Mệnh lệnh từ khát vọng vươn mình: Kiến tạo đường băng mới cho kinh tế cất cánh (Bài 5)
Quyết liệt hành động, khơi thông mọi nguồn lực để kinh tế bứt tốc
Hệ thống các Nghị quyết Trung ương mới cùng giải pháp tài chính đột phá đang trở thành "bệ phóng" vững chắc khơi thông nguồn lực, thúc đẩy kinh tế Việt Nam phát triển.
Trong bối cảnh thế giới đang trải qua những biến động sâu sắc về địa chính trị và sự chuyển dịch mạnh mẽ của các dòng vốn toàn cầu, Việt Nam đang đứng trước ngưỡng cửa của một kỷ nguyên phát triển mới. Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số và khát vọng trở thành nước phát triển vào năm 2045, một hệ thống giải pháp tổng thể từ thượng tầng kiến trúc đến hạ tầng thực thi đã được xác lập. Tâm điểm của tiến trình này là sự ra đời đồng bộ của loạt Nghị quyết Trung ương nhằm tháo gỡ các “điểm nghẽn” kinh tế, kết hợp với các cơ chế tài chính hiện đại nhằm thiết lập lại niềm tin thị trường và khơi thông dòng vốn đầu tư.
Đột phá thể chế và kiến tạo không gian
Xuyên suốt lộ trình phát triển, Đảng và Nhà nước xác định hoàn thiện thể chế chính là “đột phá của đột phá." Nghị quyết số 66-NQ/TW đã đặt nền móng quan trọng khi khẳng định công tác xây dựng pháp luật là trọng tâm của tiến trình xây dựng Nhà nước pháp quyền. Mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam sẽ sở hữu một hệ thống pháp luật dân chủ, công bằng, thống nhất và minh bạch. Tầm nhìn đến năm 2045 là một hệ thống pháp luật hiện đại, tiệm cận các chuẩn mực quốc tế, không chỉ bảo đảm yêu cầu quản lý Nhà nước mà còn phải giải phóng toàn bộ sức sản xuất, khuyến khích sự sáng tạo không giới hạn.
Mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam sẽ sở hữu một hệ thống pháp luật dân chủ, công bằng, thống nhất và minh bạch.
Sự thay đổi tư duy này được cụ thể hóa mạnh mẽ trong Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân. Với mô hình "5 thông" cho Nhà nước (Thể chế thông thoáng, hạ tầng thông suốt, quản trị thông minh, nguồn lực khơi thông, khó khăn được chia sẻ) và "5 tiên phong" cho doanh nghiệp, Nghị quyết kỳ vọng tạo ra một môi trường kinh doanh bình đẳng, nơi kinh tế tư nhân thực sự là động lực quan trọng. Đáng chú ý, tinh thần nhân văn và bảo vệ quyền lợi chính đáng của doanh nhân được đề cao thông qua việc ưu tiên các biện pháp dân sự, hành chính thay vì hình sự hóa các quan hệ kinh tế, đồng thời cắt giảm ít nhất 30% thời gian xử lý thủ tục hành chính.
Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn và chuyển đổi xanh không còn là lựa chọn mà là yêu cầu bắt buộc để nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. (Ảnh: Minh Sơn/Vietnam+)
Để bắt kịp xu thế của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, Nghị quyết 57-NQ/TW và Nghị quyết 59-NQ/TW đã định hình rõ nét vai trò của khoa học công nghệ và hội nhập quốc tế. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn và chuyển đổi xanh không còn là lựa chọn mà là yêu cầu bắt buộc để nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Trong tiến trình này, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (Sandbox) đóng vai trò là "chìa khóa" mở ra những lĩnh vực kinh doanh mới.
Bình luận về vấn đề này, ông Võ Hải Minh, Phó trưởng phòng Phòng Kinh tế đổi mới sáng tạo và phát triển tại Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới nhấn mạnh việc xác lập mô hình phát triển dựa trên khoa học công nghệ tại Việt Nam không chỉ là vấn đề hạ tầng kỹ thuật mà còn là vấn đề thể chế và hệ sinh thái.
