Để đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế-xã hội và đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2026-2030, tỉnh Cà Mau đang triển khai đồng bộ các giải pháp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, trọng tâm là đẩy mạnh đào tạo nghề, kết nối cung-cầu lao động và chuyển dịch cơ cấu việc làm bền vững.
Cà Mau hiện có hơn 1,1 triệu lao động đang làm việc. Tỷ lệ lao động qua đào tạo của tỉnh dự kiến đạt 68% vào cuối năm 2026; trong đó, tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ đạt trên 29% và tỷ lệ thất nghiệp giảm xuống còn 2,18%.
Theo Ủy ban Nhân dân tỉnh Cà Mau, dù nguồn nhân lực cơ bản đáp ứng nhu cầu sản xuất, kinh doanh tại các khu, cụm công nghiệp, tập trung vào các lĩnh vực then chốt như chế biến thủy sản, công nghiệp khí-điện-đạm, năng lượng tái tạo, cơ khí và tự động hóa, nhưng vẫn chưa theo kịp đà chuyển dịch kinh tế.
Tỉnh vẫn đối mặt với tình trạng thiếu hụt lao động có tay nghề và kỹ thuật cao, kỹ năng số, ngoại ngữ cũng như năng lực quản trị hiện đại. Bên cạnh đó, thu nhập ở một số ngành nghề chưa thực sự hấp dẫn dẫn đến tình trạng dịch chuyển lao động sang các trung tâm công nghiệp ngoài tỉnh.
Điển hình như lĩnh vực khoa học công nghệ. Theo ông Thái Trường Giang, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Cà Mau, địa phương hiện có trên 1.700 cán bộ, công chức, viên chức có trình độ chuyên môn về khoa học kỹ thuật, công nghệ; trong đó lĩnh vực chuyển đổi số có 716 người.
Trong bối cảnh tỉnh đang tập trung phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, đồng thời khai thác tiềm năng trong các lĩnh vực như thủy sản, nuôi tôm công nghệ cao, năng lượng tái tạo, logistics, du lịch sinh thái và đô thị thông minh, địa phương cần tiếp tục đào tạo, bồi dưỡng, thu hút và sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực chất lượng cao.
Sở Khoa học và Công nghệ tiếp tục tổ chức rà soát nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng; lựa chọn, cử cán bộ, công chức, viên chức tham gia các lớp đào tạo, tập huấn về công nghệ thông tin, chuyển đổi số, an toàn thông tin mạng, quản trị và khai thác dữ liệu, sử dụng các hệ thống thông tin, nền tảng số và phần mềm dùng chung trong hoạt động của cơ quan nhà nước.
Đồng thời, đơn vị cử cán bộ tham gia các lớp bồi dưỡng kiến thức, nghiệp vụ về quản lý khoa học và công nghệ, đổi mới sáng tạo, sở hữu trí tuệ, tiêu chuẩn đo lường chất lượng, an toàn bức xạ và hạt nhân, bưu chính, viễn thông và các lĩnh vực chuyên ngành khác theo chương trình của các bộ, ngành Trung ương và tỉnh.
Bên cạnh hình thức đào tạo, bồi dưỡng tập trung, Sở khuyến khích cán bộ, công chức, viên chức chủ động tự học, tự nghiên cứu, cập nhật kiến thức mới; tăng cường trao đổi kinh nghiệm, chia sẻ cách làm hay, sáng kiến và giải pháp ứng dụng công nghệ trong thực hiện nhiệm vụ.
Nội dung chuyển đổi số, kỹ năng số và đổi mới sáng tạo được từng bước lồng ghép vào hoạt động chuyên môn, hội nghị, hội thảo và sinh hoạt nghiệp vụ của cơ quan, đơn vị; qua đó, góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ có đủ phẩm chất, trình độ và năng lực, đáp ứng yêu cầu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của tỉnh trong giai đoạn mới.
Là đơn vị nòng cốt trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp ở Cà Mau, Tiến sỹ Ngô Đức Lưu, Hiệu trưởng Trường cao đẳng Cà Mau cho biết trường đang đứng trước sứ mệnh quan trọng, đó là đào tạo lực lượng lao động có kỹ năng tay nghề cao, làm chủ công nghệ, trực tiếp phục vụ cho bước đột phá kinh tế xã hội của địa phương.
