Chiều 12/1, thông tin từ Bộ Y tế cho biết, theo số liệu giám sát bệnh truyền nhiễm, tình hình bệnh sốt xuất huyết và tay chân miệng trên toàn quốc trong năm 2025 diễn biến phức tạp.
Thống kê cả năm 2025, toàn quốc có 190.040 ca mắc sốt xuất huyết (tăng 28,4% so với năm 2024) và 107.249 ca mắc tay chân miệng (tăng 28,9% so với năm 2024).
Mặc dù số ca mắc hai bệnh này có xu hướng giảm trong những tháng cuối năm 2025 và đầu năm 2026, tuy nhiên tại một số địa phương vẫn ghi nhận nhiều ca bệnh chuyển nặng, nguy kịch, việc điều trị gặp nhiều khó khăn, chi phí lớn và có nguy cơ để lại di chứng lâu dài.
Nguyên nhân chủ yếu là do người dân còn chủ quan, đến cơ sở y tế muộn, nhập viện khi bệnh đã ở giai đoạn nặng, làm tăng nguy cơ biến chứng.
Điển hình là thời gian gần đây, tình hình bệnh sốt xuất huyết và tay chân miệng trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh diễn biến phức tạp, tuy số ca mắc sốt xuất huyết có xu hướng giảm, nhưng số ca chuyển nặng ở mức cao; số ca mắc tay chân miệng cao và nhiều ca nặng, nguy kịch.
Sốt xuất huyết là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus Dengue gây ra, lây truyền từ người bệnh sang người lành thông qua vật chủ trung gian là muỗi vằn. Bệnh tay chân miệng là bệnh truyền nhiễm lây từ người sang người qua đường tiêu hóa và tiếp xúc, dễ gây thành dịch do các loại virus thuộc nhóm Enterovirus gây ra.
Cả hai bệnh này đều lưu hành tại Việt Nam với số mắc cao, có khả năng diễn tiến nặng và dẫn đến tử vong nếu không được phát hiện sớm và điều trị kịp thời.
Nguyên nhân gia tăng bệnh sốt xuất huyết là do điều kiện thời tiết thay đổi, quá trình đô thị hóa nhanh làm phát sinh nhiều ổ lăng quăng tại các khu dân cư, công trình xây dựng, nhà trọ, khu sản xuất; bên cạnh đó, sự chủ động và phối hợp của người dân, các ban ngành trong công tác phòng, chống dịch tại một số địa phương còn hạn chế.
Đối với bệnh tay chân miệng, nguyên nhân gia tăng là do điều kiện vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường và khử khuẩn bề mặt chưa được bảo đảm, ý thức phòng bệnh trong cộng đồng chưa cao.
Để tăng cường công tác phòng, chống dịch bệnh, hạn chế tối đa số trường hợp mắc và tử vong, Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế đã có văn bản gửi Giám đốc Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh đề nghị chỉ đạo theo dõi sát diễn biến tình hình dịch bệnh trên địa bàn; xử lý triệt để các ổ dịch đang lưu hành và kịp thời phát hiện các ổ dịch mới phát sinh. Tăng cường giám sát tại các điểm nóng, khu vực có nguy cơ cao. Riêng đối với bệnh tay chân miệng, cần đặc biệt chú trọng giám sát tại các nhóm trẻ, trường mầm non để phát hiện sớm, xử lý kịp thời, không để dịch lây lan kéo dài.
Cùng với đó tăng cường chiến dịch truyền thông phòng, chống dịch bệnh sốt xuất huyết và tay chân miệng, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan thông tin đại chúng trên địa bàn triển khai các hoạt động tuyên truyền một cách phù hợp để người dân hưởng ứng tích cực các biện pháp phòng bệnh cho cá nhân và cộng đồng.