Theo đó, ông Minh đề xuất tư duy “cho phép thử nghiệm trong giới hạn” để bảo vệ các nhà sáng tạo và hiện thực hóa khâu đột phá thể chế. Việc hình thành các “Đặc khu đổi mới sáng tạo số” tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh hay Đà Nẵng với các chính sách vượt trội như miễn thuế thu nhập cho chuyên gia AI quốc tế hay cơ chế “luồng xanh” dữ liệu xuyên biên giới sẽ là những bước đi mang tính quyết định.
Song hành với đó, các Nghị quyết về giáo dục (Nghị quyết 71), năng lượng (Nghị quyết 70), kinh tế Nhà nước (Nghị quyết 79)… đã tạo nên một bộ khung hoàn chỉnh. Tất cả đều hướng tới việc xây dựng nguồn lực nội sinh bền vững cho đất nước trong kỷ nguyên mới.
Các Nghị quyết về giáo dục (Nghị quyết 71), năng lượng (Nghị quyết 70), kinh tế Nhà nước (Nghị quyết 79)… đã tạo nên một bộ khung hoàn chỉnh. Tất cả đều hướng tới việc xây dựng nguồn lực nội sinh bền vững cho đất nước trong kỷ nguyên mới. (Ảnh: Vietnam+)
Định hình trục tài chính quốc tế
Khi niềm tin thể chế đã được củng cố, bài toán tiếp theo là làm sao để dòng vốn quốc tế chảy mạnh vào nền kinh tế. Đề án thành lập Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại Thành phố Hồ Chí Minh (VIFC-HCMC) chính là câu trả lời chiến lược.
Phó giáo sư, Tiến sỹ Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch cơ quan điều hành VIFC-HCMC cho rằng việc hình thành trung tâm này không chỉ nâng cao vị thế của Việt Nam mà còn là yêu cầu cấp thiết để tái cấu trúc hệ thống tài chính quốc gia. Theo ông, VIFC-HCMC được thiết kế như một hệ sinh thái tài chính mở, giúp doanh nghiệp trong nước tiếp cận trực tiếp với các nhà đầu tư toàn cầu thay vì phụ thuộc quá mức vào tín dụng ngân hàng.
Khi niềm tin thể chế đã được củng cố, bài toán tiếp theo là làm sao để dòng vốn quốc tế chảy mạnh vào nền kinh tế.
Ông Nguyễn Hữu Huân phân tích: “VIFC-HCMC sẽ đóng vai trò là hạ tầng tài chính chiến lược để Việt Nam tận dụng lợi thế của người đi sau, đi thẳng lên hiện đại với nền tảng công nghệ số và các cơ chế thử nghiệm đặc thù. Điều này giúp giảm áp lực lên hệ thống ngân hàng trong nước và tạo ra nguồn vốn dài hạn cho các dự án phát triển."
Trong dài hạn, đây sẽ là cửa ngõ kết nối dòng vốn quốc tế với toàn bộ khu vực ASEAN, đặc biệt trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang dịch chuyển mạnh mẽ.
Đồng quan điểm về lộ trình này, ông Dương Thanh Tùng, Phó Tổng Giám đốc Dịch vụ Tư vấn Chiến lược tại Deloitte Việt Nam, đề xuất mô hình phát triển VIFC qua ba giai đoạn: Khả thi cơ bản (MVP); Xây dựng nền tảng; Và, tăng tốc.
Trung tâm tài chính là à cửa ngõ kết nối dòng vốn quốc tế với toàn bộ khu vực ASEAN, đặc biệt trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang dịch chuyển mạnh mẽ. (Ảnh: Vietnam+)
Ông Tùng nhấn mạnh tăng trưởng cao cần vốn dài hạn, song vốn dài hạn cần niềm tin. Trung tâm tài chính chính là cách để đóng gói niềm tin thành luật chơi và hạ tầng thực thi. Bên cạnh đó, ông Tùng tin tưởng VIFC được thiết kế và vận hành đúng sẽ giúp Việt Nam không chỉ thu hút được nhiều vốn, mà quan trọng hơn là thu hút đúng loại vốn dài hạn, phục vụ cho tăng trưởng bền vững.
