được phản ánh rõ nét vào cán cân thương mại và cán cân tài khoản vãng lai. Đây chính là kênh rõ nhất mà cú sốc giá dầu hiện nay đang tác động tới các nền kinh tế trong khu vực.
Trong đó, Thái Lan, Philippines và Việt Nam được đánh giá là những quốc gia chịu rủi ro cao nhất do mức độ phụ thuộc lớn vào nguồn năng lượng nhập khẩu.
Đối với các quốc gia xuất khẩu ròng hàng hóa như Indonesia và Malaysia, tác động tới hoạt động thương mại sẽ phụ thuộc vào sự biến động giá của các mặt hàng xuất khẩu chủ lực như than đá, cao su, dầu cọ thô và khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG).
Do đó, OCBC nhận định, so với một cú sốc lạm phát truyền thống, các hệ lụy kinh tế vĩ mô của cú sốc lần này đối với khu vực ASEAN có thể sẽ mất nhiều thời gian hơn để bộc lộ rõ.
Việc giá dầu duy trì ở mức cao kéo dài, kết hợp với các rủi ro về lương thực từ hiện tượng El Nino và sự bất ổn địa chính trị, có thể từng bước làm thu hẹp dư địa tài khóa, nới rộng thâm hụt tài khoản vãng lai và gia tăng các rủi ro từ bên ngoài.
Theo OCBC, điều này buộc các nhà hoạch định chính sách phải đối mặt với những quyết định đánh đổi khó khăn hơn trong năm 2027 và các năm tiếp theo./.
Đối thoại đa bên cấp nghị viện ASEAN về đầu tư có trách nhiệm vì an ninh lương thực và khí hậu
Thông qua các chức năng lập pháp, ngân sách, giám sát, ASEAN đảm bảo rằng đầu tư vào lương thực, nông nghiệp và lâm nghiệp đạt được tính bền vững về môi trường, công bằng xã hội và hiệu quả kinh tế.
