Theo phóng viên TTXVN tại Thụy Sĩ, Phái đoàn Thường trực Việt Nam bên cạnh Liên hợp quốc, Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) và các tổ chức quốc tế khác tại Geneva ngày 17/8 đã phối hợp với Khoa Khoa học Chính trị và Nhân văn của trường Đại học Ngoại thương Hà Nội (FTU) tổ chức buổi tọa đàm theo hình thức trực tiếp và trực tuyến với chủ đề “Chính sách công nghiệp dưới góc độ thực chứng.”
Ông Phạm Quang Huy - Tham tán Công sứ, Phó Trưởng Phái đoàn - chủ trì tọa đàm, với sự tham gia của diễn giả là Giáo sư Simon Evenett, nhà sáng lập Quỹ St Gallen và là Giáo sư về địa chính trị và chiến lược tại Viện Quốc tế về Phát triển Quản lý (IMD) của Thụy Sĩ.
Cuộc tọa đàm cũng có sự tham dự tích cực của đông đảo các cán bộ Phái đoàn, lãnh đạo Khoa Khoa học Chính trị và Nhân văn, các giảng viên và sinh viên của Khoa.
Phát biểu khai mạc tọa đàm, Phó Trưởng Phái đoàn Phạm Quang Huy cho rằng chính sách công nghiệp không phải là vấn đề mới và đã trở lại vị trí trung tâm trong chiến lược kinh tế và thương mại của các nền kinh tế lớn. Chính sách trợ cấp, chính sách công nghệ, các biện pháp xanh, ưu đãi đầu tư và chính sách chuỗi cung ứng ngày càng định hình cạnh tranh toàn cầu.
Đối với Việt Nam, những diễn biến này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến xuất khẩu, đầu tư, năng lực cạnh tranh công nghiệp và vị thế của chúng ta trong chuỗi giá trị toàn cầu.
Việt Nam cần có các bằng chứng để tham khảo các biện pháp nhằm có thể vươn lên trong chuỗi giá trị toàn cầu, tăng cường chuỗi cung ứng trong nước, phát triển các ngành công nghiệp và công nghệ chiến lược, đồng thời sử dụng hiệu quả hơn vốn đầu tư nước ngoài.
Đồng thời, Việt Nam phải dự đoán các chính sách công nghiệp của các nền kinh tế lớn sẽ tạo cơ hội và rủi ro như thế nào cho Việt Nam.
Nhận thức tầm quan trọng của chủ đề này, Phái đoàn Việt Nam tại Geneva đã mời Giáo sư Simon Evenett làm diễn giả tọa đàm.
Tại sự kiện, ông đã trình bày, so sánh về xu hướng gia tăng sử dụng chính sách công nghiệp của các nền kinh tế lớn trong thời gian qua, xuất phát từ việc các nền kinh tế này có đủ nguồn lực để trợ cấp và sở hữu thị trường nội địa rộng lớn. Dựa trên các dữ liệu từ Global Trade Alert và các ví dụ thực tế, bài trình bày đã chỉ ra các yếu tố làm thay đổi diện mạo chính sách công nghiệp trong bối cảnh hiện nay.
Theo Giáo sư Evenett, chính sách công nghiệp hiện nay có sự pha trộn đa dạng, trong đó nổi lên xu hướng gia tăng sử dụng các hạn chế nhập khẩu phi thuế quan, bên cạnh công cụ truyền thống là trợ cấp.
Về động cơ khi sử dụng công cụ chính sách công nghiệp, Giáo sư Evenett nhận định các nước có xu hướng gia tăng các biện pháp liên quan đến quan ngại về an ninh quốc gia, trong khi giảm các biện pháp liên quan đến môi trường, chính sách xanh. Bài trình bày cũng đề cập vấn đề quản lý rủi ro của doanh nghiệp liên quan đến chuỗi cung ứng.
Giáo sư Evenett cũng đi sâu phân tích các lập luận liên quan đến sự thất bại của thị trường, sự phối hợp trong đầu tư, đặc biệt trong các ngành công nghiệp chiến lược như chất bán dẫn.