“Từ phía một công ty tư vấn với 35 năm hoạt động tại Việt Nam, Deloitte cam kết đồng hành cùng các cơ quan quản lý, cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam. Kết hợp với hiểu biết và kinh nghiệm toàn cầu, Deloitte Việt Nam sẵn sàng góp phần xây dựng nền tảng VIFC chuẩn mực, hiệu quả, tạo tiền đề huy động nguồn vốn hiệu quả, hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số của đất nước trong thời gian tới,” ông Tùng nói.
Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn và chuyển đổi xanh không còn là lựa chọn mà là yêu cầu bắt buộc để nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. (Ảnh: Vietnam+)
Khơi thông vốn nội lực
Tuy nhiên, để tạo ra lực đẩy cộng hưởng cho tăng trưởng, bên cạnh dòng vốn ngoại, việc khơi thông nguồn vốn nội lực thông qua đầu tư công là nhiệm vụ trọng tâm. Năm 2026 được xác định là năm có ý nghĩa đặc biệt khi tổng kế hoạch đầu tư vốn ngân sách Nhà nước lên tới 1,08 triệu tỷ đồng, đây là mức cao nhất từ trước đến nay. Mặc dù Chính phủ đã chỉ đạo quyết liệt, nhưng tính đến hết tháng 4/2026, tỷ lệ giải ngân mới chỉ đạt 14,2% kế hoạch. Thực trạng này đặt ra yêu cầu phải có những công cụ quản trị sắc bén hơn.
Bộ Tài chính đã triển khai bộ công cụ KPI để theo dõi, đánh giá sát sao quy trình giải ngân vốn đầu tư công của từng Bộ, ngành và địa phương. Ông Trịnh Đức Trọng, Phó Vụ trưởng Vụ Phát triển hạ tầng, Bộ Tài chính, cho biết Bộ sẽ công khai tỷ lệ giải ngân định kỳ và áp dụng các tiêu chí chấm điểm KPI nghiêm ngặt.
“Bộ chỉ tiêu này sẽ thể hiện rõ khả năng giải ngân và sự quyết liệt trong chỉ đạo của từng đơn vị. Cơ chế hiện nay đã phân cấp triệt để, điều quan trọng là đưa cơ chế vào thực tiễn thông qua sự phối hợp nhịp nhàng”, ông Trọng khẳng định.
Bộ Tài chính đã triển khai bộ công cụ KPI để theo dõi, đánh giá sát sao quy trình giải ngân vốn đầu tư công của từng Bộ, ngành và địa phương.
Bộ Tài chính sẽ công khai tỷ lệ giải ngân định kỳ và áp dụng các tiêu chí chấm điểm KPI nghiêm ngặt. (Ảnh: Vietnam+)
Để đảm bảo dòng vốn không bị ứ đọng, Chính phủ cũng cho phép điều chuyển linh hoạt vốn giữa các dự án. Các địa phương, bộ ngành không có khả năng hấp thụ vốn cần chủ động báo cáo để điều chỉnh kịp thời cho các dự án có tiến độ tốt, tránh tình trạng “vốn chờ dự án." Đây là giải pháp quan trọng nhằm thực hiện mục tiêu giải ngân hơn 1 triệu tỷ đồng, tạo động lực mạnh mẽ cho tăng trưởng kinh tế.
Nhìn một cách tổng thể, kịch bản tăng trưởng của Việt Nam trong kỷ nguyên mới đang được xây dựng trên nền tảng đa diện. Đó là sự kết hợp giữa tư duy lập pháp đổi mới, không gian thử nghiệm sáng tạo cho doanh nghiệp, hạ tầng tài chính quốc tế hiện đại và kỷ cương trong quản trị nguồn lực công… Khi các Nghị quyết của Đảng đi vào cuộc sống, kết hợp với các công cụ điều hành linh hoạt và minh bạch của Chính phủ, niềm tin của nhà đầu tư sẽ được củng cố vững chắc. Đó chính là nguồn năng lượng quan trọng nhất để khơi thông mọi dòng vốn trong kinh tế. Sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị cùng sự hưởng ứng của cộng đồng doanh nghiệp sẽ là bảo chứng cho một giai đoạn phát triển bứt phá, bền vững và tự chủ của đất nước trong những thập kỷ tới./.
