Thủ tướng Phạm Minh Chính: Có dữ liệu mới có Chính phủ số, kinh tế số, xã hội số

Thủ tướng Chính phủ chỉ rõ, cần phát triển dữ liệu, kinh tế dữ liệu với những đột phá và cải cách mạnh mẽ, toàn diện hơn nữa để Việt Nam bắt kịp, tiến cùng và vươn lên trên các lĩnh vực...

Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì Phiên họp thứ Nhất của Ban Chỉ đạo quốc gia về Dữ liệu. (Ảnh: Dương Giang/TTXVN)
Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì Phiên họp thứ Nhất của Ban Chỉ đạo quốc gia về Dữ liệu. (Ảnh: Dương Giang/TTXVN)

Chiều 12/1, kết luận Phiên họp thứ Nhất của Ban Chỉ đạo quốc gia về dữ liệu trực tuyến với 34 tỉnh, thành phố trong cả nước, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Trưởng ban Chỉ đạo yêu cầu thời gian tới phải thực hiện 5 đột phá chiến lược về dữ liệu số, với phương châm: Quyết liệt trong hành động, kết quả là thước đo, đồng bộ trong triển khai, dữ liệu là tài sản, hạ tầng dữ liệu là nền tảng, kinh tế dữ liệu là mũi nhọn, an ninh dữ liệu là trọng yếu và người dân, doanh nghiệp là trung tâm.

Dữ liệu là tư liệu sản xuất mới

Tại Phiên họp, cơ quan trường trực của Ban Chỉ đạo-Bộ Công an cho biết, từ sau khi Ban Chỉ đạo được thành lập, kiện toàn, Thường trực Ban Chỉ đạo đã xây dựng trình Trưởng ban Chỉ đạo quyết định thành lập Văn phòng Ban Chỉ đạo quốc gia về dữ liệu, các Tổ giúp việc Ban Chỉ đạo tại các bộ, ngành; xây dựng dự thảo Quy chế tổ chức và hoạt động của Ban Chỉ đạo; xây dựng Kế hoạch công tác năm 2026 của Ban Chỉ đạo...

Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo đề nghị thành lập các Ban Chỉ đạo dữ liệu tại các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; triển khai quyết liệt quy định về tạo lập, kết nối, chia sẻ dữ liệu bắt buộc theo Nghị định 278/NĐ-CP của Chính phủ.

Ban Chỉ đạo đã rà soát việc xây dựng, hoàn thiện, chuẩn hóa các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành tại các bộ, ngành, cơ quan, địa phương; việc thực hiện kết nối, chia sẻ dữ liệu bắt buộc đảm bảo tuân thủ theo khung kiến trúc dữ liệu quốc gia, khung quản trị, quản lý dữ liệu quốc gia, từ điển dữ liệu dùng chung; cũng như việc triển khai xây dựng kiến trúc dữ liệu của bộ ngành, địa phương, cơ quan thuộc hệ thống chính trị...

Ban Chỉ đạo đánh giá, thời gian qua, công tác chỉ đạo, điều hành đề dữ liệu được triển khai quyết liệt, toàn diện, thể hiện quyết tâm cao, nỗ lực lớn, hành động kịp thời với tinh thần “thống nhất-thông suốt-đồng bộ-toàn diện-hiệu quả.” Cùng với Ban Chỉ đạo quốc gia, đã có 14 tỉnh, thành phố thành lập Ban Chỉ đạo cấp tỉnh.

Công tác hoàn thiện thể chế được triển khai quyết liệt, góp phần tích cực tháo gỡ “điểm nghẽn” để khơi thông nguồn lực cho phát triển dữ liệu, trong đó Chính phủ đã trình Quốc hội thông qua 28 dự án luật để tạo đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, đồng thời ban hành 20 nghị định quy định chi tiết thi hành các luật liên quan đến dữ liệu.

