Nhieu nuoc ASEAN ung ho nang cap quan he voi Australia hinh anh 1Thủ tướng Australia Scott Morrison (giữa) dự Hội nghị cấp cao ASEAN - Australia lần thứ nhất theo hình thức trực tuyến, ngày 27/10. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Phát biểu tại Hội nghị cấp cao ASEAN-Australia lần thứ nhất diễn ra theo hình thức trực tuyến ngày 27/10, Thủ tướng Lý Hiển Long cho biết Singapore đồng ý về nguyên tắc với đề xuất của Australia về việc nâng cấp quan hệ với ASEAN lên Đối tác Chiến lược toàn diện và khuyến khích các quan chức hai bên tiếp tục thảo luận.

Thủ tướng Lý Hiển Long đánh giá mối quan hệ ASEAN-Australia là sâu rộng và nhiều mặt, trên cả ba trụ cột cộng đồng ASEAN. Singapore đánh giá cao sự tham gia tích cực của Australia với ASEAN và hoan nghênh sự đóng góp của Ausstralia thông qua sáng kiến “Australia vì Tương lai ASEAN."

Ông Lý Hiển Long cũng cho biết Singapore hoan nghênh việc hình thành các cấu trúc khu vực mới ủng hộ tính trung tâm của ASEAN, làm sâu sắc thêm hội nhập kinh tế, thúc đẩy một khu vực châu Á-Thái Bình Dương ổn định, an toàn và một trật tự dựa trên nguyên tắc, trong đó có Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS) năm 1982.

Singapore hoan nghênh sự đảm bảo của Australia rằng hiệp ước quốc phòng gần đây của Australia với Mỹ và Anh (AUKUS) sẽ kiên định với các tiêu chí này.

Đồng tình với quan điểm trên, Tổng thống Indonesia Joko Widodo đã khuyến khích ASEAN và Australia tăng cường hợp tác nhằm thúc đẩy xây dựng lòng tin chiến lược, góp phần vào duy trì ổn định và hòa bình ở khu vực. Ông khẳng định Indonesia ủng hộ hoàn toàn việc nâng cấp quan hệ ASEAN-Australia thành quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện.

Tổng thống Jokowi mong muốn tất cả các bên tiếp tục tôn trọng Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác ở Đông Nam Á (TAC), luật pháp quốc tế cũng như các chuẩn mực và giá trị khu vực. Do đó, Indonesia hy vọng Australia có thể tiếp tục cởi mở và trở thành đối tác của ASEAN trong việc duy trì sự ổn định, hòa bình và thịnh vượng tại khu vực Ấn Độ Dương -Thái Bình Dương.

Tổng thống Indonesia khẳng định các bên cần hóa giải xung đột thành hòa bình, suy giảm lòng tin thành lòng tin chiến lược. Indonesia tin tưởng rằng không có hòa bình và ổn định trong khu vực nếu không có ASEAN và điều này tạo nên sự khác biệt cho tổ chức này, giúp ASEAN có thể tồn tại và phát triển hơn 50 năm qua.

[Thủ tướng mong muốn Australia tiếp tục ủng hộ nỗ lực của ASEAN]

Cũng tại hội nghị này, Thủ tướng Malaysia Ismail Sabri Yaakob đã đánh giá cao sự hỗ trợ mạnh mẽ của Australia đối với nỗ lực của ASEAN nhằm giảm thiểu tác động của đại dịch COVID-19.

Nhà lãnh đạo Malaysia cho biết Australia đã hỗ trợ 700 triệu AUD cho các dự án phục hồi trên và sự hỗ trợ này sẽ giúp ASEAN theo đuổi Khuôn khổ Phục hồi Toàn diện của khối nhằm triển khai các kế hoạch phục hồi và xây dựng một tương lai bền vững, có khả năng phục hồi.

Ông Ismail Sabri cho biết kể từ năm 1974, quan hệ Đối thoại ASEAN-Australia tiếp tục phát triển và đi sâu trong nhiều lĩnh vực hợp tác mới. Malaysia ủng hộ việc nâng quan hệ Đối thoại ASEAN-Australia lên thành quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện.

Thủ tướng Ismail khẳng định mối quan hệ ở cấp cao nhất này sẽ tạo động lực lớn hơn để thắt chặt quan hệ song phương vì lợi ích chung.

Đề cập đến sức khỏe tâm thần, Thủ tướng Ismail cho biết đây là lĩnh vực mà Malaysia, Brunei và Australia đã và đang hợp tác chặt chẽ. Ông cho biết Malaysia đã khởi động Kế hoạch Chiến lược Sức khỏe Tâm thần 2020–2025 và có kế hoạch thành lập Trung tâm Quốc gia về Sức khỏe Tâm thần.

Về giáo dục, ông Ismail nhấn mạnh tầm quan trọng của giáo dục và đào tạo dạy nghề kỹ thuật và cách mà lĩnh vực này có thể đóng góp cho các doanh nghiệp siêu nhỏ, vừa và nhỏ (MSME) và các công ty khởi nghiệp. MSMEs chiếm hơn 60% việc làm trong khu vực.

Theo nhà lãnh đạo Malaysia, ASEAN có thể hợp tác với Australia để trang bị cho các cộng đồng chưa được tiếp cận nhiều dịch vụ, gồm thanh niên, phụ nữ và trẻ em trong khu vực, đặc biệt là các kỹ năng về công nghệ thông tin cơ bản./.

Lê Dương-Đào Trang-Hằng Linh (TTXVN/Vietnam+)