Với nguồn tài nguyên du lịch phong phú, trải dài từ di sản văn hóa-thiên nhiên thế giới, không gian kiến trúc tâm linh huyền bí đến những dải bờ biển sinh thái tươi đẹp, Ninh Bình đang vươn mình trở thành một trong những trung tâm du lịch hàng đầu của đất nước.
Trong bối cảnh cả nước bước vào kỷ nguyên vươn mình, Nghị quyết số 26-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn đã mang đến tầm nhìn chiến lược và động lực bứt phá, mở đường cho du lịch Ninh Bình phát triển bền vững, xanh và hiện đại.
Ninh Bình là nơi giao thoa đặc sắc của cảnh quan thiên nhiên kỳ vĩ và dòng chảy lịch sử nghìn năm. Sự kết tụ của chuỗi di sản gồm Cố đô Hoa Lư, Di sản Văn hóa và Thiên nhiên thế giới Quần thể danh thắng Tràng An, danh thắng Tam Chúc, quần thể di tích Phủ Dày, Đền Trần cùng dải sinh thái ven biển Xuân Thủy đã tạo nên một không gian tài nguyên du lịch vô cùng trù phú. Vùng đất này sở hữu đầy đủ yếu tố để trở thành một “Đô thị di sản”độc đáo, nơi quy tụ từ du lịch sinh thái, du lịch tâm linh, du lịch làng nghề cổ truyền cho đến du lịch nghỉ dưỡng cao cấp.
Sự ra đời của Nghị quyết 26-NQ/TW của Bộ Chính trị có ý nghĩa như một “làn gió mới”mang tính đột phá. Nghị quyết không chỉ tái khẳng định vị thế trụ cột của ngành du lịch trong nền kinh tế quốc dân mà còn đề ra 5 quan điểm cốt lõi, yêu cầu đổi mới mạnh mẽ tư duy, cơ cấu lại ngành du lịch theo hướng chuyên nghiệp, chất lượng và có sức cạnh tranh cao. Đối với Ninh Bình, đây chính là “kim chỉ nam”để địa phương kiến tạo không gian phát triển mới, lấy di sản và văn hóa làm bản sắc, lấy công nghệ và xanh hóa làm động lực để bứt phá.
Nét đặc trưng và sự chuyển mình của hệ sinh thái du lịch Ninh Bình
Điểm hấp dẫn riêng biệt của du lịch Ninh Bình nằm ở hành trình trải nghiệm “đa tầng di sản”độc nhất vô nhị. Du khách khi đến đây không chỉ được đắm mình trong không gian sơn thủy hữu tình của Tràng An-Tam Cốc hay sự tĩnh mịch của rừng già Cúc Phương, mà còn được bước vào không gian tâm linh linh thiêng, mênh mông tại Tam Chúc, Phủ Dày, Đền Trần, Chùa Keo...
Bên cạnh đó, nét văn hóa đời sống ấm áp tại các làng nghề truyền thống như thêu ren Văn Lâm, chạm khắc đá Ninh Vân, dệt thoi, mây tre đan cùng những làn điệu hát Xẩm, hát Chèo, hát Văn cổ truyền đã tạo nên chiều sâu văn hóa khó nơi nào sánh được.
Hiện thực hóa định hướng của Nghị quyết 26-NQ/TW, Ninh Bình đã chủ động chuyển đổi mô hình tăng trưởng du lịch từ “chiều rộng” sang “chiều sâu." Tỉnh tập trung đầu tư xây dựng chuỗi sản phẩm du lịch chất lượng cao, đa dạng và có giá trị gia tăng lớn. Nổi bật là việc hình thành các hành trình du lịch kết nối liên vùng, liên điểm: từ du lịch tâm linh-di sản, du lịch trải nghiệm làng nghề đến du lịch nghỉ dưỡng sinh thái ven biển.
Đặc biệt, công tác chuyển đổi số và phát triển du lịch thông minh được triển khai mạnh mẽ. Hệ thống bán vé điện tử, bản đồ du lịch số, ứng dụng thuyết minh đa ngôn ngữ tự động và quản lý lượng khách bằng công nghệ AI đã giúp tối ưu hóa trải nghiệm du khách, đồng thời giảm tải áp lực lên vùng lõi di sản. Không gian du lịch đêm cũng được đánh thức với các hoạt động phong phú tại Phố cổ Hoa Lư, các tuyến phố đi bộ và chương trình nghệ thuật thực cảnh, kéo dài thời gian lưu trú và tăng mức chi tiêu của du khách.
Các lễ hội lớn như Lễ hội Hoa Lư, Tràng An, Chùa Bái Đính, Phủ Dày, Đền Trần… được tổ chức văn minh, vừa gìn giữ bản sắc dân tộc vừa thu hút hàng triệu lượt khách quốc tế và nội địa mỗi năm.