Việc triển khai, xây dựng, khai thác, sử dụng các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành đạt được nhiều kết quả quan trọng, với 44/105 cơ sở dữ liệu quốc gia đã hoàn thành. Trong đó, Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư mang lại hiệu quả thiết thực cho người dân, doanh nghiệp, tăng cường quản lý xã hội và phục vụ phát triển kinh tế-xã hội. Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp, đang quản ý hơn 2 triệu dữ liệu về doanh nghiệp, tích hợp, đồng bộ, chia sẻ thông tin về đăng ký doanh nghiệp cho 11 bộ, ngành và 34 tỉnh, thành phố.

Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai được triển khai với 34/34 tỉnh, thành phố với 3.289/3.321 xã, phường đã đồng bộ dữ liệu vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai tại Trung ương. Cơ sở dữ liệu tổng hợp về tài chính đã tích hợp thành công 8 cơ sở dữ liệu chuyên ngành. Cơ sở dữ liệu quốc gia về bảo hiểm đã xác thực hơn 100 triệu thông tin công dân. Cơ sở dữ liệu ngành Ngân hàng quản lý hơn 22 triệu dữ liệu về thông tin tín dụng cá nhân...

ttxvn-thu-tuong-chu-tri-phien-hop-thu-nhat-cua-ban-chi-dao-quoc-gia-ve-du-lieu6.jpg
Các đại biểu tham dự Phiên họp thứ Nhất của Ban Chỉ đạo quốc gia về Dữ liệu. (Ảnh: Dương Giang/TTXVN)

Hạ tầng dữ liệu từng bước được hoàn thiện theo hướng đồng bộ, kết nối, chia sẻ và khai thác hiệu quả hơn; an ninh dữ liệu, an ninh, an toàn thông tin được đẩy mạnh, với tỷ lệ tội phạm mạng giảm 59%, xử lý 17 triệu SIM không chính xác, triển khai camera AI trong giao thông; đào tạo và phát triển nguồn nhân lực, hợp tác quốc tế được quan tâm triển khai...

Kết luận Phiên họp, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Trưởng ban Chỉ đạo nhấn mạnh, chủ trương của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước đã nhất quán xác định tầm nhìn chiến lược về phát triển dữ liệu. Nghị quyết 57-NQ/TW và Luật Dữ liệu khẳng định dữ liệu là "tư liệu sản xuất mới," là tài nguyên chiến lược cần huy động nguồn lực để làm giàu thành tài sản.

Điểm lại các kết quả đạt được, Thủ tướng Chính phủ cũng thẳng thắn chỉ rõ: Thể chế, cơ chế chính sách vẫn còn thiếu; dữ liệu còn phân tán, phân mảnh, chất lượng chưa đồng đều; tiến độ xây dựng các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành còn chậm; việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu số còn chậm; hạ tầng dữ liệu còn thiếu, yếu, chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển kinh tế-xã hội; an ninh mạng, an toàn thông tin ở nhiều nơi còn chưa được quan tâm đúng mức và triển khai thiếu quyết liệt; nhân lực về dữ liệu, trí tuệ nhân tạo còn thiếu...

Thực hiện 5 đột phá chiến lược về dữ liệu số

Chỉ rõ các nguyên nhân của tồn tại, hạn chế và bài học kinh nghiệm, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết, Tổng Bí thư Tô Lâm đã nhiều lần khẳng định, dữ liệu số là tư liệu sản xuất chủ yếu, là đầu vào trọng yếu và huyết mạch của nền kinh tế số. Thủ tướng Chính phủ cho rằng, trước đây, sức mạnh quốc gia là tài nguyên thiên nhiên, vị trí địa lý thì ngày nay, sức mạnh ấy phụ thuộc rất lớn vào dữ liệu. Có dữ liệu đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung thì mới có trí tuệ nhân tạo, mới có Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số. An ninh dữ liệu phải mang tầm chiến lược nhằm bảo vệ dữ liệu của cả quốc gia, dân tộc và hơn 100 triệu người dân. Mất dữ liệu là mất thông tin, mất thông tin là mất an ninh và mất an ninh là mất chủ quyền quốc gia.

