Sau sắp xếp đơn vị hành chính, tỉnh Gia Lai hiện có 293 căn nhà thuộc tài sản công do Sở Xây dựng quản lý; trong đó, 46 căn đang để trống, 75 căn có người sử dụng nhưng chưa ký hợp đồng.
Cùng với việc xử lý các cơ sở nhà, đất chưa được khai thác hiệu quả, ngành chức năng đang tập trung thu hồi công nợ tiền thuê, siết chặt quản lý nhằm hạn chế nguy cơ lãng phí, thất thoát tài sản nhà nước.
Đây là một trong những nội dung được Sở Xây dựng tỉnh Gia Lai báo cáo, giải trình tại Phiên họp chất vấn của Thường trực Hội đồng Nhân dân tỉnh về quản lý, khai thác nhà, đất thuộc sở hữu nhà nước vừa được Hội đồng Nhân dân tỉnh tổ chức vào ngày 8/9 tại Trung tâm Hội nghị tỉnh.
Siết chặt quản lý đối với trụ sở, nhà ở dôi dư sau sáp nhập
Theo Sở Xây dựng, sau hợp nhất, tổng số nhà ở do Sở Xây dựng quản lý là 293 căn; trong đó, có 172 căn đang cho thuê và đã ký hợp đồng; 75 căn có người sử dụng nhưng chưa ký hợp đồng; 46 căn đang để trống, gồm 27 căn tại Gia Lai Đông và 19 cơ sở nhà, đất tại Gia Lai Tây.
Tính đến tháng 8/2026, tổng tiền thuê nhà đã thu hơn 731 triệu đồng; tiền bán nhà hơn 1,605 tỷ đồng.
Đối với công nợ tiền thuê nhà từ các thời kỳ trước chuyển sang, sau quá trình đôn đốc, thu hồi, số dư nợ còn hơn 700,5 triệu đồng.
Thực tế này cho thấy công tác quản lý, khai thác quỹ nhà thuộc tài sản công vẫn còn nhiều vấn đề cần tiếp tục xử lý, nhất là đối với những căn nhà xuống cấp, bỏ trống, những trường hợp chưa hoàn tất hợp đồng và các khoản công nợ kéo dài.
Giám đốc Sở Xây dựng Gia Lai, ông Nguyễn Trường Sơn cho rằng: tình trạng nhà để trống, chưa ký hợp đồng và nợ tiền thuê kéo dài xuất phát từ nhiều nguyên nhân.
Một số khoản nợ tồn đọng từ các giai đoạn trước; một số hộ có hoàn cảnh kinh tế khó khăn, thu nhập thấp, không đủ khả năng thanh toán đầy đủ tiền thuê.
Đối với nhà bỏ trống, nhiều căn nằm trong các khu chung cư, nhà tập thể đã xuống cấp, thuộc diện phải di dời, thu hồi hoặc xử lý theo chủ trương của tỉnh. Một số trường hợp khác chưa thể xử lý riêng lẻ do liên quan đến cả khu nhà.
Đáng chú ý, ngày 22/8/2026, Ủy ban Nhân dân tỉnh Gia Lai ban hành Quyết định số 3622/QĐ-Ủy ban Nhân dân phê duyệt phương án thực hiện Đề án di dời các hộ dân đang sinh sống tại các khu nhà tập thể thuộc tài sản công, nằm trong kế hoạch xây dựng lại các chung cư cũ xuống cấp.
Theo đó, Ủy ban Nhân dân tỉnh yêu cầu trong năm 2027 tới phải hoàn thành việc di dời các hộ dân tại các khu nhà tại số 42-44 Tăng Bạt Hổ, số 120 Lê Lợi, số 197 Tăng Bạt Hổ, số 667 Trần Hưng Đạo và số 67 Lê Hồng Phong, phường Quy Nhơn.
Sau khi di dời, Sở Xây dựng sẽ phối hợp các cơ quan liên quan rà soát, đề xuất quy hoạch, mục đích sử dụng cụ thể đối với quỹ nhà, đất được thu hồi; Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh tiếp nhận, quản lý và đề xuất phương án khai thác theo quy định.
Đối với các cơ sở nhà, đất khác đang bỏ trống, ngành xây dựng đang rà soát, đề xuất bán đấu giá hoặc giao địa phương quản lý, xử lý theo quy định. Sở cũng đã đề xuất Ủy ban Nhân dân tỉnh thống nhất chủ trương bán 7 căn nhà, trong đó 3 căn đã có quyết định bán.
Bên cạnh xử lý tài sản bỏ trống, Sở Xây dựng xác định thu hồi công nợ tiền thuê nhà là nhiệm vụ quan trọng.
