Là một trong những nghĩa trang liệt sỹ lớn nhất của tỉnh Nghệ An, Nghĩa trang Liệt sỹ Nghi Lộc hiện có trên 1.700 phần mộ liệt sỹ, trong đó có gần 900 phần mộ liệt sỹ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh khi làm nhiệm vụ quốc tế tại Lào.
Tuy nhiên, nghĩa trang này chưa có lực lượng chuyên trách quản lý, chăm sóc, khiến việc phục vụ thân nhân và tổ chức các hoạt động tri ân trong một số thời điểm còn gặp khó khăn.
Cần lực lượng quản lý, chăm sóc thường xuyên
Từ Hà Nội trở về Nghệ An thắp hương cho người anh trai đang yên nghỉ tại Nghĩa trang liệt sỹ Nghi Lộc, ông Lê Văn Ngọc không giấu được sự xúc động khi đứng trước phần mộ người thân. Nhiều năm qua, mỗi lần có dịp, ông lại tìm về đây thắp nén hương cho người anh trai đã hy sinh.
Ông Ngọc chia sẻ với những người ở xa, mỗi lần trở về thăm mộ người thân đã mất là một hành trình mang theo rất nhiều cảm xúc. Vì vậy, điều ông mong muốn không phải điều gì lớn lao, mà đơn giản là khi thân nhân tìm về, luôn có người mở cửa, hướng dẫn và giúp họ tìm được phần mộ.
Theo ông, rất cần có người quản lý thường trực tại nghĩa trang, bởi nhiều thân nhân từ xa về không biết chính xác phần mộ ở đâu, nhất là những người lần đầu đến. Nếu có người hỗ trợ, hướng dẫn, có sơ đồ phần mộ thì việc tìm kiếm, thắp hương cho người thân sẽ thuận lợi hơn.
Nghĩa trang Liệt sỹ Nghi Lộc không chỉ là nơi an nghỉ của hàng nghìn liệt sỹ mà còn thường xuyên diễn ra các hoạt động tri ân, tưởng niệm quy mô lớn của tỉnh Nghệ An. Hằng năm, nơi đây tổ chức lễ đón, truy điệu, an táng hài cốt quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh tại Lào; lễ dâng hương, dâng hoa tưởng niệm các Anh hùng liệt sỹ nhân Ngày Thương binh-liệt sỹ và nhiều hoạt động đền ơn đáp nghĩa khác.
Đặc biệt, nghĩa trang thường xuyên đón các đoàn công tác Trung ương, địa phương và thân nhân liệt sỹ. Mới đây, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà dự lễ đón, truy điệu và an táng 80 hài cốt liệt sỹ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh tại Lào.
Vào những dịp này, yêu cầu về vệ sinh, chỉnh trang khuôn viên, chăm sóc phần mộ, bảo đảm cảnh quan và phục vụ thân nhân, các đoàn khách đến viếng càng cao. Trong khi đó, các công việc này hiện chủ yếu được thực hiện bằng cách huy động cán bộ xã.
Ông Nguyễn Đình Dương, Trưởng phòng Văn hóa-Xã hội xã Đông Lộc cho biết, Nghĩa trang Liệt sỹ Nghi Lộc có quy mô lớn, do đó, công tác quản lý, chăm sóc và tổ chức các hoạt động tại đây cần có lực lượng thường xuyên túc trực. Địa phương mong các sở, ngành cấp tỉnh quan tâm, hỗ trợ nhân lực, kinh phí để công tác quản lý, chăm sóc nghĩa trang và tổ chức các hoạt động tại đây được thực hiện kịp thời, chu đáo hơn.
Bổ sung nhân lực, kinh phí quản lý
Trước khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, huyện Nghi Lộc (cũ) có một cán bộ hợp đồng trực tiếp trông coi Nghĩa trang Liệt sỹ Nghi Lộc và Phòng Lao động-Thương binh và Xã hội quản lý.
Kinh phí hoạt động do ngân sách huyện bảo đảm. Khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp được vận hành, nghĩa trang được giao cho xã Đông Lộc quản lý. Tuy nhiên, xã chưa có cán bộ chuyên trách và nguồn kinh phí còn khó khăn.