Do đó, Thủ tướng Chính phủ chỉ rõ, cần phát triển dữ liệu, kinh tế dữ liệu với những đột phá và cải cách mạnh mẽ, toàn diện hơn nữa để Việt Nam bắt kịp, tiến cùng và vươn lên trên các lĩnh vực, là động lực quan trọng góp phần tăng trưởng 2 con số thời gian tới.

Theo đó, thực hiện 5 đột phá chiến lược về dữ liệu số: Đột phá về thể chế dữ liệu; đột phá về hạ tầng dữ liệu gắn với trí tuệ nhân tạo tự chủ; đột phá về nhân lực dữ liệu; đột phá về phát triển cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành; đột phá về phát triển hệ sinh thái dữ liệu và kinh tế dữ liệu.

Nhấn mạnh phương châm: “Quyết liệt trong hành động; kết quả là thước đo; đồng bộ trong triển khai; dữ liệu là tài sản; hạ tầng dữ liệu là nền tảng; kinh tế dữ liệu là mũi nhọn; an ninh dữ liệu là trọng yếu; người dân doanh nghiệp là trung tâm,” Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương phải thành lập và triển khai hiệu quả các hoạt động của Ban Chỉ đạo về dữ liệu.

ttxvn-thu-tuong-chu-tri-phien-hop-thu-nhat-cua-ban-chi-dao-quoc-gia-ve-du-lieu5.jpg
Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì Phiên họp thứ Nhất của Ban Chỉ đạo quốc gia về Dữ liệu. (Ảnh: Dương Giang/TTXVN)

Lưu ý về việc hoàn thiện thể chế, cơ chế chính sách đột phá phát triển về dữ liệu, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương khẩn trương xây dựng và ban hành quy định của Luật Dữ liệu và văn bản hướng dẫn như kiến trúc dữ liệu, từ điển dữ liệu, danh mục dữ liệu gốc, dữ liệu chủ... Trong đó có việc xây dựng, trình Chính phủ ban hành Nghị định về cơ chế đột phá phát triển của Trung tâm Sáng tạo, khai thác dữ liệu thuộc Trung tâm Dữ liệu quốc gia; cơ chế về tổ chức, hoạt động của Sàn dữ liệu; cơ chế, chính sách phát triển kinh tế dữ liệu.

Thủ tướng chỉ đạo Bộ Tài chính phối hợp với Bộ Công an xây dựng khung pháp lý về định giá dữ liệu, phí, giá khai thác dữ liệu từ Trung tâm Dữ liệu quốc gia, chính sách ưu đãi thuế, vốn cho doanh nghiệp có hoạt động liên quan tới dữ liệu.

Để đẩy mạnh phát triển hạ tầng dữ liệu, nền tảng quốc gia, Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Công an khẩn trương hoàn thành và đưa vào vận hành hiệu quả Trung tâm Dữ liệu quốc gia số 1, đề xuất xây dựng Trung tâm Dữ liệu quốc gia số 2 và 3. Các bộ, ngành, địa phương khẩn trương đăng ký, xây dựng lộ trình, phương án chuyển dịch hạ tầng dữ liệu lên Trung tâm Dữ liệu quốc gia.

Cùng với đó, đẩy mạnh nghiên cứu làm chủ và tổ chức triển khai các công nghệ dữ liệu cốt lõi như điện toán đám mây, chuỗi khối, sàn dữ liệu, mô hình ngôn ngữ lớn gắn với trí tuệ nhân tạo tự chủ; thu hút, huy động nguồn lực đầu tư từ khu vực tư nhân và FDI để xây dựng, hình thành các trung tâm dữ liệu và siêu trung tâm dữ liệu đạt chuẩn quốc tế.