Nhà trường tập trung nguồn lực vào các ngành nghề "xương sống" của địa phương như kinh tế biển và thủy sản công nghệ cao; năng lượng sạch và kỹ thuật công nghiệp; du lịch sinh thái và dịch vụ trải nghiệm; logistics và kinh tế số.
Song song đó, trường chuyển mô hình đào tạo từ "cung cấp những gì trường có" sang "đào tạo những gì thị trường và doanh nghiệp Cà Mau cần," cụ thể là đào tạo theo đơn đặt hàng như ký kết hợp tác chiến lược với các tập đoàn thủy sản, các công ty năng lượng, khu nghỉ dưỡng trên địa bàn để cam kết đầu ra cho sinh viên.
Nhà trường sẽ tạo điều kiện cho doanh nghiệp tham gia giảng dạy; xây dựng chương trình "Học kỳ doanh nghiệp": tăng thời lượng thực hành tại nhà máy, trang trại, công trường lên 40-50% tổng thời lượng khóa học, giúp sinh viên quen với áp lực và tác phong công nghiệp thực tế. Qua đó, hoạt động tạo gắn kết chặt chẽ "3 Nhà": Nhà trường-Nhà doanh nghiệp-Nhà nước.
Cùng với đó, trường đẩy mạnh nghiên cứu ứng dụng, chuyển giao khoa học, công nghệ và mở rộng hợp tác quốc tế; tăng cường hợp tác quốc tế trong công tác đào tạo và tuyển dụng lao động sau đào tạo.
Để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực phục vụ tăng trưởng kinh tế hai con số trong thời gian tới, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Cà Mau Nguyễn Minh Luân cho biết tỉnh sẽ chú trọng phát triển giáo dục nghề nghiệp theo hướng hiện đại, linh hoạt; tăng cường đào tạo lại, bồi dưỡng kỹ năng số và chuyển đổi xanh cho người lao động.
Để thực hiện mục tiêu này, Cà Mau sẽ tăng cường công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức, đổi mới tư duy và hành động, làm chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức của các cấp, ngành và toàn xã hội về phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.
Tỉnh sẽ xây dựng và phát triển cơ chế phối hợp, mô hình liên kết, hợp tác chặt chẽ giữa “Nhà nước-Nhà trường-Doanh nghiệp”; tăng cường hợp tác công-tư nhằm gắn kết công tác đào tạo với nhu cầu sử dụng lao động, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, góp phần thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu việc làm theo hướng tăng năng suất, chất lượng và thu nhập của người lao động.
Cà Mau khuyến khích, hỗ trợ các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tăng cường hợp tác với doanh nghiệp, cơ quan quản lý nhà nước trong việc xây dựng chương trình đào tạo, tổ chức thực hành, thực tập, đào tạo theo đơn đặt hàng và giải quyết việc làm sau tốt nghiệp.
Đồng thời, tỉnh có cơ chế thu hút, giữ chân lao động kỹ thuật cao, chuyên gia và lao động có tay nghề; hỗ trợ đào tạo lại, đào tạo nâng cao kỹ năng tay nghề cho người lao động nhằm thích ứng với yêu cầu chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và sự phát triển của các ngành công nghiệp trọng điểm của tỉnh.
Địa phương tạo đột phá, chuyển biến mạnh mẽ, toàn diện về chất lượng đào tạo nhân lực trình độ cao, bồi dưỡng nhân tài trong các cơ sở giáo dục đại học, cao đẳng; khuyến khích hợp tác với các cơ sở đào tạo, trung tâm nghiên cứu ứng dụng đầu ngành để trao đổi kinh nghiệm, nâng cao trình độ, năng lực hoạt động./.
Đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng mô hình phát triển mới cho địa phương
Để đáp ứng yêu cầu tăng trưởng trong kỷ nguyên mới, các địa phương đang gắn kết chặt chẽ với các trường đại học tiên phong để đào tạo nhân lực công, tư vấn chính sách, chuyển giao khoa học thực tiễn.