Để duy trì hoạt động, xã phải phân công, huy động cán bộ thực hiện các công việc từ vệ sinh khuôn viên, chăm sóc phần mộ, cắt tỉa cây xanh đến sửa chữa các hạng mục hư hỏng. Trong khi đó, đây là những công việc đòi hỏi phải được thực hiện thường xuyên, nhất là tại một nghĩa trang có quy mô lớn và thường xuyên tổ chức các hoạt động tưởng niệm, đón tiếp thân nhân liệt sỹ.
Đặc biệt, trong năm 2025, Nghĩa trang liệt sỹ Nghi Lộc chịu ảnh hưởng của ba cơn bão số 3, 5 và 10. Mưa bão đã làm hư hỏng một số hạng mục, trong đó có đài tưởng niệm; nhiều bình hương, hoa tại các phần mộ bị vỡ, hư hỏng; nhiều cây xanh trong khuôn viên bị gãy, đổ. Sau thiên tai, xã phải huy động lực lượng khắc phục, chỉnh trang, bảo đảm khuôn viên nghĩa trang sạch đẹp, trang nghiêm.
Trước những khó khăn trong công tác quản lý, tại các cuộc tiếp xúc cử tri của Hội đồng nhân dân xã, Hội đồng nhân dân tỉnh và Đoàn đại biểu Quốc hội, người dân và cán bộ xã Đông Lộc kiến nghị bố trí cán bộ chuyên trách quản lý, chăm sóc nghĩa trang, kịp thời hỗ trợ thân nhân liệt sỹ khi đến thăm viếng.
Ủy ban Nhân dân xã Đông Lộc đã có văn bản đề nghị Ủy ban Nhân dân tỉnh Nghệ An cho phép xã thực hiện hợp đồng với hai người làm nhiệm vụ bảo vệ, quản lý Nghĩa trang liệt sỹ Nghi Lộc, đồng thời hỗ trợ kinh phí phục vụ công tác quản lý nghĩa trang và tổ chức các hoạt động liên quan.
Đây là nhu cầu thiết thực, nhất là trong bối cảnh Nghĩa trang liệt sỹ Nghi Lộc có số lượng phần mộ lớn, thường xuyên đón thân nhân từ nhiều địa phương và tổ chức các hoạt động tri ân quy mô lớn. Lực lượng chuyên trách không chỉ giúp duy trì cảnh quan, vệ sinh, bảo vệ tài sản mà còn trực tiếp hỗ trợ thân nhân tìm kiếm, thăm viếng phần mộ người thân.
Trao đổi về vấn đề này, ông Nguyễn Viết Hưng, Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Nghệ An cho biết Sở đã nắm được những bất cập liên quan đến việc chưa có cán bộ chuyên trách phục vụ tại Nghĩa trang liệt sỹ Nghi Lộc.
Sở đang nghiên cứu, đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét cho phép xã bổ sung biên chế viên chức thực hiện nhiệm vụ bảo vệ, quản lý nghĩa trang; đồng thời hỗ trợ kinh phí để địa phương thực hiện tốt công tác quản lý và tổ chức các hoạt động truy điệu, an táng, thắp hương cho các liệt sỹ.
Việc bố trí nhân lực và kinh phí quản lý, chăm sóc Nghĩa trang liệt sỹ Nghi Lộc không chỉ nhằm bảo đảm cảnh quan, phục vụ các nghi lễ mà còn góp phần thực hiện công tác tri ân bằng những việc làm cụ thể, thường xuyên.
Qua đó, mỗi thân nhân khi trở về có thể yên lòng bởi nơi an nghỉ của người đã hy sinh luôn được chăm nom chu đáo, trang nghiêm. Đây cũng là trách nhiệm của thế hệ hôm nay trong việc gìn giữ, chăm sóc nơi an nghỉ của những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc./.
Đồng Nai: Lễ viếng, truy điệu và an táng 29 hài cốt liệt sỹ
Việc tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sỹ là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, thể hiện trách nhiệm và đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của thế hệ hôm nay đối với những người đã hy sinh vì đất nước.