Yêu cầu các Bộ trưởng, Trưởng ngành trực tiếp chỉ đạo, chịu trách nhiệm toàn diện về việc cơ sở dữ liệu bảo đảm “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung”; đẩy mạnh triển khai xây dựng các cơ sở dữ liệu thành phần còn lại, nâng cấp, tích hợp dữ liệu về Trung ương để chính thức đi vào hoạt động; đẩy mạnh tạo lập, kết nối, chia sẻ dữ liệu, Thủ tướng lưu ý cán bộ, công chức, viên chức do Bộ Nội vụ chủ trì cần phải đẩy nhanh tiến độ cập nhật dữ liệu, làm sạch, đối soát 100% dữ liệu với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Về Cơ sở dữ liệu thanh tra kiểm soát tài sản, thu nhập của cán bộ, công chức do Thanh tra Chính phủ chủ trì, Thủ tướng Chính phủ chỉ rõ, cần sớm khắc phục các khó khăn vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ xây dựng các hạng mục chính, đẩy mạnh kết nối, liên thông dữ liệu trên toàn quốc, tạo nền tảng quan trọng trong phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.

Đối với cơ sở dữ liệu xử lý vi phạm hành chính do Bộ Công an chủ trì, Thủ tướng yêu cầu đẩy mạnh tháo gỡ khó khăn, vướng mắc theo Nghị quyết số 66.9/2025/NQ-CP ngày 08/12/2025, đẩy nhanh công tác tổ chức triển khai thực hiện. Cơ sở dữ liệu ngành Nông nghiệp do Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì cần đẩy nhanh tiến độ, sớm hoàn thành các cơ sở dữ liệu thành phần như trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản, lâm nghiệp, tài nguyên nước và môi trường, đẩy mạnh cập nhật dữ liệu về Trung ương. Cơ sở dữ liệu ngành Y tế do Bộ Y tế chủ trì cần sớm hoàn thành các hạng mục cơ sở dữ liệu thành phần, thông tin dữ liệu y tế phải có độ chính xác cao, tin cậy, theo thời gian thực; liên thông thông tin nhân lực y tế với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Thủ tướng Chính phủ chỉ rõ, phải đẩy mạnh kết nối, liên thông, chia sẻ dữ liệu, từng bước hình thành hệ sinh thái dữ liệu và nền kinh tế dữ liệu, gắn với cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu số; chuẩn hóa dữ liệu, đẩy mạnh kết nối, chia sẻ dữ liệu; yêu cầu các bộ, ngành và địa phương sớm triển khai xây dựng kiến trúc dữ liệu. Đồng thời, bảo đảm an ninh và chủ quyền dữ liệu quốc gia; hoàn thiện khung pháp lý, tiêu chuẩn, quy chuẩn về bảo vệ dữ liệu; tăng cường kiểm tra, giám sát, kịp thời phát hiện, ngăn chặn, xử lý vi phạm, bảo đảm an toàn, ổn định các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu quan trọng quốc gia.

Người đứng đầu Chính phủ chỉ đạo phải phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao để phát triển nền kinh tế dữ liệu; bố trí đủ kinh phí từ nguồn chi đầu tư, chi thường xuyên cho phát triển các trung tâm dữ liệu, xây dựng cơ sở dữ liệu, tạo lập, thu thập, số hóa, làm sạch dữ liệu, đào tạo nhân lực...

Nhắc nhở các bộ, ngành, cơ quan, đơn vị, địa phương chủ động, tích cực thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp theo thẩm quyền, chức năng, nhiệm vụ của mình; những vấn đề vượt thẩm quyền thì báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và cấp có thẩm quyền xem xét, xử lý ngay, Thủ tướng Chính phủ tin tưởng thời gian tới phát triển dữ liệu, kinh tế dữ liệu sẽ tiếp tục có những chuyển biến mạnh mẽ, toàn diện và bền vững, góp phần quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, không ngừng nâng cao đời sống ấm no, hạnh phúc của nhân dân, xây dựng đất nước Việt Nam hùng cường, thịnh vượng./.

(TTXVN/Vietnam+)

Tin cùng chuyên mục

Cơ cấu tổ chức mới của Bộ Tư pháp

Cơ cấu tổ chức mới của Bộ Tư pháp

Nghị định số 09/2026/NĐ-CP của Chính phủ thay thế Nghị định số 39/2025/NĐ-CP ngày 26/2/2025 của Chính phủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Tư pháp.