Khai mạc trưng bày chuyên đề “Chiếc áo bà ba - Đượm tình phương Nam”

Thông qua hiện vật, hình ảnh, tư liệu và những thiết kế mới, chương trình giới thiệu hành trình của chiếc áo bà ba trong đời sống, lịch sử; đồng thời mở thêm góc nhìn về trang phục truyền thống.

Hữu Duyên 09/10/2026 13:14

Sự gặp gỡ giữa hiện vật lịch sử và thiết kế đương đại tại chương trình cho thấy chiếc áo bà ba vẫn là nguồn cảm hứng sáng tạo. (Ảnh: Hữu Duyên/TTXVN

Ngày 9/10, Bảo tàng Phụ nữ Nam bộ đã khai mạc trưng bày chuyên đề “Chiếc áo bà ba - Đượm tình phương Nam,” hướng đến kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam (20/10/1930-20/10/2026).

Thông qua hiện vật, hình ảnh, tư liệu và những thiết kế mới, chương trình giới thiệu hành trình của chiếc áo bà ba trong đời sống, lịch sử; đồng thời mở thêm góc nhìn về sự tiếp nối trang phục truyền thống trong sáng tạo của thế hệ trẻ.

Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Quốc Chính, Phó Giám đốc Bảo tàng Phụ nữ Nam bộ, cho biết áo bà ba không chỉ là trang phục quen thuộc của người dân phương Nam mà còn lưu giữ những ký ức về con người, nếp sống và lịch sử của vùng đất này.

Phía sau chiếc áo là hình ảnh những người mẹ, người chị chân chất, nghĩa tình và những nữ cán bộ, nữ chiến sỹ đã đóng góp, hy sinh trong chiến tranh.

Theo ông, có những trang phục không chỉ để mặc mà theo thời gian còn trở thành ký ức của một vùng đất. Thông qua trưng bày, Bảo tàng mong muốn giúp công chúng hiểu hơn về quá trình hình thành, phát triển và biến đổi của áo bà ba, cảm nhận vẻ đẹp của trang phục qua các chặng đường lịch sử. Một chiếc áo có thể gợi nhớ về mẹ, về bà hay miền quê thân thuộc, để những giá trị văn hóa tiếp tục được lưu giữ trong tình cảm mỗi người.

Trưng bày được Bảo tàng phối hợp cùng kỷ lục gia, nhà sưu tập Huỳnh Minh Hiệp, nhà sưu tập La Quốc Bảo và nhà thiết kế Nguyễn Minh Công thực hiện. Nội dung trưng bày gồm ba phần: Nguồn gốc hình thành, phát triển của áo bà ba; áo bà ba trong hai cuộc chiến tranh và áo bà ba trong đời sống đương đại.

Một sáng tạo táo bạo của Nhà thiết kế Nguyễn Minh Công trong bộ sưu tập "Bậu mặc bà ba." (Ảnh: Hữu Duyên/TTXVN)

Cùng với trưng bày, chương trình trình diễn thời trang “Áo bà ba - truyền thống và sáng tạo” có sự tham gia của nhà thiết kế Nguyễn Minh Công và các sinh viên ngành Thiết kế thời trang các trường Đại học Văn Lang, Đại học Nguyễn Tất Thành và Đại học Tôn Đức Thắng.

Nhóm sinh viên Trường Đại học Văn Lang sử dụng chất liệu denim, khai thác hình ảnh lục bình, hoa súng, sao nhái, nón lá và những chuyển động trong lao động của người nông dân. Các thiết kế thay đổi cách xử lý bề mặt, chất liệu nhưng vẫn giữ những đặc điểm cơ bản của dáng áo truyền thống.

Bộ sưu tập “Ngọc Phương Nam” của sinh viên Trường Đại học Nguyễn Tất Thành kể câu chuyện về đất, mầm, nước, cánh cò và mùa vàng.

Sinh viên Trường Đại học Tôn Đức Thắng kết hợp cảm hứng từ cánh cò, thoi dệt với tư duy cắt may hiện đại.

Trong khi đó, bộ sưu tập “Bậu mặc bà ba” của Nguyễn Minh Công khai thác ký ức về những làng nghề miền Tây, từ dệt chiếu, đan mây tre đến khắc gỗ, khảm xà cừ.

Nhà thiết kế Nguyễn Minh Công cho biết mong muốn của anh là đưa áo bà ba đến gần công chúng, tăng khả năng sử dụng trong đời sống hiện đại. Anh lựa chọn giữ phom dáng, những đường mở cúc, xẻ tà đặc trưng; đồng thời sử dụng họa tiết đính kết mới, phối cùng chân váy bút chì hoặc quần xòe để tạo diện mạo trẻ trung.

“Khi làm những chiếc áo bà ba này, tôi gọi là làm mới và phát triển cùng nó chứ không gọi là cách tân,” Nguyễn Minh Công chia sẻ, nhấn mạnh sự trân trọng những giá trị văn hóa được các thế hệ trước trao truyền.

Theo nhà thiết kế, áo bà ba vẫn hiện diện trong tâm trí nhiều người nhưng để trang phục tiếp tục phát triển cần có thêm người mặc. Sự tham gia của nghệ sĩ, người đẹp cùng sáng tạo của các nhà thiết kế trẻ có thể góp phần lan tỏa hình ảnh áo bà ba, mở rộng cách phối trang phục khi dự sự kiện, đi tiệc hoặc trong sinh hoạt thường ngày.

Tham quan trưng bày, ông Trần Phong Cảnh, chuyên viên phục trang của Hãng phim Giải Phóng đánh giá, áo bà ba có vẻ đẹp riêng, tôn lên nét duyên dáng của người mặc. Ông ghi nhận sự tiếp nối của thế hệ trẻ khi phục dựng, biến tấu trang phục bằng chất liệu, kiểu dáng mới, qua đó mở thêm khả năng giới thiệu vẻ đẹp văn hóa Việt Nam đến công chúng.

Sự gặp gỡ giữa hiện vật lịch sử và thiết kế đương đại tại chương trình cho thấy chiếc áo bà ba vẫn là nguồn cảm hứng sáng tạo. Qua việc tìm hiểu và làm mới trang phục, người trẻ có thêm cơ hội tiếp cận những câu chuyện về quê hương, con người và nếp sống Nam bộ./.