Thành phố tổ chức các chiến dịch vệ sinh môi trường, diệt bọ gậy và tăng cường giám sát tại các điểm nóng để hỗ trợ chuyên môn kịp thời cho tuyến dưới. Chủ động phối hợp với ngành Giáo dục và Đào tạo chỉ đạo các trường học, nhất là bậc mầm non, đảm bảo điều kiện vệ sinh, xà phòng và nước sạch; thực hiện khử khuẩn bề mặt, đồ chơi hàng ngày. Đồng thời, hướng dẫn giáo viên theo dõi sát sức khỏe trẻ để kịp thời phát hiện, thông báo cho cơ quan y tế các trường hợp nghi nhiễm nhằm xử lý dịch triệt để...
Bộ Y tế khuyến cáo người dân thực hiện các biện pháp phòng, chống bệnh dịch sau:
Đối với bệnh sốt xuất huyết: Đậy kín tất cả các dụng cụ chứa nước để muỗi không vào đẻ trứng. Hàng tuần thực hiện các biện pháp diệt loăng quăng/bọ gậy bằng cách thả cá vào dụng cụ chứa nước lớn; thau rửa dụng cụ chứa nước vừa và nhỏ, lật úp các dụng cụ không chứa nước; thay nước bình hoa/bình bông; bỏ muối hoặc dầu vào bát nước kê chân chạn; loại bỏ các vật liệu phế thải, các hốc nước tự nhiên không cho muỗi đẻ trứng như chai, lọ, mảnh chai, vỏ dừa, mảnh lu vỡ, lốp/vỏ xe cũ, hốc tre...; ngủ màn, mặc quần áo dài phòng muỗi đốt ngay cả ban ngày; tích cực phối hợp với ngành y tế trong các hoạt động phòng, chống bệnh dịch; khi bị sốt đến ngay cơ sở y tế để được khám và tư vấn điều trị; không tự ý điều trị tại nhà.
Đối với bệnh Tay chân miệng, thực hiện tốt “3 sạch” gồm ăn uống sạch: Thực hiện ăn chín, uống chín, sử dụng nước sạch trong sinh hoạt hàng ngày, đảm bảo vật dụng ăn uống sạch sẽ và không cho trẻ dùng chung khăn ăn, khăn tay, vật dụng ăn uống như cốc, bát, đĩa, thìa.
Ở sạch, virus có thể tồn tại ở bề mặt đồ vật trong không gian sống. Vì vậy, cần thường xuyên lau sạch các bề mặt, dụng cụ tiếp xúc hàng ngày như đồ chơi, dụng cụ học tập, tay nắm cửa, tay vịn cầu thang, mặt bàn/ghế, sàn nhà bằng xà phòng hoặc các chất tẩy rửa thông thường.
Bàn tay sạch: Trẻ và người chăm sóc trẻ cần thường xuyên rửa tay bằng xà phòng và nước sạch, đặc biệt trước khi chế biến thức ăn, trước khi ăn/cho trẻ ăn, trước khi bế ẵm trẻ, sau khi đi vệ sinh, sau khi thay tã và làm vệ sinh cho trẻ. Thu gom, xử lý phân và chất thải của trẻ.Khi thấy trẻ sốt và xuất hiện nốt phỏng ở lòng bàn tay, lòng bàn chân hoặc niêm mạc miệng, cần đưa trẻ đến ngay cơ sở y tế.
Khi trẻ bị bệnh phải cho trẻ nghỉ học, hạn chế tiếp xúc với trẻ khác; không làm vỡ các nốt phỏng để tránh nhiễm trùng và lây lan bệnh; hạn chế vận động, tăng cường dinh dưỡng, cho trẻ ăn thức ăn lỏng mềm như cháo, súp.
Nếu nghi ngờ mắc bệnh, người dân hãy liên hệ với cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn và điều trị kịp thời./.
Sốt xuất huyết diễn biến phức tạp: Cần chủ động phòng chống dịch từ sớm
Sốt xuất huyết tiếp tục diễn biến phức tạp với hơn 181.000 ca mắc trong năm 2025, nhiều trường hợp nặng nguy kịch. Bộ Y tế cảnh báo nguy cơ dịch kéo dài và yêu cầu các địa phương sớm chuẩn bị kế hoạch phòng, chống.
