Bắt đầu từ ngày 18/1 (theo giờ Mỹ), nhiều phiên bản của Wikipedia, bao gồm Wikipedia tiếng Anh,dự án lớn nhất của tổ chức từ điển bách khoa trực tuyến do người dùng đóng gópnày, đã biểu tình để phản đối một dự luật của Hoa Kỳ, dự luật Chấm dứt nạn ăncắp bản quyền trên mạng (SOPA), bằng cách ngưng hoạt động trong vòng 24 giờ đồnghồ. Nếu bạn truy cập vào trang tiếng Anh của Wikipedia, thay vì trang chủ nhưthường lệ, sẽ là tuyên bố về hành động phản đối của tổ chức này.
Dự luật SOPA, dưới danh nghĩa bảo vệ bản quyền trên mạng, có thể đưa địa chỉ cáctrang web chia sẻ miễn phí và có độ phủ rất rộng như YouTube, Wikipedia vàWikileaks bị đưa vào sổ đen, có thể là phong tỏa khỏi công chúng Mỹ.
SOPA dựkiến sẽ được đưa ra biểu quyết ở quốc hội Mỹ trong tháng 1. Tuy nhiên, nhữngngười phản đối cho rằng đây là một dự luật can thiệp thô bạo vào tự do ngôn luậnvà tự do internet toàn cầu.
Theo báo Mỹ The New York Times, Jimmy Wales, người đồng sáng lập Wikipedia, đãxác nhận quyết định của họ ngày thứ Hai trên Twitter với tin nhắn: “Cảnh báo cácsinh viên! Hãy làm bài tập sớm. Wikipedia sẽ phản đối một dự luật xấu xa vàongày thứ Tư”.
[Murdoch chỉ trích Tổng thống Obama trên Twitter]
Trong một cuộc phỏng vấn qua điện thoại cuối ngày thứ Hai, ôngWales nói cộng đồng Wikipedia hy vọng sẽ gửi đi một thông điệp rõ ràng cho cácnhà làm luật ở Washington rằng những người sử dụng internet và Wikipedia hằngngày sẽ phản ứng ra sao với những tác động của dự luật.
“Điều sẽ làm nên sự khác biệt là những người bình thường nhấc điện thoại lên vàgửi thư điện tử hay thư viết tay cho các dân biểu về việc này”, Wales nói. “Khixem xét thái độ của những người sử dụng Wikipedia trên toàn cầu, giới cầm quyềnMỹ sẽ phải chú ý.”
Ông Wales cho rằng nếu dự luật được thông qua, kiểm duyệt internet sẽ chính thứcđược áp dụng ở Mỹ và những trang như Wikipedia sẽ không được xuất bản. “Đây làvấn đề của tu chính án thứ nhất”, Wales nói, ý muốn nhắc đến tu chính án hiếnpháp Mỹ về quyền tự do ngôn luận cấm chính quyền can dự vào hoạt động báo chí.
Theo lời ông Wales, 460 triệu người trên toàn thế giới truy cập Wikipedia mỗitháng và cuộc biểu tình này có thể đến được với 100 triệu người.
Ngoài Wikipedia tiếng Anh, các trang web khác bao gồm Reddit, một trang mạng xãhội và BoingBoing, một blog về công nghệ và ăn hóa, cũng sẽ tham gia cuộc biểutình mạng quy mô đầu tiên trên thế giới. Đây cũng là lần đầu Wikipedia, tự nhậnlà một tổ chức hoàn toàn tự do và phi lợi nhuận, tham gia vào một cuộc phản đốimang tính chính trị./.
Dự luật SOPA, dưới danh nghĩa bảo vệ bản quyền trên mạng, có thể đưa địa chỉ cáctrang web chia sẻ miễn phí và có độ phủ rất rộng như YouTube, Wikipedia vàWikileaks bị đưa vào sổ đen, có thể là phong tỏa khỏi công chúng Mỹ.
SOPA dựkiến sẽ được đưa ra biểu quyết ở quốc hội Mỹ trong tháng 1. Tuy nhiên, nhữngngười phản đối cho rằng đây là một dự luật can thiệp thô bạo vào tự do ngôn luậnvà tự do internet toàn cầu.
Theo báo Mỹ The New York Times, Jimmy Wales, người đồng sáng lập Wikipedia, đãxác nhận quyết định của họ ngày thứ Hai trên Twitter với tin nhắn: “Cảnh báo cácsinh viên! Hãy làm bài tập sớm. Wikipedia sẽ phản đối một dự luật xấu xa vàongày thứ Tư”.
[Murdoch chỉ trích Tổng thống Obama trên Twitter]
Trong một cuộc phỏng vấn qua điện thoại cuối ngày thứ Hai, ôngWales nói cộng đồng Wikipedia hy vọng sẽ gửi đi một thông điệp rõ ràng cho cácnhà làm luật ở Washington rằng những người sử dụng internet và Wikipedia hằngngày sẽ phản ứng ra sao với những tác động của dự luật.
“Điều sẽ làm nên sự khác biệt là những người bình thường nhấc điện thoại lên vàgửi thư điện tử hay thư viết tay cho các dân biểu về việc này”, Wales nói. “Khixem xét thái độ của những người sử dụng Wikipedia trên toàn cầu, giới cầm quyềnMỹ sẽ phải chú ý.”
Ông Wales cho rằng nếu dự luật được thông qua, kiểm duyệt internet sẽ chính thứcđược áp dụng ở Mỹ và những trang như Wikipedia sẽ không được xuất bản. “Đây làvấn đề của tu chính án thứ nhất”, Wales nói, ý muốn nhắc đến tu chính án hiếnpháp Mỹ về quyền tự do ngôn luận cấm chính quyền can dự vào hoạt động báo chí.
Theo lời ông Wales, 460 triệu người trên toàn thế giới truy cập Wikipedia mỗitháng và cuộc biểu tình này có thể đến được với 100 triệu người.
Ngoài Wikipedia tiếng Anh, các trang web khác bao gồm Reddit, một trang mạng xãhội và BoingBoing, một blog về công nghệ và ăn hóa, cũng sẽ tham gia cuộc biểutình mạng quy mô đầu tiên trên thế giới. Đây cũng là lần đầu Wikipedia, tự nhậnlà một tổ chức hoàn toàn tự do và phi lợi nhuận, tham gia vào một cuộc phản đốimang tính chính trị./.
Hải Minh (Vietnam+)
