Karim cho biết cô mong muốn cải thiện kỹ năng đọc và kể chuyện của trẻ em Afghanistan thông qua việc đọc sách. (Nguồn: AFP)

Tại thủ đô Kabul của Afghanistan, nơi bạo lực và nỗi sợ hãi đang khiến cuộc sống người dân ngày càng khép kín sau những cánh cửa, xe buýt thư viện Charmaghz đang hằng ngày mang đến cho trẻ em sách và một không gian vừa giải trí bổ ích, lành mạnh vừa nâng cao kiến thức và khả năng sáng tạo.

Trong bối cảnh Taliban và tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng tăng cường các cuộc tấn công tại Kabul, ngày càng nhiều gia đình không muốn đưa con cái đến những nơi công cộng.

Trong bối cảnh đó, Charmaghz là một ngoại lệ khi thu hút tới 300 trẻ em mỗi ngày. Hoạt động trong một thành phố bất ổn, thư viện di động này, vốn là một chiếc xe buýt thuê của một công ty xe buýt nhà nước, tránh các tuyến đường chính, các tòa nhà chính phủ hay các khu vực đông đúc tại Kabul và tạo ra một "thiên đường" - nơi trẻ em có thể đến đọc sách, chơi cờ và gặp gỡ bạn bè.

Dự án xe buýt thư viện khởi động từ tháng 2 và là sáng kiến của Freshta Karim, một thạc sỹ tốt nghiệp Đại học Oxford sau khi giành học bổng Chevening của Chính phủ Anh.

Karim cho biết cô mong muốn cải thiện kỹ năng đọc và kể chuyện của trẻ em Afghanistan thông qua việc đọc sách.

[Hơn 1.000 trường học ở Afghanistan đóng cửa do lo ngại an ninh]

Theo Karim, khi cô còn nhỏ, trẻ em không có nhiều cơ hội được đến thư viện. Ở trường, học sinh thậm chí không có bàn ghế và phải ngồi học dưới đất. Xe buýt thư viện di chuyển qua nhiều địa điểm như trường học, công viên và trại trẻ mồ côi, là một cách hiệu quả để đưa sách đến với trẻ em.

Hy vọng của Karim là cải thiện tỷ lệ biết chữ ở trẻ em Afghanistan hiện đang ở mức thấp trung bình 36%.

Shafiullah, một người từng làm việc tại thư viện công cộng chính của Kabul và hiện đang giúp các tổ chức phi chính phủ xuất bản sách cho thiếu nhi, cho biết phần lớn các trường học ở Afghanistan không có thư viện và trẻ em không được tiếp cận với các loại sách đa dạng ngoại trừ sách giáo khoa.

Abbas, 15 tuổi, một vị khách thường xuyên của xe buýt thư viện Charmaghz, cho rằng sự thiếu hụt này chính là điểm khiến Charmaghz hấp dẫn. Tại đây, các em có thể tìm thấy khoảng 600 đầu sách để bù đắp cho những lựa chọn nghèo nàn tại trường học. Tất cả số sách này do các nhà xuất bản tại Afghanistan quyên tặng.

Hiện Karim đang kêu gọi các nhà tài trợ để có thể thuê thêm 2 chiếc xe, mở thêm thư viện lưu động.

Theo số liệu chính thức, có hơn 8 triệu trẻ em được đến trường tại Afghanistan trong năm 2018. Tuy nhiên, có 3,5 triệu trẻ em ở độ tuổi đi học không thể đến trường do trường học đóng cửa, nghèo đói và xung đột.

Theo cô Karim, người đang mong muốn mở rộng mô hình "thư viện trên bánh xe", các xe Charmaghz không phải là giải pháp cho những vấn đề trong hệ thống giáo dục của Afghanistan.

Tuy nhiên, những thư viện di động này biểu tượng cho những nỗ lực nhỏ bé nhưng ý nghĩa hướng tới tạo ra thay đổi lớn./.