Tây Ninh đang nỗ lực hiện thực hóa cam kết về một hệ thống giao thông công cộng minh bạch, hiện đại và thân thiện với môi trường.
Tỉnh vừa thống nhất những cơ chế hỗ trợ “mạnh tay,” tâm điểm của chính sách là mức hỗ trợ 100% lãi suất vay vốn đối với các dự án đầu tư xe buýt sử dụng điện và năng lượng xanh, khẳng định quyết tâm của địa phương trong việc thay đổi diện mạo hạ tầng giao thông sau khi sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh.
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh Nguyễn Minh Lâm, thực hiện Nghị quyết số 202/2025/QH15 của Quốc hội về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, tỉnh Tây Ninh mới có diện tích tự nhiên lên đến 8.536,44 km² và quy mô dân số khoảng 3,26 triệu người, nhu cầu kết nối giao thông và vận tải hành khách công cộng giữa các khu vực trong tỉnh ngày càng trở nên cấp thiết.
Hiện trên địa bàn tỉnh có 15 tuyến xe buýt đang hoạt động; trong đó có 11 đơn vị vận tải khai thác 12 tuyến với khoảng 132 phương tiện. Tuy nhiên, phần lớn các chính sách hỗ trợ trước đây được xây dựng trên địa giới hành chính cũ, chưa bao quát được toàn bộ địa bàn tỉnh mới, dẫn đến sự thiếu thống nhất trong việc triển khai.
Trước thực tế đó, tỉnh Tây Ninh đã ban hành chính sách hỗ trợ nhằm thu hút, khuyến khích các đơn vị, cá nhân đầu tư đổi mới phương tiện, kết cấu hạ tầng phục vụ, nâng cao chất lượng dịch vụ, tạo môi trường giao thông văn minh, hiện đại, tiện nghi và an toàn; góp phần hạn chế xe cá nhân, giảm phát thải khí gây hiệu ứng nhà kính.
Điểm mới và đáng chú ý nhất trong chính sách hỗ trợ là sự phân loại ưu đãi rõ rệt nhằm khuyến khích chuyển đổi năng lượng xanh. Theo đó, tỉnh dự kiến hỗ trợ lãi suất vay vốn tại các tổ chức tín dụng với những mức ưu đãi đặc biệt.
Cụ thể, đối với các dự án đầu tư xe buýt sử dụng điện, năng lượng xanh, ngân sách tỉnh sẽ hỗ trợ 100% lãi suất vay vốn. Thời gian hỗ trợ kéo dài theo thời gian vay vốn thực tế nhưng không quá 7 năm.
Đây là mức hỗ trợ cao nhất, thể hiện sự ưu tiên tuyệt đối cho lộ trình giảm phát thải khí carbon và metan của ngành giao thông vận tải (theo Quyết định số 876/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày 22/7/2022).
Trong khi đó, các dự án đầu tư xe buýt sử dụng nhiên liệu hóa thạch sẽ nhận được mức hỗ trợ thấp hơn là 70% lãi suất vay vốn, với thời gian hỗ trợ tối đa 5 năm.Hạn mức vay vốn được hỗ trợ lãi suất cho cả hai loại hình đều không vượt quá 70% tổng vốn đầu tư của dự án được duyệt.
Không chỉ dừng lại ở phương tiện, chính sách còn mở rộng sang hạ tầng kỹ thuật. Các dự án đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng phục vụ vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt (như trạm sạc, bến bãi) cũng sẽ được hưởng mức hỗ trợ 100% lãi suất vay vốn trong thời gian không quá 5 năm.
Theo ông Nguyễn Ngọc Châu, Phó Giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Tây Ninh, đơn vị đã chủ trì phối hợp cùng các sở, ngành rà soát kỹ lưỡng khả năng cân đối ngân sách. Sở dự kiến nghiên cứu mở thêm các tuyến xe buýt kết nối giữa khu vực Tây Ninh và Long An trước đây đến Trung tâm chính trị hành chính mới khu vực Đức Hòa - Hậu Nghĩa; đồng thời khuyến khích đầu tư phương tiện sử dụng điện để thực hiện mục tiêu phát triển giao thông bền vững.
Trước đó, tỉnh Tây Ninh đã có chính sách hỗ trợ hoạt động vận tải công cộng bằng xe buýt, ghi nhận từ ngày 1/5/2025 đến ngày 31/3/2026, ngân sách tỉnh đã hỗ trợ hơn 1,44 tỷ đồng kinh phí hoạt động cho 39.528 chuyến xe buýt.
Đặc biệt, chính sách miễn, giảm giá vé đã tiếp cận được khoảng 312.000 lượt hành khách thuộc các đối tượng chính sách với tổng số tiền hỗ trợ hơn 3 tỷ đồng.
Các chính sách hỗ trợ mới sẽ tiếp tục duy trì và mở rộng các chính sách an sinh này. Cụ thể, trẻ em dưới 6 tuổi, người khuyết tật nặng và đặc biệt nặng sẽ được miễn 100% tiền vé. Người có công với cách mạng, người cao tuổi, học sinh và sinh viên là công dân Việt Nam được giảm 50% giá vé.
Theo Sở Xây dựng tỉnh Tây Ninh, dự kiến năm 2026, kinh phí thực hiện chính sách hỗ trợ hoạt động vận tải công cộng khoảng 11,6 tỷ đồng và sẽ tăng lên khoảng 17 tỷ đồng vào năm 2027.
Theo tính toán sơ bộ, nếu triển khai đầu tư 40 xe buýt điện và 3 trạm sạc, tổng kinh phí hỗ trợ có thể đạt khoảng 17,55 tỷ đồng/năm.
Đánh giá về ý nghĩa của chính sách, đại diện các doanh nghiệp vận tải trên địa bàn – Hợp tác xã Dịch vụ Vận tải Đồng Tiến (đơn vị đang khai thác tuyến Bến xe Tây Ninh - Bến xe Củ Chi và tuyến nội tỉnh đi cửa khẩu Xa Mát) chia sẻ: “Việc tỉnh duy trì kinh phí hỗ trợ hoạt động và đặc biệt là đề xuất hỗ trợ 100% lãi suất cho xe buýt điện có ý nghĩa sống còn đối với doanh nghiệp trong bối cảnh chi phí nhiên liệu biến động. Chính sách này giúp đơn vị mạnh dạn hơn trong việc lập kế hoạch đổi mới đội xe sang phương tiện sạch, vừa giảm chi phí vận hành lâu dài, vừa nâng cao trải nghiệm cho hành khách, khắc phục tình trạng bỏ chuyến và duy trì tần suất hoạt động ổn định theo biểu đồ”./.
Thành phố Hồ Chí Minh công bố 134 tuyến xe buýt miễn phí từ ngày 1/7
Mục tiêu đến đầu năm 2029, 100% xe buýt hoạt động tại TP Hồ Chí Minh sẽ sử dụng điện, góp phần xây dựng hệ thống giao thông công cộng xanh, hiện đại, thân thiện với môi trường và phát triển bền vững.