Giá trị chiến lược và động lực bứt phá trong kỷ nguyên mới
Nghị quyết 26-NQ/TW là định hướng chiến lược mang tính định hình lâu dài đối với sự phát triển kinh tế-xã hội của Ninh Bình. Nghị quyết yêu cầu phát triển hạ tầng giao thông kết nối đồng bộ, ưu tiên các quỹ đất sạch để thu hút các nhà đầu tư chiến lược, các tập đoàn du lịch hàng đầu thế giới vào xây dựng những tổ hợp du lịch-văn hóa-giải trí-nghỉ dưỡng chất lượng cao.
Việc triển khai Nghị quyết giúp Ninh Bình quy hoạch bài bản không gian đô thị di sản. Địa phương kiên trì nguyên tắc “bảo tồn để phát triển, phát triển để bảo tồn," giữ gìn trọn vẹn vùng lõi di sản thiên nhiên và kiến trúc cổ, đồng thời phát triển các vùng đệm thành trung tâm dịch vụ, thương mại sầm uất. Du lịch bứt phá đã tạo ra hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ tới nhiều ngành kinh tế khác như thương mại, vận tải, nông nghiệp sạch và tiểu thủ công nghiệp. Hàng chục ngàn lao động địa phương đã chuyển dịch từ sản xuất nông nghiệp thuần túy sang làm dịch vụ du lịch, homestay, hướng dẫn viên, giúp nâng cao thu nhập và cải thiện chất lượng cuộc sống một cách rõ rệt.
Sự cộng hưởng giữa nguồn tài nguyên di sản đồ sộ và những thể chế, chính sách đột phá từ Nghị quyết 26-NQ/TW đang biến Ninh Bình thành một điểm đến năng động, thân thiện và giàu sức cạnh tranh quốc tế trong kỷ nguyên phát triển mới. Nghị quyết đã đem lại một tầm nhìn rất mở cho những người làm du lịch dịch vụ ở cơ sở. Sự định hướng rõ ràng về nâng cao chất lượng dịch vụ, ứng dụng công nghệ và phát triển du lịch xanh đã giúp địa phương đầu tư bài bản hơn.
Du khách đến đây không còn chỉ đi trong ngày mà chọn ở lại nhiều ngày để trải nghiệm trọn vẹn từ di sản Tràng An, Tam Chúc, đền Trần… cho đến các làng nghề truyền thống. Thu nhập của người dân làm du lịch vì thế tăng lên bền vững và ổn định hơn rất nhiều.
Khẳng định vị thế ngành kinh tế mũi nhọn
Nghị quyết 26-NQ/TW không chỉ dừng lại ở tầm vóc của một văn kiện chính trị mang tính chiến lược dài hạn, mà đã thực sự trở thành “đòn bẩy” tư tưởng và hành động, tiếp thêm luồng sinh khí cùng sức mạnh to lớn cho Đảng bộ, chính quyền và toàn thể nhân dân Ninh Bình. Bằng tư duy đổi mới mạnh mẽ, tinh thần chủ động kiến tạo và sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị, Ninh Bình đang từng bước chuyển hóa những tiềm năng di sản vô giá thành động lực kinh tế vượt trội. Sự vào cuộc quyết liệt của các cấp chính quyền, kết hợp cùng sự hưởng ứng tích cực từ cộng đồng doanh nghiệp và người dân địa phương, đã tạo nên một sức mạnh tổng hợp bền bỉ. Du lịch Ninh Bình nhờ đó không ngừng bứt phá, từng bước hiện thực hóa mục tiêu trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trụ cột, đóng góp quan trọng vào sự phát triển chung của vùng và cả nước.
Bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, với nền tảng di sản-văn hóa đặc sắc cùng phương châm phát triển “Xanh-Thông minh-Bền vững," Ninh Bình hoàn toàn có đủ tự tin, nguồn lực và bản lĩnh để đưa thương hiệu du lịch Cố đô vươn tầm quốc tế. Sự thành công của du lịch Ninh Bình không chỉ đo đếm bằng những con số tăng trưởng về doanh thu hay lượng khách, mà quan trọng hơn là việc nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân, bảo tồn nguyên vẹn các giá trị di sản cho thế hệ mai sau. Bằng tâm thế mới và quyết tâm cao độ, Ninh Bình hứa hẹn sẽ tiếp tục khẳng định vị thế là một trong những trung tâm đô thị di sản, điểm đến du lịch sinh thái và văn hóa hàng đầu, góp phần đưa đất nước tiến nhanh trên con đường hội nhập.
Với nền tảng di sản độc đáo cùng động lực từ Nghị quyết 26-NQ/TW, Ninh Bình hoàn toàn có đủ tự tin và nguồn lực để khẳng định vị thế là trung tâm đô thị di sản, điểm đến du lịch xanh, thông minh và tầm cỡ trên bản đồ du lịch toàn cầu./.
Ninh Bình: Doanh thu du lịch 8 tháng vượt kế hoạch cả năm
Du lịch Ninh Bình tiếp tục tăng trưởng mạnh khi 8 tháng năm 2026 đón gần 19,8 triệu lượt khách, tổng thu từ hoạt động du lịch hơn 20.611 tỷ đồng, vượt 3,05% kế hoạch năm và tăng 21,8% so với cùng kỳ.