Căng thẳng leo thang tại Trung Đông đang đẩy khu vực vào giai đoạn nhạy cảm mới khi các diễn biến trên thực địa, ngoại giao và nhân đạo cùng lúc gia tăng sức ép.
Tâm điểm chú ý tiếp tục dồn về eo biển Hormuz-tuyến vận tải năng lượng huyết mạch của thế giới, nơi Iran vừa triển khai các biện pháp điều phối tàu thuyền trong bối cảnh xung đột chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.
Ngày 23/3, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian thông báo Tehran đang áp dụng cơ chế phối hợp riêng đối với các tàu không liên quan đến Mỹ và Israel nhằm đảm bảo an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz.
Theo phía Iran, hoạt động lưu thông vẫn được duy trì nhưng phải tuân thủ sự điều phối của cơ quan chức năng trong bối cảnh tình trạng bất ổn hiện nay được cho là hệ quả trực tiếp từ các hành động quân sự nhằm vào nước này.
Kể từ khi Mỹ và Israel tấn công Iran hôm 28/2, tuyến hàng hải chiến lược qua eo biển Hormuz-nơi trung chuyển khoảng 20% sản lượng dầu mỏ và khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu đối mặt nguy cơ gián đoạn nghiêm trọng.
Hiện Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc đang xem xét một dự thảo nghị quyết cho phép các quốc gia sử dụng “mọi biện pháp cần thiết” nhằm đảm bảo tự do hàng hải tại khu vực, đồng thời kêu gọi Iran chấm dứt các hành động cản trở vận tải thương mại.
Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen cảnh báo về những tác động dây chuyền nghiêm trọng đối với chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu, từ biến động giá dầu và khí đốt, đến áp lực đối với doanh nghiệp và xã hội. Bà Von der Leyen đang có chuyến thăm Australia để thúc đẩy hợp tác về nguyên liệu thô chiến lược nhằm củng cố an ninh năng lượng dài hạn cho châu Âu.
Trong diễn biến khác, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif này 23/3 đã có cuộc điện đàm với Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian về việc thúc đẩy hạ nhiệt căng thẳng, tiến hành đối thoại và tìm kiếm giải pháp ngoại giao nhằm chấm dứt các cuộc xung đột. Trong cuộc điện đàm, ông Sharif cam kết sẽ đóng vai trò xây dựng để thúc đẩy hòa bình khu vực và cân bằng ngoại giao phức tạp giữa các bên liên quan.
Liên quan đến tình hình nhân đạo ở Trung Đông, Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) cho biết đã có hơn 2.100 trẻ em thiệt mạng hoặc bị thương sau 3 tuần giao tranh, tương đương trung bình 87 trẻ/ngày.
Bên cạnh đó, hàng triệu người, trong đó có hàng trăm nghìn trẻ em, phải rời bỏ nhà cửa tại Iran và Liban. Hệ thống y tế, giáo dục và hạ tầng cơ bản ở cả hai nước đang chịu những áp lực nặng nề./.
Liên hợp quốc đề xuất hỗ trợ bảo đảm an toàn hàng hải tại eo biển Hormuz
Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres đề cập đến Sáng kiến Ngũ cốc Biển Đen và cho rằng mục tiêu là xem xét khả năng tạo ra các điều kiện tương tự tại eo biển Hormuz.