Trên cơ sở đó, Giáo sư đưa ra các khuyến nghị chính sách dành cho chính phủ các nền kinh tế nhỏ và vừa cũng như khuyến nghị cho doanh nghiệp trong bối cảnh cạnh tranh địa chính trị gia tăng và chuỗi cung ứng toàn cầu đứt gãy.
Giáo sư nhấn mạnh để thiết kế được chính sách phù hợp, những người làm chính sách hiểu rõ cơ chế ra quyết định cũng như những khó khăn thực tế mà doanh nghiệp gặp phải.
Phân tích các yếu tố quyết định thành công của chính sách công nghiệp, Giáo sư Evenett khuyến nghị mỗi quốc gia nên lựa chọn chính sách phù hợp với tình hình thực tiễn của mình, đặc biệt với những quốc gia hạn chế nguồn lực.
Không chỉ tiếp cận từ góc độ chính phủ, Giáo sư Evenett cũng đặt vấn đề từ góc độ thực tiễn doanh nghiệp và chỉ ra rằng cơ hội kinh doanh thay đổi do tác động của công nghệ, cạnh tranh địa chính trị, biến đổi môi trường và nhân khẩu học, qua đó đòi hỏi chính sách công nghiệp cũng cần được điều chỉnh tương ứng.
Phát biểu kết luận, Giáo sư Evenett khuyến nghị các chuyên gia hoạch định chính sách công nghiệp cần có kiến thức thực tiễn về ngành, lĩnh vực cụ thể; đồng thời nhấn mạnh vai trò của việc hợp tác với giới học thuật trong giải quyết các vấn đề liên quan.
Ông cũng cho rằng cần thiết lập cơ chế trao đổi thường xuyên giữa chính phủ và doanh nghiệp nhằm giải quyết các vấn đề thực tiễn trong kinh doanh, qua đó nâng cao khả năng thích ứng trong bối cảnh vận động không ngừng.
Buổi tọa đàm diễn ra trong không khí trao đổi học thuật sôi nổi với nhiều câu hỏi được diễn giả giải đáp rất chi tiết, đáp ứng những thắc mắc của sinh viên, giảng viên FTU.
Sự kiện này là sáng kiến của Phái đoàn Việt Nam tại Geneva, nằm trong chuỗi các sự kiện nhằm hỗ trợ kết nối các cơ sở giáo dục, đào tạo tại Việt Nam với các luật sư, chuyên gia hàng đầu về địa chính trị, chính sách thương mại, luật và đầu tư quốc tế tại Thụy Sĩ.
Với lợi thế có mạng lưới kết nối sâu rộng với các chuyên gia quốc tế, Phái đoàn Việt Nam tại Geneva luôn tích cực đẩy mạnh hoạt động phối hợp cùng các đơn vị trong nước, trong đó có các tổ chức học thuật để hỗ trợ bồi dưỡng, cập nhật kiến thức chuyên môn và có thêm thông tin, góc nhìn quốc tế thực tiễn liên quan đến các vấn đề trọng tâm về thương mại toàn cầu.
Trong thời gian qua, Phái đoàn cũng đã hỗ trợ FTU kết nối với các luật sư và chuyên gia trình bày về chủ đề giải quyết tranh chấp trong đầu tư quốc tế, trợ cấp xuyên quốc gia.
Trước đó, trong năm 2022, FTU là cơ sở giáo dục duy nhất của Việt Nam được WTO lựa chọn tham gia Chương trình WTO Chairs giai đoạn 2022-2026, trong khuôn khổ hỗ trợ thương mại và nâng cao năng lực các thành viên WTO hướng tới đối tượng là các trường đại học và viện nghiên cứu danh tiếng tại các nước đang phát triển.
Nhân dịp này, Phái đoàn Việt Nam tại Geneva và FTU đã ký Bản ghi nhớ về hợp tác, hỗ trợ FTU trong các hoạt động tham gia Chương trình WTO Chairs.
Phái đoàn cũng đã đồng hành với trường trong nhiều hoạt động liên quan và sẵn sàng tiếp tục hỗ trợ FTU nói riêng cũng như các cơ quan liên quan trong nước nói chung về các hoạt động kết nối, trao đổi chuyên môn, học thuật./.