Sau 31 năm gia nhập Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) (từ tháng 7/1995), Việt Nam không chỉ khẳng định vai trò là một thành viên tích cực, có trách nhiệm mà còn ngày càng đóng góp thực chất vào tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN.
Theo đánh giá của các chuyên gia Indonesia, những dấu ấn của Việt Nam trong thúc đẩy đoàn kết nội khối, bảo vệ vai trò trung tâm của ASEAN và mở rộng hợp tác khu vực đang trở thành nền tảng quan trọng để Hiệp hội hiện thực hóa Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045.
Trao đổi với phóng viên TTXVN tại Jakarta, ông Beni Sukadis, Điều phối viên cao cấp của Viện Nghiên cứu quốc phòng và chiến lược Indonesia (LESPERSSI), đánh giá trong hơn 3 thập kỷ tham gia ASEAN, Việt Nam đã có nhiều đóng góp nổi bật đối với tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN.
Theo ông, dấu ấn quan trọng nhất của Việt Nam là luôn kiên định thúc đẩy đoàn kết nội khối và bảo vệ vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực đang định hình.
Ông Beni nhấn mạnh Việt Nam luôn nhất quán ủng hộ các nguyên tắc nền tảng của ASEAN như tôn trọng chủ quyền, đồng thuận, giải quyết hòa bình các tranh chấp và tuân thủ luật pháp quốc tế.
Đặc biệt, Việt Nam đã tích cực thúc đẩy việc xử lý các vấn đề trên Biển Đông trên cơ sở luật pháp quốc tế, qua đó góp phần duy trì hòa bình, ổn định và củng cố uy tín của ASEAN.
Bên cạnh đó, Việt Nam cũng được đánh giá có nhiều đóng góp trong thúc đẩy hội nhập kinh tế và mở rộng quan hệ giữa ASEAN với các đối tác bên ngoài.
Theo ông Beni, việc Việt Nam đảm nhiệm thành công vai trò Chủ tịch ASEAN năm 2020, trong bối cảnh đại dịch COVID-19 bùng phát, đã góp phần duy trì sự liên tục của các cơ chế hợp tác khu vực, đồng thời khẳng định năng lực điều phối và khả năng thích ứng của ASEAN trước những thách thức chưa từng có.
Theo chuyên gia Indonesia, những đóng góp đó không chỉ nâng cao vị thế của Việt Nam mà còn góp phần củng cố vai trò của ASEAN như một tổ chức có khả năng duy trì ổn định, thúc đẩy hợp tác và giữ vai trò trung tâm trong khu vực.
Đánh giá về vai trò của Việt Nam trong giai đoạn ASEAN triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, ông Beni nhận định Việt Nam sẽ tiếp tục giữ vị trí ngày càng quan trọng trong việc thúc đẩy đoàn kết và tăng cường vai trò trung tâm của Hiệp hội.
Với tư cách là một thành viên chủ động và có trách nhiệm, Việt Nam đã thể hiện năng lực xây dựng đồng thuận, thúc đẩy hợp tác và duy trì cân bằng trong bối cảnh môi trường địa chính trị khu vực ngày càng phức tạp.
Ông cho rằng trong thời gian tới, ASEAN sẽ mở rộng hợp tác sang nhiều lĩnh vực mới như chuyển đổi số, kinh tế xanh, ứng phó biến đổi khí hậu, an ninh mạng, an ninh hàng hải và các thách thức an ninh phi truyền thống.
Đây đều là những lĩnh vực Việt Nam có nhiều tiềm năng đóng góp, thậm chí có thể đảm nhận vai trò dẫn dắt ở một số nội dung.
Theo ông Beni, những kết quả mà Việt Nam đạt được trong phát triển kinh tế xanh và thúc đẩy ngành công nghiệp xe điện là những kinh nghiệm có thể chia sẻ với các nước thành viên ASEAN nhằm hỗ trợ quá trình chuyển đổi xanh của khu vực.
Quan trọng hơn, việc Việt Nam tiếp tục kiên định ủng hộ vai trò trung tâm của ASEAN, chủ nghĩa đa phương và luật pháp quốc tế sẽ góp phần củng cố đoàn kết, nâng cao hiệu quả hợp tác và tăng cường vị thế của ASEAN trong bối cảnh khu vực và thế giới còn nhiều biến động.
Đề cập quan hệ hợp tác Việt Nam - Indonesia trong khuôn khổ ASEAN, ông Beni nhận định quan hệ giữa hai nước đang phát triển ngày càng thực chất và mang tính bổ trợ cao.
Hai nước có nhiều lợi ích chung trong việc duy trì hòa bình, ổn định khu vực, củng cố vai trò trung tâm của ASEAN và thúc đẩy hợp tác dựa trên luật pháp quốc tế.
Theo ông, giữa Việt Nam và Indonesia vẫn còn nhiều dư địa để mở rộng hợp tác song phương cũng như hợp tác trong khuôn khổ ASEAN, nhất là đối với các lĩnh vực như thương mại, đầu tư, nông nghiệp, an ninh lương thực, kinh tế số, chuyển đổi năng lượng, công nghiệp xanh, nghề cá bền vững, ứng phó biến đổi khí hậu và an ninh mạng.
Hai nước cũng có thể tăng cường phối hợp trong lĩnh vực hàng hải và an ninh hàng hải nhằm bảo đảm hòa bình, an toàn trên các tuyến hàng hải trong khu vực.
Ông Beni bày tỏ tin tưởng rằng nếu tiếp tục phối hợp chặt chẽ trong những lĩnh vực này, Việt Nam và Indonesia không chỉ thúc đẩy quan hệ song phương phát triển sâu rộng hơn mà còn đóng góp tích cực vào việc nâng cao năng lực cạnh tranh của ASEAN, củng cố đoàn kết nội khối và tăng cường vai trò trung tâm của Hiệp hội, qua đó góp phần duy trì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững ở Đông Nam Á./.
Học giả Indonesia: Việt Nam kết nối lợi ích và củng cố đoàn kết ASEAN
Tiến sỹ Arisman, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Đông Nam Á cho rằng Việt Nam không chỉ là một thành viên tích cực mà còn ngày càng khẳng định vai trò kiến tạo trong tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN.