Chăm sóc trẻ sơ sinh non tháng tại Bệnh viện Nhi Đồng 2, Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: Phương Vy/TTXVN)

Chính phủ Việt Nam cam kết tiếp tục hỗ trợ cho các ưu tiên quốc gia về sức khỏe sinh sản và kế hoạch hóa gia đình theo tinh thần của Hội Nghị Dân số và Phát triển (ICPD, 1994) và các mục tiêu phát triển bền vững (SGDs) tới năm 2030.

Đặc biệt Việt Nam sẽ ưu tiên giải quyết các nhu cầu chưa được đáp ứng về kế hoạch hóa gia đình của các nhóm yếu thế để đảm bảo không ai bị bỏ ở phía sau.

[Cấp cứu kịp thời nam thiếu niên bị dao đâm trúng ngực, thủng tim]

Thứ trưởng Bộ Y tế Phạm Lê Tuấn đã nhấn mạnh như vậy tại Lễ míttinh kỷ niệm ngày Dân số Thế giới, do Bộ Y tế cùng với Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA) tổ chức ngày 11/7, tại Hà Nội.

Nhiều thách thức

Tại buổi lễ, Thứ trưởng Bộ Y tế Phạm Lê Tuấn chỉ rõ, những ưu tiên về công tác dân số là một thách thức lớn nhưng cũng là 1 trong trong những hình thức thức đầu tư mang lại hiệu quả cao với chi phí thấp nhất.

Tại Việt Nam, chương trình dân số-kế hoạch hóa gia đình Việt Nam những năm qua đã đạt được những kết quả to lớn. Tỷ lệ tăng dân số từ hơn 2%/năm 1993 đã giảm xuống còn khoảng 1%/năm vào năm 2016. Số con trung bình của một cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ đã giảm từ 5,6 con từ đầu thập niên 60 xuống còn 2,09 con vào năm 2006, đạt mức sinh thay thế và duy trì ổn định trong suốt hơn 10 năm qua.

Tỷ lệ các cặp vợ chồng được bảo vệ bằng các biện pháp tránh thai đã tăng nhanh từ 53,7% năm 1993 lên 77,6% năm 2016. Tình trạng sức khỏe bà mẹ trẻ em, sức khỏe sinh sản được cải thiện rõ rệt, thể hiện qua tỷ số tử vong mẹ, tỷ suất chết trẻ em, tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ em được giảm nhanh.

Nhiều bằng chứng đã chỉ ra rằng chương trình kế hoạch hóa gia đình của Việt Nam đã góp phần quan trọng vào việc xóa đói, giảm nghèo, tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện thành công các chương trình phát triển kinh tế-xã hội của đất nước, nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân và góp phần quan trọng vào thực hiện thành công các mục tiêu phát triển thiên niên kỷ (MDGs) và các mục tiêu phát triển bền vững (SGDs).

“Ước tính chương trình kế hoạch hóa gia đình đã giúp Việt Nam tiết kiệm các khoản chi cho các dịch vụ xã hội và đã làm tăng GDP bình quân đầu người khoảng 2%/năm. Với thành tựu nổi bật này, Việt Nam đã được Liên Hợp Quốc đánh giá cao và trao tặng giải thưởng Dân số Liên Hiệp Quốc năm 1999,” Thứ trưởng Tuấn cho hay.

Các đại biểu tọa đàm, thảo luận tại lễ mít tinh. (Ảnh: Dương Ngọc/TTXVN)

Tăng cường huy động mọi nguồn lực xã hội

Ngày Dân số Thế giới khu vực Châu Á-Thái Bình Dương năm nay với chủ đề “Thành công của kế hoạch hóa gia đình là tiền đề cho phát triển bền vững”

Nhiều hoạt động nhân dịp này được tổ chức nhằm đẩy mạnh các hoạt động nhằm đảm bảo và tăng cường tiếp cận toàn dân tới các dịch vụ kế hoạch hoá gia đình ở Việt Nam và trong khu vực Châu Á-Thái Bình Dương.

