Bộ Công Thương đang khẩn trương rà soát, điều chỉnh Thôngtư số 08/TT-BCT ngày 18/6/2008 hướng dẫn xuất khẩu khoáng sản theo hướngthắt chặt hơn nữa việc xuất khẩu khoáng sản. Dự kiến Thông tư sửa đổinày sẽ được Bộ hoàn thành trong tháng 10 tới.
Trong khi chưa sửa Nghị định 12/2006/NĐ-CP, cùng với biện pháp tạmdừng cấp phép khi thác mới, không gia hạn các giấy phép hết hạn và xemxét thu hồi cấp giấy phép của các doanh nghiệp không tuân thủ luật, theoBộ Công Thương, Thông tư sửa đổi nhằm mục đích góp phần hạn chế hơn nữaviệc xuất khẩu khoáng sản. Bộ Công Thương cũng đang chuẩn bị tổ chức đoàn kiểm tra liên ngành kiểm tra vấn đề này và báo cáo Thủ tướng Chínhphủ.
Bộ Công Thương cũng đề xuất Bộ Tàichính rà soát điều chỉnh tăng thuế suất thuế xuất khẩu một số loạikhoáng sản quan trọng khác lên mức tối đa của khung thuế suất; chỉ đạokiểm tra và có biện pháp hữu hiệu chấn chỉnh việc gian lận thương mạitrong xuất khẩu khoáng sản.
Bộ Công Thương cũng rà soát và ban hành hướngdẫn việc xử lý khoáng sản thu giữ và cơ chế trích thưởng cho tập thể vàcá nhân có thành tích trong việc ngăn chặn và thu giữ khoáng sản bất hợppháp.
Bộ Quốc phòng chỉ đạo bộ đội biên phòng các tỉnh biên giới phốihợp với lực lượng chức năng tăng cường kiểm tra, kiểm soát, ngăn chặnkịp thời hiện tượng xuất lậu khoáng sản qua biên giới đường bộ và đặcbiệt là biên giới đường biển.
Đối với Ủy ban Nhân dân các tỉnh, thành phố có hoạtđộng khoáng sản chú trọng kiểm tra, kiểm soát các tuyến đường vậnchuyển, bến bãi, cảng biển tập kết khoáng sản; tạo điều kiện đẩy nhanhviệc đầu tư các dự án chế biến sâu khoáng sản theo quy hoạch được duyệtđể tiêu thụ các loại khoáng sản khai thác-chế biến trên địa bàn.
Thời gian gần đây, tình hình xuất khẩu lậu và gian lậnthương mại trong xuất khẩu khoáng sản có biểu hiện gia tăng và diễn biếnphức tạp, chủ yếu xảy ra trên địa bàn các tỉnh có biên giới đường bộphía Bắc, một phần là xuất lậu qua đường biển.
Theo nhận định của BộCông Thương, xuất khẩu lậu khoáng sản quy mô lớn chủ yếu xảy ra trênđường biển, tập trung vào loại khoáng sản than, titan, sắt, ilmenit....Đối tượng vận chuyển thông thạo luồng lạch, sử dụng chứng từ, hóa đơnvận chuyển nội địa nhằm đối phó công tác kiểm soát của các lực lượngchức năng, sau đó lợi dụng sơ hở để chuyển hướng đi ra hải phận quốc tế,xuất hàng lậu.
Trên đường bộ, các đối tượng sử dụng thủ đoạn quay vòng chứngtừ, gian lận số lượng, thậm chí xuất lậu bằng container núp dưới danhnghĩa hàng hợp pháp. Ngoài ra, còn một thực tế là các lực lượng chứcnăng thiếu người, thiếu trang bị, thiếu kinh phí, chưa thể ngăn chặnđược tình trạng xuất lậu.
Trong khi đó, mộtsố doanh nghiệp được phép xuất khẩu khoáng sản lợi dụng sơ hở trong việckiểm soát về số lượng của Hải quan để gian lận số lượng khoáng sản xuấtkhẩu, chủ yếu là đối với tinh quặng sắt. Việc xuất lậu và gian lậnthương mại trong xuất khẩu khoáng sản đã làm thất thu ngân sách nhànước, gây mất an ninh trật tự xã hội trên địa bàn, đồng thời gây bức xúctrong xã hội./.
