Ngày 11/9, Chính phủ ban hành Nghị định 351/2026/NĐ-CP ngày 11/9/2026 về Quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Công Thương.
Theo Nghị định, Bộ Công Thương là cơ quan của Chính phủ, thực hiện chức năng quản lý nhà nước về công nghiệp và thương mại, gồm các ngành, lĩnh vực như điện, than, địa chất, khoáng sản, dầu khí, năng lượng mới, năng lượng tái tạo, hóa chất, cơ khí, luyện kim, công nghiệp tiêu dùng, công nghiệp thực phẩm, công nghiệp hỗ trợ, công nghiệp môi trường và công nghiệp công nghệ cao (không bao gồm công nghiệp công nghệ thông tin và công nghiệp công nghệ số).
Bộ đồng thời quản lý nhà nước về khuyến công, khu công nghiệp, cụm công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, thương mại trong nước, xuất nhập khẩu, thương mại biên giới, logistics, phát triển thị trường ngoài nước, quản lý thị trường, xúc tiến thương mại, thương mại điện tử, dịch vụ thương mại, hội nhập kinh tế quốc tế, cạnh tranh, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, phòng vệ thương mại và các dịch vụ công thuộc phạm vi quản lý.
Mở rộng lĩnh vực quản lý của Bộ Công Thương
Nghị định quy định cụ thể 42 nhóm nhiệm vụ, quyền hạn của Bộ Công Thương. Trong đó, Nghị định bổ sung nhóm nhiệm vụ về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, giao Bộ Công Thương xây dựng cơ chế, chính sách phát triển khoa học, công nghệ, công nghệ chiến lược; xây dựng hạ tầng số, dữ liệu số và hệ sinh thái dữ liệu ngành Công Thương.
Về chuyển đổi xanh, Bộ Công Thương quản lý ứng phó biến đổi khí hậu, hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon và tổ chức thực hiện Chương trình quốc gia về sản xuất, tiêu dùng bền vững.
Một trong những điểm đáng chú ý về nhiệm vụ và quyền hạn của Bộ Công Thương theo Nghị định mới là lĩnh vực địa chất và khoáng sản. Trong đó, Bộ Công Thương thực hiện quản lý nhà nước về điều tra cơ bản địa chất, khoáng sản; bảo vệ, thăm dò, khai thác, chế biến và sử dụng khoáng sản; xây dựng, điều chỉnh quy hoạch; khoanh định các khu vực dự trữ, đấu giá và không đấu giá quyền khai thác; cấp phép, chuyển nhượng quyền thăm dò, khai thác và thực hiện kiểm tra, giám sát hoạt động địa chất, khoáng sản theo thẩm quyền. Bộ đồng thời thẩm định, công nhận kết quả thăm dò, quản lý trữ lượng, thống kê, kiểm kê tài nguyên, công bố kết quả điều tra và thực hiện các nhiệm vụ khác theo quy định pháp luật.
So với Nghị định 40/2025/NĐ-CP, Nghị định 351/2026/NĐ-CP có nhiều điều chỉnh về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Công Thương. Về phạm vi quản lý nhà nước, nghị định mới bổ sung, làm rõ các lĩnh vực như địa chất, khoáng sản, khu công nghiệp; đồng thời quy định cụ thể hơn về điện, năng lượng tái tạo, dầu khí, than, tiết kiệm năng lượng, chuyển đổi số, khoa học công nghệ, chuyển đổi xanh và giảm phát thải khí nhà kính.
Một điểm khác biệt đáng chú ý là Nghị định số 40/2025/NĐ-CP trước đây dành hẳn khoản 15 Điều 2 quy định chi tiết nhiệm vụ về an toàn thực phẩm của Bộ Công Thương. Nghị định số 351/2026/NĐ-CP không còn nhóm nhiệm vụ này trong danh mục 42 khoản của Điều 2, mà chỉ quy định tại Điều 5 - Điều khoản chuyển tiếp: Bộ Công Thương tiếp tục thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm theo quy định pháp luật về an toàn thực phẩm cho đến khi có quy định khác của cơ quan có thẩm quyền.
Cơ cấu tổ chức giảm một đầu mối
Về cơ cấu tổ chức, số đầu mối thuộc Bộ Công Thương giảm từ 22 xuống 21, trong đó số đơn vị giúp Bộ trưởng thực hiện chức năng quản lý nhà nước giảm từ 19 xuống 18. Nghị định 351/2026/NĐ-CP không còn các đơn vị gồm Vụ Dầu khí và Than, Vụ Phát triển thị trường nước ngoài, Vụ Chính sách thương mại đa biên và Thanh tra Bộ. Trong đó, Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Vụ Chính sách thương mại đa biên được hợp nhất thành Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Thương mại đa biên.
Cùng với đó, cơ cấu mới có Cục Năng lượng-Dầu khí, Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam, Cục Khoa học, Công nghệ và Chuyển đổi số; Cục Thương mại điện tử được tổ chức thay cho Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số. Một số chức năng trước đây thuộc Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công cũng được thể hiện và phân bổ lại trong cơ cấu, nhiệm vụ của các đơn vị theo nghị định mới. Báo Công Thương và Tạp chí Công Thương tiếp tục được xác định là đơn vị sự nghiệp công lập thuộc Bộ Công Thương.
Nghị định 351/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 15/9/2026; thay thế Nghị định số 40/2025/NĐ-CP ngày 26/2/2025 của Chính phủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Công Thương./.
Các đơn vị thuộc Bộ Công Thương gồm: Vụ Kế hoạch-Tài chính; Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Thương mại đa biên; Vụ Tổ chức cán bộ; Vụ Pháp chế; Văn phòng bộ; Cục Năng lượng - Dầu khí; Cục Điện lực; Cục Công nghiệp; Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp; Cục Hóa chất; Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước; Cục Thương mại điện tử; Cục Khoa học, Công nghệ và Chuyển đổi số; Cục Xuất nhập khẩu; Cục Phòng vệ thương mại; Cục Xúc tiến thương mại; Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam; Ủy ban Cạnh tranh quốc gia; Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương; Báo Công Thương và Tạp chí Công Thương.
Về phân loại tổ chức, 18 đơn vị trong cơ cấu tổ chức của Bộ Công Thương là các đơn vị giúp Bộ trưởng thực hiện chức năng quản lý nhà nước; 3 đơn vị gồm Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương, Báo Công Thương và Tạp chí Công Thương là các đơn vị sự nghiệp công lập.
Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Thương mại đa biên được tổ chức 6 phòng. Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia thực hiện chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức theo quy định của pháp luật cạnh tranh.
Bổ nhiệm ông Nguyễn Việt Sơn giữ chức Thứ trưởng Bộ Công Thương