Khi các Nghị quyết của Đảng đi vào cuộc sống, kết hợp với các công cụ điều hành linh hoạt và minh bạch của Chính phủ, niềm tin của nhà đầu tư sẽ được củng cố vững chắc. (Ảnh: Vietnam+)
Nếu không bóc tách và xử lý dứt điểm các điểm nghẽn này, khát vọng tăng trưởng hai con số sẽ khó trở thành hiện thực dù nguồn lực trong xã hội không hề thiếu.
Hệ thống các Nghị quyết Trung ương mới cùng giải pháp tài chính đột phá đang trở thành "bệ phóng" vững chắc khơi thông nguồn lực, thúc đẩy kinh tế Việt Nam phát triển.
Các địa phương đẩy mạnh mô hình phát triển xanh và sáng kiến cộng đồng về hành động khí hậu, bảo vệ biển và hải đảo; thúc đẩy phát triển kinh tế biển xanh, tạo động lực cho tăng trưởng “hai con số.”
Chủ tịch Quốc hội lưu ý Ủy ban Kinh tế và Tài chính phải tham mưu để Quốc hội có quyết sách đúng, tạo dư địa phát triển nhưng không đánh đổi ổn định vĩ mô, nợ công và chất lượng tăng trưởng.
Sáng 20/5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì buổi làm việc đánh giá nguồn lực phát triển đất nước gắn với thực hiện mục tiêu phấn đấu tăng trưởng kinh tế “hai con số.”
Cập nhật bảng giá vàng hôm nay (26/5) tại Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (SJC), Công ty Cổ phần Đầu tư vàng Phú Quý; Tập đoàn vàng bạc đá quý Doji.
Đà lao dốc của vàng thế giới đã tạo sức ép giảm giá lên thị trường trong nước, giá vàng trong nước sáng nay tiếp tục giảm thêm 800.000 đồng/lượng, lùi về ngưỡng 160,7 triệu đồng/lượng.
Tổng công ty Điện lực thành phố Hà Nội (EVNHANOI) vừa chính thức bác bỏ thông tin lan truyền trên mạng xã hội về việc cắt điện trong ngày 27/5 đồng thời phát động chiến dịch "HÀ NỘI 26+".
Kết thúc phiên giao dịch 26/5 tại New York, chỉ số tổng hợp S&P 500 tăng 45,65 điểm (0,61%) lên 7.519,12 điểm, còn chỉ số công nghệ Nasdaq Composite bứt phá 312,21 điểm (1,19%) lên 26.656,18 điểm.
DIHK đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế Đức năm 2026 từ mức 1,0% xuống còn 0,3%, phù hợp với xu hướng điều chỉnh giảm đồng loạt của nhiều tổ chức và viện nghiên cứu kinh tế uy tín khác.
Những gì thế giới đang chứng kiến không đơn thuần là xung đột địa chính trị thông thường, mà là một cú sốc mang tính hệ thống nhằm thẳng vào mạng lưới nông nghiệp và lương thực toàn cầu.
Sau nhiều năm liền ảm đạm, giá mủ cao su bất ngờ tăng vọt lên mức cao nhất trong gần một thập kỷ qua đang mang lại niềm vui lớn và kỳ vọng về một mùa bội thu cho người trồng ở Đồng Nai.
Hiện chính phủ Hàn Quốc chưa nhận thấy nhu cầu cấp thiết phải giải phóng dầu dự trữ nhờ những nỗ lực bảo đảm nguồn cung thay thế cũng như cơ chế hoán đổi dầu thô với các doanh nghiệp tư nhân.
Phụ tải hệ thống điện Quốc gia và miền Bắc đều xác lập kỷ lục vận hành về công suất và sản lượng trong ngày 26/5. NSMO khuyến nghị cộng đồng tiết kiệm điện và dịch chuyển giờ dùng điện.
Điều chỉnh quy hoạch tỉnh Đắk Lắk không đơn thuần là hoạt động kỹ thuật, mà là bước xác lập rõ hơn tầm nhìn phát triển, các động lực tăng trưởng và ưu tiên chiến lược của địa phương giai đoạn mới.