Trong khi chưa sửa Nghị định 12/2006/NĐ-CP, cùng với biện pháp tạmdừng cấp phép khi thác mới, không gia hạn các giấy phép hết hạn và xemxét thu hồi cấp giấy phép của các doanh nghiệp không tuân thủ luật, theoBộ Công Thương, Thông tư sửa đổi nhằm mục đích góp phần hạn chế hơn nữaviệc xuất khẩu khoáng sản. Bộ Công Thương cũng đang chuẩn bị tổ chức đoàn kiểm tra liên ngành kiểm tra vấn đề này và báo cáo Thủ tướng Chínhphủ.
Bộ Công Thương cũng đề xuất Bộ Tàichính rà soát điều chỉnh tăng thuế suất thuế xuất khẩu một số loạikhoáng sản quan trọng khác lên mức tối đa của khung thuế suất; chỉ đạokiểm tra và có biện pháp hữu hiệu chấn chỉnh việc gian lận thương mạitrong xuất khẩu khoáng sản.
Bộ Công Thương cũng rà soát và ban hành hướngdẫn việc xử lý khoáng sản thu giữ và cơ chế trích thưởng cho tập thể vàcá nhân có thành tích trong việc ngăn chặn và thu giữ khoáng sản bất hợppháp.
Bộ Quốc phòng chỉ đạo bộ đội biên phòng các tỉnh biên giới phốihợp với lực lượng chức năng tăng cường kiểm tra, kiểm soát, ngăn chặnkịp thời hiện tượng xuất lậu khoáng sản qua biên giới đường bộ và đặcbiệt là biên giới đường biển.
Đối với Ủy ban Nhân dân các tỉnh, thành phố có hoạtđộng khoáng sản chú trọng kiểm tra, kiểm soát các tuyến đường vậnchuyển, bến bãi, cảng biển tập kết khoáng sản; tạo điều kiện đẩy nhanhviệc đầu tư các dự án chế biến sâu khoáng sản theo quy hoạch được duyệtđể tiêu thụ các loại khoáng sản khai thác-chế biến trên địa bàn.
Thời gian gần đây, tình hình xuất khẩu lậu và gian lậnthương mại trong xuất khẩu khoáng sản có biểu hiện gia tăng và diễn biếnphức tạp, chủ yếu xảy ra trên địa bàn các tỉnh có biên giới đường bộphía Bắc, một phần là xuất lậu qua đường biển.
Theo nhận định của BộCông Thương, xuất khẩu lậu khoáng sản quy mô lớn chủ yếu xảy ra trênđường biển, tập trung vào loại khoáng sản than, titan, sắt, ilmenit....Đối tượng vận chuyển thông thạo luồng lạch, sử dụng chứng từ, hóa đơnvận chuyển nội địa nhằm đối phó công tác kiểm soát của các lực lượngchức năng, sau đó lợi dụng sơ hở để chuyển hướng đi ra hải phận quốc tế,xuất hàng lậu.
Trên đường bộ, các đối tượng sử dụng thủ đoạn quay vòng chứngtừ, gian lận số lượng, thậm chí xuất lậu bằng container núp dưới danhnghĩa hàng hợp pháp. Ngoài ra, còn một thực tế là các lực lượng chứcnăng thiếu người, thiếu trang bị, thiếu kinh phí, chưa thể ngăn chặnđược tình trạng xuất lậu.
Trong khi đó, mộtsố doanh nghiệp được phép xuất khẩu khoáng sản lợi dụng sơ hở trong việckiểm soát về số lượng của Hải quan để gian lận số lượng khoáng sản xuấtkhẩu, chủ yếu là đối với tinh quặng sắt. Việc xuất lậu và gian lậnthương mại trong xuất khẩu khoáng sản đã làm thất thu ngân sách nhànước, gây mất an ninh trật tự xã hội trên địa bàn, đồng thời gây bức xúctrong xã hội./.
Mai Phương (TTXVN/Vietnam+)
