Chế biến nông sản xuất khẩu. (Ảnh minh họa. Nguồn: TTXVN)

Quan hệ hợp tác về kinh tế, thương mại, đầu tư giữa Việt Nam và Romania tuy có nhiều tiềm năng nhưng chưa phát triển tương xứng và kết quả đạt được còn khiêm tốn. Mấu chốt là do môi trường pháp lý tuy đã được cải thiện nhưng còn chậm được sửa đổi, còn thiếu các hiệp định hợp tác về ngân hàng, hải quan, du lịch...

Nhận định này được đưa ra buổi tọa đàm "Giới thiệu về thị trường Romania," do Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với Đại sứ quán Rumani tại Hà Nội phối hợp tổ chức chiều 22/10.

Các đại biểu cho rằng vai trò của thương vụ còn hạn chế; các doanh nghiệp 2 bên còn ít thông tin về nhau, việc quảng bá hình ảnh, giới thiệu năng lực và sản phẩm của các doanh nghiệp còn ít. Khó khăn về hải quan, về thanh toán... còn là rào cản khiến doanh nghiệp 2 nước luôn ngần ngại khi đầu tư.

Rõ ràng, đây là những vấn đề cần được cải thiện để đem lại hiệu quả cao hơn trong hợp tác kinh tế giữa Việt Nam và Romania trong thời gian tới.

Tại buổi tọa đàm, ông Đoàn Duy Khương, Phó Chủ tịch VCCI đánh giá cao vai trò và những đóng góp tích cực của Chính phủ và cộng đồng doanh nghiệp Romania trong việc thúc đẩy quan hệ hợp tác phát triển kinh tế giữa hai quốc gia.

Những năm gần đây, từ năm 2010-2018, kim ngạch trao đổi thương mại hai chiều giữa Việt Nam-Romania tăng lên khá nhanh, nhưng cao nhất chỉ đạt dưới 300 triệu USD/năm; trong đó, chiếm đa số là xuất khẩu của Việt Nam sang Romania với khoảng 80-90 triệu USD/năm.

Trong khi đó, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam vào thị trường châu Âu tăng lên liên tục. Các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam sang thị trường Romania gồm có càphê robusta hạt xanh, hàng gia dụng máy tính, phụ tùng máy vi tính, tivi màu, cá tra, cá basa, cao su thiên nhiên và sản phẩm cao su, túi vali giày dép, quần áo và hàng dệt kim...

Trong khi đó, mặt hàng nhập khẩu từ Romania vào Việt Nam gồm thép tấm các loại, phôi thép, nhựa gia dụng, hóa chất và dược phẩm.

Ông Khương cho biết Romania là thị trường lớn nhất tại khu vực Nam Âu với 21 triệu dân và có quy mô diện tích lớn đứng thứ 7 ở châu Âu; đồng thời là cửa ngõ đi vào các nước thuộc Liên minh châu Âu (EU) với hơn 500 triệu người tiêu dùng.

Romania là quốc gia có vị trí địa lý thuận lợi cho vận tải biển và nằm ở vị trí đầu mối của 3 hành lang kinh tế châu Âu. Romania có thế mạnh trong lĩnh vực dầu khí, hóa dầu, kiến trúc xây dựng, y tế, chế biến nông sản... Cùng với đó, Romania hiện là thành viên của nhiều thể chế hợp tác kinh tế đa phương toàn cầu.

[Quan hệ Việt Nam-Romania đóng góp vào công cuộc phát triển]

Trong khi đó, Việt Nam là thị trường lớn, có thế mạnh trong khu vực Đông Nam Á. Việc tham gia nhiều hiệp định thương mại tự do và hiệp định thương mại tự do thế hệ mới đem lại nhiều cơ hội thuận lợi và mở rộng cánh cửa kết nối giữa Việt Nam với các thị trường lớn trong khu vực và trên thế giới.

Cùng với lợi thế đó, Việt Nam còn có sự ổn định về chính trị, nguồn nhân lực có chất lượng ngày càng được nâng cao và là điểm đến an toàn, nhiều tiềm năng cho các nhà đầu tư nước ngoài. Trong quan hệ hợp tác cùng Romania, Việt Nam luôn mong muốn tìm kiếm các giải pháp tích cực hơn nữa nhằm thúc đẩy và đem lại hiệu quả tích cực, nhiều ý nghĩa về kinh tế, xã hội, giao lưu văn hóa giữa 2 quốc gia, ông Khương nhấn mạnh. 

Đại diện đoàn ngoại giao và doanh nghiệp Romania, Bộ trưởng Thương mại, Môi trường đầu tư và doanh nghiệp Romania cho biết còn có nhiều không gian để phát triển quan hệ đối tác giữa Romania và Việt Nam. Vấn đề là làm sao giúp các doanh nghiệp giữa 2 quốc gia nắm bắt và phát triển được các cơ hội hợp tác.

Ông Bùi Trọng Đỉnh, Phó Chủ tịch-Tổng Thư ký Hội Hữu nghị Việt Nam-Romania cho biết tính đến hết năm 2017, Romania đã đầu tư vào Việt Nam 2 dự án với số vốn đăng ký 1,2 triệu USD (xếp thứ 93 trong số 125 nước và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam).

Cùng lúc đó, có 216 công ty Việt Nam đang hoạt động tại Romania với số vốn đăng ký khoảng 2,1 triệu euro. Đầu tư của Việt Nam sang Romania tuy chưa có dự án nào cụ thể nhưng hiện một số doanh nghiệp Việt Nam đang tiến hành khảo sát để đầu tư vào lĩnh vực xây dựng, hợp tác lao động...

Để tăng cường hiệu quả hợp tác kinh tế đầu tư giữa Việt Nam và Romania, theo ông Đỉnh, hai nước cần sớm xúc tiến đàm phán ký kết các hiệp định hợp tác về ngân hàng, du lịch và hải quan, đồng thời, sớm sửa đổi, điều chỉnh các hiệp định khuyến khích, bảo hộ đầu tư, hiệp định tránh đánh thuế 2 lần và thực hiện thỏa thuận hợp tác trong lĩnh vực vận tải biển đã ký từ những năm 1994-1995 sao cho tương thích với tình hình thực tế. 

Ông Đỉnh cũng cho rằng cần tích cực tổ chức các cuộc hội thảo xúc tiến thương mại giữa hai nước để tăng cường hỗ trợ, cung cấp thông tin thị trường, đối tác, qua đó, giúp các doanh nghiệp tìm hiểu thị trường và quảng bá, giới thiệu sản phẩm./.