Đối với những trường hợp thuộc diện được miễn, giảm tiền thuê, Sở đang phối hợp với Sở Nội vụ và Ủy ban Nhân dân các phường xác minh để xác định chính xác đối tượng, thời gian được hưởng và số tiền được miễn, giảm. Trên cơ sở đó, cơ quan chức năng xác định số tiền còn phải nộp và đề xuất Ủy ban Nhân dân tỉnh xem xét, giải quyết.
Đối với những hộ có hoàn cảnh khó khăn nhưng không thuộc diện miễn, giảm, ngành chức năng sẽ tiếp tục vận động, đối thoại, xây dựng lộ trình thanh toán phù hợp và yêu cầu cam kết cụ thể về thời gian, số tiền thanh toán.
Trường hợp không có lý do chính đáng nhưng không thực hiện nghĩa vụ, nếu không trả đủ tiền thuê từ 3 tháng trở lên, Sở Xây dựng sẽ tham mưu, đề xuất Ủy ban Nhân dân tỉnh thực hiện trình tự, thủ tục thu hồi nhà ở theo quy định.
Để ngăn công nợ tái diễn, Trung tâm Quy hoạch và Kiểm định xây dựng được yêu cầu đối chiếu công nợ đến từng hợp đồng, từng hộ thuê hàng tháng; thông báo nghĩa vụ tiền thuê và cảnh báo ngay khi phát sinh nợ từ tháng đầu tiên. Khi nợ đến tháng thứ hai, phải trực tiếp làm việc với người thuê để xác định nguyên nhân và có biện pháp xử lý kịp thời.
Chống lãng phí, khai thác hiệu quả tài sản công
Kết luận nội dung chất vấn, giải trình, Chủ tịch Hội đồng Nhân dân tỉnh Rah Lan Chung nhấn mạnh quản lý nhà ở thuộc tài sản công là vấn đề quan trọng, cần được quan tâm nhằm tránh lãng phí, thất thoát và sử dụng tài sản không hiệu quả.
Chủ tịch Hội đồng Nhân dân tỉnh yêu cầu Ủy ban Nhân dân tỉnh và Sở Xây dựng tiếp tục rà soát, thống kê đầy đủ quỹ nhà; xử lý các nhà không còn sử dụng, nhà xuống cấp; giải quyết những tồn tại trong thu tiền thuê và xây dựng phương án sắp xếp, bố trí, khai thác hiệu quả tài sản công, nhất là tài sản dôi dư sau sắp xếp đơn vị.
“Mục tiêu cuối cùng hướng tới chính là việc quản lý nhà ở, tài sản công của Nhà nước phải được tiến hành quản lý chặt chẽ theo đúng quy định pháp luật, được sử dụng, khai thác có hiệu quả, tránh lãng phí, tránh vi phạm pháp luật”, Chủ tịch Hội đồng Nhân dân tỉnh nhấn mạnh.
Đồng chí Rah Lan Chung đồng thời giao các Ban của Hội đồng Nhân dân tỉnh nghiên cứu, giám sát chuyên đề đối với nội dung quản lý nhà ở thuộc tài sản công, qua đó phát hiện những bất cập và có kiến nghị xử lý.
Ủy ban Nhân dân tỉnh được đề nghị nghiên cứu, xem xét giao các cơ quan chức năng tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát công tác quản lý và phương thức sử dụng, khai thác quỹ nhà này.
Thực hiện yêu cầu trên, Sở Xây dựng sẽ tiếp tục rà soát, phân loại, hoàn thiện hồ sơ và đề xuất xử lý quỹ nhà thuộc tài sản công; định kỳ kiểm tra, xác định trách nhiệm của tập thể, cá nhân liên quan nếu để nhà bỏ trống hoặc công nợ tiền thuê kéo dài.
Trung tâm Quy hoạch và Kiểm định xây dựng chịu trách nhiệm theo dõi hợp đồng, thu tiền thuê, đôn đốc thu hồi nợ, kiểm tra hiện trạng và kịp thời báo cáo các trường hợp thuộc diện thu hồi.
Việc rà soát toàn diện, xử lý từng nhóm tài sản, thu hồi công nợ và tăng cường giám sát được kỳ vọng sẽ từng bước đưa quỹ nhà, đất công vào quản lý chặt chẽ, sử dụng đúng mục đích và khai thác hiệu quả hơn; qua đó hạn chế thất thoát, lãng phí và phát huy giá trị nguồn lực tài sản nhà nước phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Gia Lai./.
Cà Mau đẩy nhanh tiến độ sắp xếp cơ sở nhà đất dôi dư