Ngày 7/1, Tòa án nhân dân Thành phố Hà Nội tiếp tục phần thẩm vấn tại phiên tòa xét xử vụ nhận hối lộ ở Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế).
Đại diện Viện Kiểm sát giữ quyền công tố tại phiên tòa đã tiến hành xét hỏi các bị cáo nguyên là cán bộ, lãnh đạo của Cục An toàn thực phẩm để làm rõ cơ chế “ăn chia” tiền thu của doanh nghiệp làm hồ sơ trong lĩnh vực này.
Là một trong hai bị cáo có chức vụ cao nhất trong vụ án này bị đưa ra xét xử, cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) Nguyễn Thanh Phong đã thừa nhận hành vi nhận hối lộ của mình, nhưng cho rằng không áp đặt tiền cơ chế khi duyệt hồ sơ của doanh nghiệp, số tiền này tùy thuộc cấp dưới đưa như thế này thì bị cáo nhận như thế ấy.
Bị cáo Phong trình bày, sau khi Nghị định 15/2018 có hiệu lực một thời gian đã bộc lộ nhiều bất cập, vướng mắc khiến cho lượng hồ sơ giải quyết bị tồn đọng nhiều. Khối lượng công việc tăng mà nhân sự vẫn giữ nguyên khiến áp lực công việc khá gay gắt, nên bị cáo chủ trương tập trung giải quyết thủ tục hành chính để giảm áp lực cho cơ quan. Về sau, tại Cục đã xuất hiện tình trạng nhận tiền để giải quyết nhanh hồ sơ. Cựu Cục trưởng cho rằng mình không áp đặt các phòng phải mức tiền bao nhiêu để giải quyết sớm hồ sơ mà tùy từng đơn vị xử lý, đưa bao nhiêu thì bị cáo nhận từng đó.
Trong số 55 bị cáo trong vụ án này, có cặp vợ chồng bị cáo Trần Việt Nga (cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm) và Lê Hoàng (Phó Cục trưởng Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế) cùng bị buộc tội về hành vi “Nhận hối lộ.”
Thời điểm đó, bị cáo Hoàng là Trưởng phòng Quản lý tiêu chuẩn và kiểm nghiệm, bị Viện Kiểm sát cáo buộc để các chuyên viên nhận tiền của cá nhân nộp hồ sơ đăng ký bản công bố sản phẩm, sau đó tổng hợp tiền đưa cho lãnh đạo Cục. Theo cơ chế “ăn chia,” từ năm 2018 đến 2023, bị cáo Hoàng đã nhận gần 1 tỷ đồng.
Trả lời câu hỏi của đại diện Viện Kiểm sát, Hoàng khai sau khi có chỉ đạo từ cựu Cục trưởng Nguyễn Thanh Phong, bị cáo đã họp phòng, thống nhất trong lãnh đạo và chuyên viên việc nhận tiền nhưng không nêu rõ tỉ lệ chia. Tại cuộc họp, bị cáo chỉ nói sau khi xử lý hồ sơ làm đúng quy định không yêu cầu gửi quà, trong trường hợp doanh nghiệp cảm ơn thì mình nhận. Bản thân bị cáo không trực tiếp nhận tiền, đầu mối nhận tiền là người khác. Đến tháng 12/2022, do thấy vụ án liên quan đến việc nhận hối lộ bị điều tra, truy tố, xét xử, nên bị cáo Hoàng chỉ đạo cấp dưới dừng nhận tiền cảm ơn từ doanh nghiệp.
Theo cáo trạng, bị cáo Hoàng đã thống nhất với cấp phó để cho các chuyên viên nhận tiền của các doanh nghiệp trong quá trình thẩm xét hồ sơ đăng ký công bố sản phẩm. Sau khi các chuyên viên nhận tiền sẽ tập hợp chuyển cho Hoàng để đưa lên lãnh đạo Cục.
Viện Kiểm sát xác định bị cáo Hoàng phải chịu trách nhiệm với số tiền nhận hối lộ gần 7 tỷ đồng, trong đó cá nhân Hoàng hưởng lợi cá nhân gần 1 tỷ đồng.
Tương tự, vợ bị cáo Hoàng, cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm Trần Việt Nga nói bị cáo có biết việc các chuyên viên nhận tiền của doanh nghiệp và cho đây là tình hình chung. Bị cáo Nga khai không biết về số tiền cụ thể các chuyên viên nhận cho mỗi hồ sơ, muốn tìm hiểu về việc này nên Nga đã đặt câu hỏi với bị cáo Trần Thị Thu Liễu (cựu Phó Phòng Giám sát ngộ độc Thực phẩm và Thông tin truyền thông) về việc “mỗi hồ sơ có tiền cảm ơn thì bị cáo có được đến 2 triệu đồng/1 hồ sơ không?”.
Trả lời sau đó, bị cáo Liễu khai đã được bị cáo Nga gọi lên nói rằng các Phòng ở Cục đều có cơ chế cả. Dù Nga không nói thẳng nhưng Liễu hiểu là Nga "yêu cầu, chỉ đạo" chứ không phải gợi ý. Liễu cho rằng mình luôn tuân thủ ý kiến của lãnh đạo cấp trên nên đã truyền đạt chỉ đạo thu 2 triệu đồng/1 hồ sơ này tới các chuyên viên và hình thành cơ chế “ăn chia” thống nhất từ Cục trưởng đến các cấp phó và cấp phòng, cán bộ, chuyên viên.
Theo cáo trạng, Trần Việt Nga chỉ đạo Trần Thị Thu Liễu quán triệt với các chuyên viên trong Phòng về cơ chế thu tiền để chuyển cho Nga ít nhất 2 triệu đồng/hồ sơ. Tổng số tiền Nga hưởng lợi là hơn 8 tỷ đồng.
Bà Nga bị cáo buộc phạm tội với vai trò chủ mưu, cầm đầu và phải chịu trách nhiệm hình sự với tổng số tiền gần 13 tỷ đồng mà các chuyên viên, cấp dưới nhận hối lộ.
Phiên tòa kết thúc phần xét hỏi, sáng 8/1 sẽ chuyển sang phần tranh luận, đại diện Viện Kiểm sát trình bày bản luận tội và đề nghị mức án đối với các bị cáo./.
Vụ án Cục An toàn thực phẩm: Doanh nghiệp bị buộc chi tiền để được duyệt hồ sơ
Tại phiên tòa xét xử vụ nhận hối lộ xảy ra tại Cục An toàn thực phẩm, nhóm bị cáo thừa nhận hành đưa hối lộ nhưng đa phần cho rằng bị gây khó khăn khi nộp hồ sơ, sau đó phải chi tiền theo gợi ý.
