Dù chiến tranh đã lùi xa, nhưng nơi vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc vẫn còn hàng nghìn ngôi mộ liệt sỹ chưa xác định được thông tin. Đây không chỉ là nỗi đau, niềm trăn trở day dứt của gia đình thân nhân liệt sỹ, đồng đội mà còn là trách nhiệm, nghĩa tình thiêng liêng của thế hệ hôm nay.
Thực hiện Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Cà Mau đang tập trung tối đa lực lượng, đẩy nhanh tiến độ thu thập mẫu sinh phẩm, quyết tâm sớm "trả lại tên" cho các anh hùng liệt sỹ đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Đẩy nhanh tiến độ
Nghĩa trang Liệt sỹ xã Phước Long hiện có 2.166 phần mộ, trong đó còn 761 mộ chưa xác định được thông tin. Đợt ra quân lấy mẫu sinh phẩm tại đây diễn ra từ ngày 17/7, dự kiến bàn giao toàn bộ mẫu thu thập được cho Viện Khoa học hình sự (Bộ Công an) từ ngày 3-21/8/2026 để tiến hành giám định ADN.
Phát huy tinh thần “Vượt nắng, thắng mưa,” lực lượng vũ trang tỉnh Cà Mau cùng các đơn vị phối hợp đã tranh thủ cả ngày nghỉ để thực hiện nhiệm vụ theo quy trình kỹ thuật nghiêm túc, chặt chẽ, bảo đảm trang nghiêm và an toàn tuyệt đối.
Trước đó, tháng 6/2026, Chiến dịch 500 ngày đêm chính thức được triển khai tại Nghĩa trang Liệt sỹ xã Trần Văn Thời. Tỉnh Cà Mau đã thành lập Tổ công tác liên ngành và hai đội lấy mẫu chuyên trách, với lực lượng nòng cốt là cán bộ, chiến sỹ Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Cà Mau.
Đến đầu tháng Bảy, lực lượng thực hiện đã hoàn thành việc lấy mẫu và bàn giao 237 mẫu sinh phẩm đủ điều kiện cho Viện Khoa học hình sự (Bộ Công an) để giám định ADN.
Công tác lấy mẫu gặp nhiều khó khăn do thời tiết mưa nhiều; nhiều phần mộ đã qua nhiều lần tôn tạo, nâng cấp nên hài cốt nằm sâu dưới các lớp bê tông, một số vị trí bị ngập nước hoặc đã phân hủy theo thời gian.
Tuy nhiên, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Cà Mau vẫn phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, đơn vị liên quan, ứng dụng khoa học-công nghệ để triển khai lấy mẫu, quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ.
Đại tá Lê Quang Luật, Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Cà Mau khẳng định: “Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa chính trị và nhân văn sâu sắc, thể hiện đạo lý 'Đền ơn đáp nghĩa', 'Uống nước nhớ nguồn', đáp ứng sự mong mỏi của thân nhân các anh hùng liệt sỹ. Trong quá trình lấy mẫu, đơn vị sẽ tăng cường kiểm tra, đôn đốc các lực lượng khắc phục mọi khó khăn, tìm được nhiều hài cốt liệt sỹ và 'trả tên' lại cho các chú, các anh đã dành trọn cuộc đời mình hy sinh vì sự độc lập tự do của Tổ quốc, vì hạnh phúc của nhân dân.”
Trực tiếp tham gia công tác trên thực địa, Thượng úy Hồ Châu Minh Phú, Phó Đại đội trưởng Đại đội Công binh 1 (Phòng Tham mưu, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Cà Mau) bày tỏ: “Bản thân rất vinh dự, tự hào được tham gia nhiệm vụ, càng thêm quý trọng hòa bình, biết ơn công lao to lớn của các anh hùng liệt sỹ đã ngã xuống vì đất nước.”
Ông Nguyễn Trung Chỉnh, quản lý Nghĩa trang Liệt sỹ xã Trần Văn Thời cho biết, nhiều năm qua vẫn có nhiều thân nhân tìm đến với mong muốn xác định phần mộ người thân nhưng chưa có kết quả. Theo ông, việc lấy mẫu giám định ADN mở ra thêm cơ hội để các gia đình tìm lại người thân sau nhiều năm chờ đợi.
Huy động sức mạnh tổng hợp
Bên cạnh công tác lấy mẫu tại các nghĩa trang liệt sỹ, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Cà Mau chủ động triển khai khảo sát, tìm kiếm, xác minh thông tin liệt sỹ trên địa bàn.
Từ các nguồn tin thu thập được, lực lượng chức năng đã xác minh thông tin hai phần mộ liệt sỹ tại xã Biển Bạch; đồng thời phối hợp với Đội K90 (Cục Chính trị Quân khu 9) tìm kiếm, quy tập hai hài cốt liệt sỹ tại nghĩa trang tạm xã Hưng Mỹ.
Công tác thu thập, xác minh thông tin được thực hiện với sự phối hợp của công an, các sở, ngành, địa phương, cựu chiến binh và các nhân chứng lịch sử. Tỉnh phấn đấu hoàn thành các chỉ tiêu Ban Chỉ đạo 515 Quân khu 9 giao, quy tập 50 hài cốt liệt sỹ trong năm 2026 và thêm 30 hài cốt liệt sỹ trước ngày 27/7/2027.
Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Cà Mau Ngô Vũ Thăng cho biết, địa phương đang triển khai quyết liệt Chiến dịch 500 ngày đêm theo kế hoạch của Trung ương và của tỉnh; phấn đấu hoàn thành việc lấy mẫu hài cốt liệt sỹ chưa xác định được thông tin để giám định ADN ngay trong năm 2026. Cố gắng vượt tiến độ so với kế hoạch chỉ đạo của Trung ương.
Ông Ngô Vũ Thăng yêu cầu các sở, ngành, địa phương tiếp tục quán triệt, thực hiện nghiêm công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, tăng cường thu thập, xử lý thông tin, phát huy sức mạnh của cả hệ thống chính trị và nhân dân trong thực hiện nhiệm vụ.
Tỉnh Cà Mau đặt mục tiêu đến cuối năm 2026 hoàn thành việc lấy mẫu đối với 3.382 hài cốt liệt sỹ tại 11 nghĩa trang liệt sỹ trên địa bàn, góp phần xoa dịu nỗi đau chiến tranh và đáp ứng nguyện vọng của thân nhân các anh hùng liệt sỹ./.