Sau 7 năm “Ngày không tiền mặt,” Ngân hàng Nhà nước đặt ra bước chuyển mới là lấy thanh toán thông minh làm nền tảng phát triển tài chính số và tài chính toàn diện.
Cục Xuất nhập khẩu đề nghị các cơ quan chức năng, địa phương và hiệp hội ngành hàng phối hợp triển khai đồng bộ các giải pháp hỗ trợ thu mua, thông quan và xuất khẩu quả vải trong thời điểm chính vụ.
Nhấn mạnh đổi mới tư duy phát triển là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng với Vĩnh Long hiện nay, Thủ tướng yêu cầu tỉnh thay đổi mạnh mẽ từ tư duy quản lý hành chính, phục vụ sang tư duy kiến tạo phát triển; chủ động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm.
Tuyến đường sắt nối Trung Quốc và châu Âu đang ngày càng trở nên quan trọng trong vận tải hàng hóa toàn cầu, do hoạt động vận chuyển eo biển Hormuz bị gián đoạn trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông.
Chung cư Lapen Center tại Thành phố Hồ Chí Minh ghi nhận vết nứt mới theo chiều dọc của tường bao, khiến cư dân sống trong chung cư và xung quanh rất lo lắng.
TP Hồ Chí Minh đang triển khai lộ trình áp dụng nhật ký khai thác thủy sản điện tử đối với tàu cá, theo lộ trình đề ra công tác này phải được thực hiện đồng bộ trên toàn địa bàn trước ngày 31/12/2026.
Digital Summit Hanoi 2026 quy tụ cơ quan quản lý, các nhà lãnh đạo doanh nghiệp, nhà đầu tư và chuyên gia trong hệ sinh thái số để thảo luận về kinh tế số Việt Nam.
Từ ngày 1-31/7, Bộ Công Thương triển khai Chương trình Khuyến mại tập trung quốc gia với điểm nhấn là mức giảm giá tối đa lên tới 100%, hứa hẹn tạo ra "cú hích" kích cầu thị trường tiêu dùng nội địa.
Sự thăng hạng của Đài Loan phần lớn nhờ vào TSMC; cổ phiếu của nhà sản xuất chip này đã tăng vọt 49% từ đầu năm đến nay và hiện chiếm tới 42% tỷ trọng trong chỉ số chuẩn của thị trường.
Dù VN-Index giảm nhẹ trong phiên 26/5 nhưng diễn biến thị trường cho thấy dòng tiền vẫn duy trì xu hướng phân hóa tích cực và tập trung vào nhiều nhóm ngành như ngân hàng, chứng khoán, công nghệ.
Trong tháng 4/2026, Worldsteel ước tính sản lượng thép thô của Việt Nam đạt 2,1 triệu tấn; với sản lượng này, Việt Nam đã vượt qua Italy để lọt Top 10 nước có nền công nghiệp thép lớn nhất.
Mục tiêu của hai dự án nhằm xây dựng phân khu Đại Phước 1 trở thành Khu đô thị thông minh ven sông, khoa học và đổi mới sáng tạo, có vai trò động lực thúc đẩy kinh tế-xã hội quy mô lớn của Đồng Nai.
Theo Bộ Công Thương, chất lượng xăng E10 sẽ được kiểm soát chặt chẽ qua 3 khâu: Chất lượng xăng gốc, tỷ lệ phối trộn chuẩn và tăng cường kiểm tra toàn diện từ nơi phối trộn đến hệ thống bán lẻ.
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cắt giảm thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ từ ngày 1/7/2026 nhằm thúc đẩy hoạt động ngân hàng hiệu quả hơn.
Thị trường chứng khoán đã có sự khởi sắc mạnh mẽ và giá dầu thô kỳ hạn giảm xuống dưới ngưỡng 100 USD/thùng sau khi xuất hiện các thông tin cho thấy các bên đang tiến rất gần một thỏa thuận.
Mỏ quặng sắt Thạch Khê có tiềm năng nhưng “độ khó” cao, cần các chuyên gia đầu ngành trong nước và quốc tế đánh giá, nghiên cứu trước khi thực hiện dự án.