Ông Bjorn Andersson, Giám đốc khu vực Quỹ Dân số Liên hợp quốc (UNFPA) của khu vực Châu Á-Thái Bình Dương đã nhận định: “Lần đầu tiên trong lịch sử, số phụ nữ và trẻ em gái vị thành niên sinh sống tại các quốc gia đang phát triển đang sử dụng các biện pháp tránh thai hiện đại lên tới gần 700 triệu người. Các biện pháp tránh thai hiện đại là phương tiện tốt nhất giúp họ thực hiện quyền được tự đưa ra quyết định về số con và khoảng cách giữa các lần sinh con mà họ mong muốn.”

“Chúng ta đã chứng kiến rất nhiều thành tựu ấn tượng trong việc thực hiện các quyền và trong chăm sóc sức khỏe sinh sản/sức khỏe tình dục tại Việt Nam nói riêng và khu vực châu Á và Thái Bình Dương nói chung. Tuy nhiên, hiện nay hơn 140 triệu phụ nữ tại khu vực này vẫn chưa được đáp ứng nhu cầu về kế hoạch hóa gia đình, đặc biệt ở khu vực Nam Á có hơn 70 triệu người vẫn chưa được đáp ứng các nhu cầu đó.”

Theo các chuyên gia, Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu đáng kể trong việc đảm bảo tiếp cận với các dịch vụ kế hoạch hóa gia đình. Việc đầu tư liên tục đã giúp Việt Nam đảm bảo sự sẵn có của các phương tiện tránh thai, các dịch vụ và các thông tin về kế hoạch hóa gia đình cho người dân trên toàn quốc.

Tuy nhiên, hiện vẫn còn nhiều thách thức trong công tác kế hoạch hóa gia đình như nhu cầu về các biện pháp tránh thai hiện đại trong nhóm dân số trẻ chưa kết hôn vẫn đang ở mức cao. Vẫn còn nhiều khoảng trống trong công tác cung cấp thông tin và dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản/sức khỏe tình dục cho thanh niên và vị thành niên, bao gồm chương trình giáo dục giới tính toàn diện và có chất lượng.

UNFPA cam kết sẽ tiếp tục công tác hỗ trợ các chính phủ và nhân dân khu vực Châu Á và Thái Bình Dương trong đó có Việt Nam nhằm đảm bảo rằng mọi người dân đều có thể được tiếp cận phổ cập tới các dịch vụ chăm sóc sức khỏe trong đó bao gồm các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản/sức khỏe tình dục.

Thứ trưởng Tuấn cho hay, thời gian tới, Bộ Y tế sẽ chỉ đạo các đơn vị tích cực triển khai Kế hoạch hành động của Bộ Y tế, Chương trình hành động của Chính phủ, thực hiện Nghị quyết số 21-NQ/TW về công tác Dân số trong tình hình mới.

Bên cạnh đó, sẽ tăng cường huy động mọi nguồn lực xã hội và sự phối hợp của các tổ chức, cá nhân trên địa bàn để tổ chức triển khai toàn diện và thành công các ưu tiên quốc gia về Dân số và kế hoạch hóa gia đình tại Việt Nam.

Tại Lễ mít tinh, Lãnh đạo Tổng cục Dân số và Kế Hoạch Hóa Gia Đình, Bộ Y tế; Văn phòng UNFPA khu vực Châu Á Thái Bình Dương; văn phòng UNFPA tại Việt Nam; Liên đoàn Kế hoạch hóa gia đình quốc tế (IPPF); đại diện thanh niên Việt Nam và Hoa hậu hoàn vũ Việt Nam 2017 H' Hen Niê đã chia sẻ và thảo luận nhiều vấn đề.

Đó là những thành tựu về kế hoạch hóa gia đình đã đạt được trong thời gian qua, cũng như các thách thức trong công tác tuyên truyền vận động và cung cấp các thông tin về dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, sức khỏe tình dục tại Việt Nam và trong khu vực châu Á- Thái Bình Dương./.

Thông điệp đưa ra nhân ngày Dân số Thế giới. (Nguồn: UNFPA)